Công Bắc, PV Đài p’rá Việt Nam vêy bha ar xrặ xay moon đắh bhiệc nâu?

Số gỗ Chua Khét và Trâm bóc tròng kém giá trị hiện là tang vật của vụ án Hủy hoại rừng tại Công ty Lâm nghiệp Đăk Roong 

Đợ n'loong Chua Khét lâng Trâm cắh vêy chr'nắp xoọc  dzợ ta lơi nắc đoo c'léh âng bh'rợ Pa hư crâng đhị Công ty Lâm nghiệp Đăk Roong

Đợ c’nắt n’loong ắt dưr váih bấc đhị truíh c’lâng lướt lêy cha mêết zư lêy crâng âng zr’lụ crâng 21 lâng 27, đhị k’tiếc âng Công ty TNHH mưy thành viên Lâm nghiệp Đắk Roong lâng Công ty TNHH mưy thành viên lâm nghiệp Trạm Lập, chr’val Đắk Roong, chr’hoong K’Bang, tỉnh Gia Lai. Vêy n’loong pậ tước 40cm, vêy đoo tước 60cm, lấh mơ nắc lấh mưy mét zêng ta col lơi. Ting cơnh t’coóh Lâm Quốc Trung, Trưởng phòng kỹ thuật Công ty Lâm nghiệp Đắk Roong, đợ n’loong ta col nâu nắc lêy n’loong Chua Khét, Trâm bóc tròng. Bêl ahay, ooy cr’chăl dzợ bhrợ têng crâng, đợ t’nơơm n’loong nâu nắc ta col lơi, ta k’noọ cắh chr’nắp liêm, ooy cr’chăl c’xêê 9/2018, zâp apêê pa bhrợ cóh vel đông nâu nắc ơy k’đươi manứih lêy col lơi n’loong nâu lêy cha mêết lâng cr’noọ bh’rợ nắc đoọng zêl cha’groong c’lâng lướt âng apêê tông bhrợ n’loong. T'coóh Lâm Quốc Trung moon:"Apêê bhrợ têng n’loong nắc lêy p’lơớp lướt bhrợ têng zâp cơnh. Ha dợ đợ t’nơơm nâu nắc đợ t’nơơm n’loong cắh laliêm, cắh vêy chr’nắp kinh tế. Đhi noo zi k’noọ cơnh đêếc nắc lêy đoọng dưr váih cắh liêm crêê cơnh đâu đoọng zêl cha groong cắh đoọng apêê mốp lết bhrợ têng, âng đơơng n’loong ooy zâp c’nắt c’lâng nâu đoọng pa xiêr bhiệc bhrợ pa hư crâng, âng đơơng n’loong cắh liêm crêê chô cóh lơơng."

  T’coóh Trương Văn Bốn, Gíam đốc Công ty TNHH mưy thành viên Lâm nghiệp Đăk Roong đoọng năl, 2 cha nặc cóh đâu ơy lêy k’đươi manứih col n’loong crâng nắc t’coóh Đồng Anh Tuấn 30 c’moo, Tổ trưởng tổ zư lêy crâng, lâng t’coóh Đậu Minh Giang 35 c’moo, manứih zư lêy crâng manứih zư lêy crâng, lâng bơơn pazao đoọng zư lêy zr’lụ crâng 21 lâng 27. Zâp apêê nâu nắc k’đươi apêê lơơng lêy col pa hư n’loong ha dợ cắh nhăn boọp p’rá, cắh xay moon lâng Công ty. Xay moon lâng cơ quan, 2 nhi t’coóh Tuấn lâng Giang đoọng năl, xang bêl bơơn lêy 2, 3 đhị bhrợ têng n’loong cắh liêm crêê đhị k’tiếc k’đhơợng zư, k’rang k’pân ta kiểm điểm, kỷ luật nắc ơy k’đươi manứih lơơng lêy col n’loong đoọng zêl cha’groong c’lâng bh’rợ âng apêê bhrợ têng n’loong cắh liêm crêê. Ting cơnh t’coóh Bốn, đắh pháp luật, 2 anhi nâu nắc ơy bhrợ cắh liêm crêê, hân đhơ cơnh đêếc, nắc cung vêy râu tu dưr váih zr’nắh k’đhạp tơợ bhiệc zư lêy crâng la lấh ga mắc. Vel đông pậ bhứah ha dợ apêê lướt tông bhrợ nắc ặt dưr bấc, zâp cơnh, bhiệc nhắn tin, t’đang điện bhrợ c’pân manứih zư lêy crâng dưr váih ta luôn. Ooy xoọc bêl cắh lêy k’noọ liêm gít nắc anhi nâu ha dợ bhrợ đợ bhiệc cắh liêm crêê:"Xoọc đâu pa hư crâng nắc đoo bhiệc zr’nắh k’đhạp bhlâng, zâp đơn vị zêng moót lêy bhrợ lứch. Ooy cr’chăl nâu cung vêy cơnh lalay dzợ, tu cắh k’noọ lêy liêm gít, kinh nghiệm cung cắh nắc ha dợ dưr váih bhiệc cơnh đâu. Ha dợ nắc pân moon cắh vêy cha nặc manứih n’đoo bhrợ cắh liêm crêê, cắh cậ nắc lêy bhrợ têng bh’rợ mốp lết. Tu bhiệc nắc ơy dưr váih lâng cơ quan chức năng nắc ơy lêt moót zư cha mêết lêy, bhiệc n’hâu cắh crêê nắc cơ quan cung lêy toom coọp."- T’coóh Trương Văn Bốn moon nắc cơnh.

