Bêl nắc âi vêy pr’đươi moọt t’ngay 1 c’xêê 1 c’moo 2019, Luật An ninh mạng vêy bhrợ ghít lấh mơ dzợ apêê bh’rợ cóh môi trường mạng. Ting n’nắc, vêy p’xoọng bấc râu xa nay cắh ta đoọng apêê bh’rợ bhrợ bil yêm têêm mạng đh’rứah lâng vêy ta toom ting apêê quy định âng pháp luật. Râu đâu công kiêng zấp ngai đươi dua mạng internet choom năl ghít ooy quyền lâng vêy bh’rợ xơợng đươi crêê pháp luật, đoọng bhrợ pa dưr xã hội số yêm têêm lấh. Bộ trưởng Bộ Thông tin lâng Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng đoọng năl: “Ahêê choom bhrợ k’rơ lấh đoọng k’đươi apêê đong đơơng đoọng dịch vụ mạng z’lấh c’noong k’tiếc xơợng đươi luật pháp Việt Nam. Pa bhlâng nắc k’đươi ooy xa nay pay lơi xa nay. Chr’nắp bhlâng nắc ahêê chắp lêy pháp luật. Đh’rứah lâng ahêê công xay bhrợ đợ apêê xay pa cắh xa nay lệt cóh mạng. mạng xã hội nâu câi dzợ nắc áo n’đhang nắc la lua. Ahêê cắh choom lêy lơi bh’rợ n’nâu”.

Điều 8, Luật An ninh mạng quy định bh’rợ cắh đoọng nắc ma nứih đươi dua Facebook buôn crêê đơợ cơnh: Xa nay cắh crêê cơnh lalua bhrợ k’rang k’pân cóh zấp ngai, bhrợ bil bal ha bh’rợ kinh tế  - xã hội, bhrợ k’đháp ha bh’rợ âng cơ quan nhà nước cắh cậ ma nứih bhrợ têng công vụ, bhrợ lệt tước quyền lâng râu liêm crêê crêê xa nay âng tổ chức, âng apêê  n’lơơng. Khoản 1, điều 17 quy định bh’rợ âng ma nưíh đươi dua mạng xã hội cắh choom bhrợ nắc:  Đơơng pa cắh cóh mạng đợ xa nay crêê tước râu la lơớp âng cha nắc ma nứih, âng pr’loọng đong, pr’ặt tr’mông la lơớp bhrợ lệt quy định âng pháp luật. A moó Nguyễn Thị Hoa, muy cha nắc pa bhrợ cóh văn phòng xoọc bhrợ bhiệc đhị Hà Nội xay moon: “Cơnh lâng c’la cu, a cu pa bhlâng p’ghít lêy bêl xay trúih xa nay âng đay cắh âi ghít pa bhlâng cắh cậ đợ xa nay bhrợ cắh liêm crêê tước apêê n’lơơng. Bh’rợ n’nâu bơơn t’moọt ooy Luật, quy định pa ghít nắc ting acu pa bhlâng choom crêê đoọng zấp ngai zêng ma năl trách nhiệm cơnh lâng bh’rợ pa prá căh cậ đợ xa nay âng a đay pa cắh cóh mạng”.

Điều 9 âng Luật công quy định xay bhrợ bhrợ lệt ooy an ninh mạng. Pa ghít, ngai vêy bh’rợ bhrợ lệt quy định âng Luật n’nâu nắc ting cr’đơơng bh’rợ m’mơ ha lêêng nắc bhrợ kỷ luật, xay bhrợ lệt hành chính cắh cậ  truy cứu trách nhiệm hình sự, ha dang bhrợ bil bal nắc chroót pa chô ting quy định âng pháp luật. Ma nứih đươi dua mạng internet choom chơớc lêy xa nay ooy apêê quy định âng Luật, ooy apêê bh’rợ cắh choom bhrợ, đoọng zư lêy c’la đay, g’đách đợ bh’rợ bhrợ lệt tu cắh nân năl. A noo Đặng Hữu Phúc, sinh viên c’moo 3, học viện Ngân hàng đoọng năl: “A cu lêy xa nay choom vêy bấc n’đắh. đợ xa nay âng đay cắh âi bơơn năl ghít crêê, lệt, vêy xa nay âng apêê n’lơơng nắc muy đoọng t’pấh apêê cha đị like a năm, nắc a đay choom chơớih lêy lâng p’ghít lêy bêl kiêng chia sẻ. apêê cơ quan truyền thông công choom xay trúih p’xoọng ooy apêê râu cắh choom bhrợ lâng đợ bh’rợ căh ta đoọng bhrợ đoọng zấp ngai ma năl, tu vêy bấc xa nay đha nuôr cắh âi bơơn năl lứch”./.