Crêê tước tu bhiệc đhị công ty TNHH mưy thành viên Lâm nghiệp Đắk Roong, mưy cán bộ Kiểm lâm chr’hoong K’Bang đoọng năl, lâng râu cắh năl liêm gít ooy pháp luật âng manứih trực tiếp zư lêy crâng, râu cắh liêm crêê đắh bhiệc zư lêy crâng cung ơy pa glúh p’cắh. Râu lêy moót bhrợ k’rơ bấc âng apêê bhrợ têng n’loong bấc bêl nắc cung bhrợ manứih zư lêy crâng dưr váih nắc đợ apêê ting por zooi bhrợ, zúp apêê bhrợ n’loong mốp lết. Ha dang đoọng apêê mốp lết bhrợ têng n’loong nắc đoo bhiệc cắh liêm crêê, lêy zooi bhrợ đh’rứah lâng apêê nâu ha dợ nắc đoọng bil crâng. Ha dang cắh đoọng nắc apêê tông bhrợ mốp lết lêy chấc bhrợ zâp cơnh đoọng apêê zư lêy crâng bơơn ta kỷ luật, cắh cậ choom pa đhêy bhiệc: "Đợ apêê trực tiếp zư lêy crâng, đợ apêê bhrợ bh’rợ nâu dưr váih nắc đợ apêê manứih âng apêê tông bhrợ n’loong. Apêê âng đơơng pa glúh n’loong mưy chu nắc ta coọp, nhăn âng đơơng cắh ta đoọng, xoọc đâu nắc apêê lêy rách chô bhrợ pa hư zâp cơnh. Col pa đăm 1 t’nơơm mơ 5 phút nắc xang. Apêê moót bhrợ têng pa hư zâp cơnh, m’pâng hi dưm, tước 1-2 giờ ra diu nắc moót cưa xang nặc dưr mứt, nắc ahêê cung cắh cơnh chấc bhrợ. Chứng cứ đoọng lêy coọp apêê nâu nắc mưy râu bhiệc zr’nắh k’đhạp bhlâng, acu nắc ơy váih lưm đợ bhiệc cơnh đâu."

Zâp cơ quan chức năng chr’hoong K’Bang nắc ơy lêy moót đoọng lêy cha mêết tu bhiệc pa hư crâng đhị Công ty Lâm nghiệp Đăk Roong. Lâng 32 t’nơơm n’loong, pa zêng khối lượng k’noọ 38 mét khối, hạt kiểm lâm chr’hoong K’Bang nắc ơy khởi tố, âng đơơng bha ar pa tơ đoọng ha Công an chr’hoong lêy cha mêết. Bêl tr’nơợp Cơ quan lêy cha mêết ơy lêy gít, vêy 5 t’nơơm n’loong chr’nắp nắc crêê 2 ruúh nắc Hồng Tùng lâng Dổi lâng khối lượng pa zêng lấh 7 mét khối nắc crêê apêê bhrợ têng n’loong bhrợ têng lâng âng đơơng pa glúh đắh crâng. 27 t’nơơm dzợ nắc zêng n’loong cắh lấh chr’nắp, pa zêng khối lượng k’noọ 31 mét khối âng apêê cóh Công ty Lâm nghiệp Đắk Roong k’đươi manứih col n’loong lâng pazêng đợ n’loong nâu nắc dzợ ắt đhị đêếc. Cơ quan lêy cha mêết xoọc lêy bhrợ pa liêm bha ar pa tơ đoọng lêy bhrợ ting cơnh quy định âng pháp luật.

Cây gỗ Hồng Tùng (nhóm ) đường kính hơn 1m,  một trong số 5 cây gỗ giá trị đã bị lâm tặc cưa hạ, xẻ gỗ và vận chuyển ra khỏi rừng.

 N'loong Hồng Tùng ( c'bhúh) veye pậ lấh 1m, muy cóh 5 t'nơơm n'loong chr'nắp âi crêê apêê col lâng roóc đơơng ooy lơơng

Năl liêm gít, trách nhiệm zư lêy crâng nắc đoo liêm choom, hân đhơ cơnh đêếc, bhiệc chấc k’đươi apêê lơơng col zư lêy crâng cơnh 2 anhi ta moon tếh âng Công ty lâm nghiệp Đăk Roong nắc cắh liêm crêê. Nâu đoo nắc c’lâng bh’rợ cắh liêm crêê lâng bhiệc bhrợ nây nắc ơy bhrợ lết cơnh pháp luật. Ooy tu bhiệc nâu cung đoọng lêy, bh’rợ k’đhơợng zư lêy crâng bêl đâu nắc lêy ặt zâng lâng bấc râu zr’nắh k’đhạp, lấh mơ nắc cắh năl cơnh chấc bhrợ./.

Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đăk Roong.

Gia Lai: Thuê người cưa cây để bảo vệ rừng: Vì đâu nên nỗi ?

Một sự việc hy hữu vừa xảy ra tại công ty lâm nghiệp Đăk Roong huyện Kbang, tỉnh Gia Lai khi nhân viên của công ty này thuê người cưa cây để bảo vệ rừng. Điều gì đã khiến cho người bảo vệ rừng phải dùng đến giải pháp như vậy, Công Bắc, Phóng viên Đài TNVN có bài đề cập thực tế:

          Những khúc gỗ nằm ngổn ngang trên con đường tuần tra bảo vệ rừng thuộc Tiểu khu 21 và 27, giữa lâm phần Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đăk Roong và Công ty TNHH MTV lâm nghiệp Trạm Lập, xã Đăk Roong, huyện K’Bang, tỉnh Gia Lai. Có cây đường kính 40cm, có cây 60cm, thậm chí cây hơn 1mét đã bị cưa hạ. Theo ông Lâm  Quốc Trung, Trưởng phòng kỹ thuật Công ty Lâm nghiệp Đăk Roong, những cây gỗ bị cưa hạ chủ yếu là gỗ Chua Khét, Trâm bóc tròng. Trước đây, trong giai đoạn còn khai thác rừng, những cây gỗ này bị chặt thải loại. Nghĩ rằng đây là những cây gỗ kém giá trị, khoảng tháng 9/2018, các nhân viên địa bàn đã thuê người cưa cây hạ xuống đường tuần tra với mục đích là để cản đường di chuyển của lâm tặc: “Đối tượng lâm tặc lén lút, rình rập và căn đường. Mà những cây gỗ này là những cây gỗ tạp, phi mục đích, không có giá trị kinh tế. Anh em nghĩ như thế nên mới xảy ra vi phạm để ngăn cản không cho lâm tặc vận chuyển gỗ qua tuyến đường này nhằm hạn chế khai thác rừng, vận chuyển gỗ trái phép về nơi khác.”