Người dùng Facebook nên cẩn trọng để không vi phạm pháp luật  

Thành Trung

Ngày 1/1/2019, Luật An ninh mạng bắt đầu có hiệu lực. Để tránh những vi phạm được quy định trong luật này, người dùng mạng xã hội cần tìm hiểu kỹ thông tin trước khi đăng hoặc chia sẻ trên trang cá nhân của mình.

Khi chính thức có hiệu lực vào ngày 1 tháng 1 năm 2019, Luật An ninh mạng sẽ siết chặt hơn nữa các hoạt động trên môi trường mạng. Theo đó sẽ có thêm nhiều điều luật nghiêm cấm các hành vi gây mất an ninh mạng đồng thời sẽ xử phạt theo các quy định của pháp luật. Điều này cũng đòi hỏi mỗi người sử dụng mạng Internet phải hiểu về quyền và có nghĩa vụ tuân thủ pháp luật, để xây dựng xã hội số an toàn, an ninh hơn. Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng cho biết: “Chúng ta phải mạnh tay hơn để cung yêu cầu các nhà cung cấp dịch vụ mạng xuyên biên giới tuân thủ luật pháp Việt Nam. Đặc biệt là yêu cầu về gỡ bỏ thông tin. Quan trọng nhất là chúng ta thượng tôn pháp luật. Đồng thời chúng ta cũng xử lý những người đưa thông tin sai trên mạng. Mạng xã hội giờ không còn là ảo nữa mà là thật rồi. Chúng ta không nên bỏ trống trận địa này”.

Điều 8, Luật An ninh mạng quy định hành vi bị nghiêm cấm mà người sử dụng Face book hay mắc phải như: Thông tin sai sự thật gây hoang mang trong nhân dân, gây thiệt hại cho các hoạt động kinh tế - xã hội, gây khó khăn cho hoạt động của cơ quan nhà nước hoặc người thi hành công vụ, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân khác. Khoản 1, điều 17 quy định việc mà người sử dụng mạng xã hội không được làm là: Đưa lên không gian mạng những thông tin thuộc bí mật cá nhân, bí mật gia đình, đời sống riêng tư trái quy định của pháp luật. Chị Nguyễn Thị Hoa, một nhân viên văn phòng đang làm việc tại Hà Nội chia sẻ: “Với một cá nhân, mình rất thận trọng khi chia sẻ thông tin mà mình chưa rõ nguồn gốc của nó hoặc những thông tin ảnh hưởng đến người khác. Việc này được đưa vào Luật, quy định cụ thể thì mình nghĩ rất là tốt để mỗi người phải có ý thức trách nhiệm đối với những phát ngôn hay những thông tin mình đăng tải”.

Điều 9 của luật cũng quy định xử lý vi phạm về an ninh mạng. Cụ thể, người nào có hành vi vi phạm quy định của Luật này thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử lý kỷ luật, xử lý vi phạm hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự, nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật. Người sử dụng mạng internet cần tìm hiểu thông tin về những quy định của Luật, về những việc không được làm để bảo vệ chính mình, tránh những vi phạm do thiếu hiểu biết. Anh Đặng Hữu Phúc, sinh viên năm thứ 3, học viện Ngân hàng cho rằng: “Em thấy là thông tin phải nhiều chiều. Những thông tin mình chưa xác định được đúng, sai, có những thông tin của người khác chỉ nhằm mục đích câu like thôi, thì mình phải chọn lọc và cân nhắc trước khi chia sẻ. Các cơ quan truyền thông cũng nên truyền thông thêm về những điều không nên làm và những việc bị cấm để người dân biết, vì có nhiều thông tin người dân chưa nắm bắt được”./.