          Ông Trương Văn Bốn, Giám đốc Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đăk Roong cho biết, 2 nhân viên đã thuê người cưa cây rừng là Đồng Anh Tuấn (30 tuổi, Tổ trưởng tổ bảo vệ rừng số 3) và ông Đậu Minh Giang (35 tuổi, nhân viên bảo vệ rừng), cùng được giao bảo vệ Tiểu khu 21 và 27. Các nhân viên thuê người cưa cây mà không xin ý kiến, không báo cáo Công ty. Giải trình với cơ quan, hai nhân viên Tuấn và Giang cho biết, sau khi phát hiện một vài điểm khai thác gỗ trái phép trong lâm phần quản lý, lo sợ bị kiểm điểm, kỷ luật đã thuê người cưa cây để chặn đường lâm tặc. Theo ông Bốn, về mặt pháp luật, các nhân viên đã sai nhưng sâu xa là có nguyên nhân từ áp lực bảo vệ rừng quá lớn. Địa bàn thì rộng mà lâm tặc lại lộng hành, tinh vi, việc nhắn tin, gọi điện đe đọa nhân viên bảo vệ rừng diễn ra thường xuyên. Trong lúc thiếu suy nghĩ, thiếu hiểu biết, các nhân viên đã làm điều dại dột: “Bây giờ phá rừng là việc nóng, tất cả đơn vị đều vào cuộc làm hết. Qua quá trình đó cũng có mặt này mặt khác, do thiếu suy nghĩ, kinh nghiệm cũng chưa có đâm ra xảy ra vụ việc. Chứ bảo đảm không có cá nhân, tiêu cực hay phối hợp mục đích không tốt. Giờ việc đã xảy ra và cơ quan chức năng đã vào cuộc điều tra, việc gì sai thì cơ quan cũng phải xử lý.”

          Liên quan đến vụ việc tại Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đăk Roong, một cán bộ Kiểm lâm huyện Kbang cho biết, cùng với sự non kém, thiếu hiểu biết về pháp luật của người trực tiếp bảo vệ rừng, mặt tối của công tác bảo vệ rừng  cũng được phơi bày. Sự lộng hành, tinh vi của lâm tặc đôi khi khiến người bảo vệ rừng trở thành “con tin” của lâm tặc. Nếu đồng ý cho lâm tặc hoạt động nghĩa là tiêu cực, tiếp tay cho lâm tặc và để mất rừng. Nếu không đồng ý cho lâm tặc hoạt động lập tức chúng sẽ quay sang chống phá, thậm chí chúng còn dùng các chiêu trò khiến cho người bảo vệ rừng bị kỷ luật, có thể bị mất việc: “Những người trực tiếp bảo vệ rừng, những người làm công tác này trở thành con tin của lâm tặc. Nó chở ra một chuyến bị bắt, xin chở ra không được, bây giờ nó quay lại nó phá. Cưa hạ 1 cây rừng chỉ 5 phút là xong. Nó vô nó đổ hàng loạt, nửa đêm, 1-2 giờ sáng nó vô nó cưa rồi nó chạy thì mình cũng chết. Chứng cứ để bắt phạm  tội quả tang là cả một vấn đề và tôi là nạn nhân của vụ như thế rồi.”

          Các cơ quan chức năng huyện Kbang đã vào cuộc để điều tra vụ việc phá rừng tại Công ty Lâm nghiệp Đăk Roong. Với 32 cây gỗ, tổng khối lượng gần 38m³ Hạt Kiểm lâm huyện Kbang đã khởi tố, chuyển hồ sơ cho Công an huyện điều tra. Bước đầu Cơ quan điều tra đã xác định, có 5 cây gỗ giá trị thuộc 2 loại là Hồng Tùng và Dổi với khối lượng hơn 7mét khối bị lâm tặc khai thác trái phép và đã đưa ra khỏi rừng. 27 cây gỗ còn lại đều là loại kém giá trị, tổng khối lượng gần 31mét khối do nhân viên của Công ty Lâm nghiệp Đăk Roong thuê người cưa hạ và toàn bộ số gỗ này vẫn ở còn ở hiện trường. Cơ quan điều tra đang củng cố hồ sơ để xử lý theo quy định pháp Luật.

          Có ý thức, trách nhiệm bảo vệ rừng là tốt nhưng cách thức thuê người cưa cây để bảo vệ rừng như hai nhân viên Công ty Lâm nghiệp Đăk Roong là không ổn. Đây là giải pháp tiêu cực và việc làm này đã vi phạm pháp luật. Qua vụ việc cũng cho thấy, công tác quản lý, bảo vệ rừng lúc này đang đối mặt với nhiều khó khăn, áp lực, thậm chế bế tắc./.