Bản Mù nắc chr’val vêy đợ bh’năn bấc pa bhlâng cóh chr’hoong Trạm Tấu, lâng lấh 6 r’bhâu p’nong. Cắh muy nắc bh’năn đoọng pếch k’tiếc, glụ đươi dua cóh bh’rợ ha rêê đhuốch, pazêng bh’năn nắc dzợ cr’van bha lâng âng đhanuôr cóh zr’lụ da ding k’coong. Tu cơnh đêếc, đhanuôr đơớh loon cóh bh’rợ zư lêy bh’năn. A noo Giàng A Chu ắt cóh cr’noon Khâu Ly, chr’val Bản Mù prá: “Xang bêl gắt ha roo, đong zi nắc puáh n’jăng đoọng đớc bhrợ chr’na ha t’rí cóh hân noo ha ót. Đong zi công ơy bhr’lậ pa liêm c’rol lâng za đâr liêm céch đoọng ha t’rí. Cóh pazêng t’ngay cha kêết bhlâng n’nâu nắc azi dzợ đoọng t’rí cha p’xoọng chr’na t’viêng lâng a bhoo, a rong”.

A noo Giàng A Thắng ắt cóh cr’noon Khấu Chu, chr’val Bản Công công xay moon, 5 p’nong t’rí âng pr’loỌng đong nắc ơy vêy ta tiêm phòng zập zêng, cóh bơr pêê t’ngay cha kêết n’nâu nắc lứch vêy ta cêếh chô đơơng crol cóh c’rol: “Công cơnh cóh zập c’moo, xang bêl pay pa chô xang pazêng rau chr’nóh chr’bêết cóh hân noo nắc pr’loọng đong công đớc zập pazêng rau chr’na ha t’rí c’roóc. Cóh pazêng t’ngay cha kêết bhlâng acu nắc ơy za đâr céch c’rol lâng p’xoọng n’cam, ch’néh, a bhoo ha t’rí cha. Cha kêết bhlâng nắc azi đoọng ộm đác puýh, đác bhoóh…”

Chr’val Bản Công, chr’hoong Trạm Tấu vêy lấh 1.300 bh’năn ga mắc. Tu cóh pazêng bhươl cr’noon cắh clung đoọng p’lóh băn, tu cơnh đêếc, muy bơr pr’loọng đong đhanuôr nắc đơơng bh’năn ooy crâng đoọng pa tang, ting cơnh bh’rợ p’lóh lơi. T’coóh Tráng A Hồ, Chủ tịch UBND chr’val xay moon, cóh pazêng t’ngay cha kêết bhlâng, chr’val ta đang moon lâng pa choom đhanuôr đơơng lứch bh’năn ooy c’rol: “Cóh cr’chăl cha kêết bhlâng, azi p’too moon đhanuôr cắh choom p’lóh lơi bh’năn lâng chô đơơng bh’năn ooy c’rol. Azi k’dua apêê cán bộ chr’val xiêr ooy bhươl cr’noon p’too pa choom ha đhanuôr pa liêm pa crêê c’rol lâng đươi pazêng rau chr’na goóh, n’căm cóh pr’loọng đong đoọng ha bh’năn”.

Xoọc đâu, chr’hoong Trạm Tấu vêy lấh 32 r’bhâu p’nong bh’năn, bấc lấh 1.300 p’nong t’piing lâng c’moo ahay; cóh đêếc, t’rí c’roóc vêy lấh 13.000 p’nong. Xay bhrợ cr’noọ bh’rợ zâl cha groong cha kêết cóh c’moo đâu, vêy lấh 87% đợ pr’loỌng đong b’băn bhrợ têng c’rol đoọng ha bh’năn. Cóh pazêng t’ngay cha kêết bhlâng, 100% pr’loỌng đong b’băn đươi bạt chứa, z’đâr plăng cắh cậ pr’đươi cơnh lơơng đoọng ha âu đớc chr’na ha bh’năn cơnh: Bhơi goóh, n’jăng ky, bha lâng a bhoo, bhơi t’mêê, bhoóh, n’cam… Chr’nắp bhlâng, đhị apêê chr’val, thị trấn ơy bhrợ têng k’nặ 2.500 t’nơơm ga bọ đớc n’jăng ha bh’năn cóh hân noo ha ót./.

Yên Bái: Chủ động phòng chống rét cho gia súc ở vùng cao 

                           PV VOV

Do không khí lạnh tăng cường, hiện các địa phương tỉnh Yên Bái đang trong đợt rét đậm nhất từ đầu mùa đông tới nay. Nhiệt độ trung bình chỉ 12 đến 14 độ C, riêng vùng núi cao có rét hại, khi nhiệt độ xuống dưới 10 độ C, sương mù dày đặc. Để bảo vệ đàn gia súc, bà con vùng cao đang tập trung nhiều phương án phòng, chống rét và dịch bệnh cho vật nuôi.

Bản Mù là xã có đàn gia súc lớn nhất huyện Trạm Tấu, với trên 6 nghìn con. Không chỉ là nguồn sức cày, kéo phục vụ sản xuất nông nghiệp, đàn gia súc còn là tài sản chính của đồng bào vùng cao. Chính vì vậy, bà con rất chủ động trong việc bảo vệ đàn gia súc. Anh Giàng A Chu ở thôn Khấu Ly, xã Bản Mù cho biết: “Sau khi gặt lúa xong, nhà mình đã phơi rơm để làm cây rơm dự trữ thức ăn cho trâu trong mùa đông. Nhà mình cũng sửa xong chuồng và che chắn cẩn thận cho đàn trâu rồi. Những ngày rét đậm này thì mình còn cho trâu ăn thêm thức ăn xanh và ngô, sắn”.

Anh Giàng A Thắng ở thôn Khấu Chu, xã Bản Công cũng cho biết, 5 con trâu của gia đình đã được tiêm phòng đầy đủ, trong mấy ngày rét này đều được đưa từ đồi về chuồng để chăm sóc. “Cũng như mọi  năm, ngay sau khi thu hoạch xong vụ mùa thì gia đình mình đã dự trữ đầy đủ thức ăn cho đàn trâu . Trong những ngày rét đậm thì gia đình mình đã che chắn chuồng trại và bổ sung cám, gạo, ngô cho đàn trâu ăn. Rét quá thì mình cho uống nước nóng, nước muối…”

Xã Bản Công, huyện Trạm Tấu có trên 1.300 đại gia súc. Do ở các thôn bản không có bãi chăn thả nên hàng ngày, một số hộ dân phải đưa đàn gia súc lên rừng kiếm thức ăn, theo hình thức chăn thả tự do. Ông Tráng A Hồ, Chủ tịch UBND xã cho biết, vào những ngày rét đậm rét hại, xã vận động và hướng dẫn bà con đưa hết gia súc về chuồng: “Trong thời gian rét đậm, rét hại chúng tôi chỉ đạo bà con không thả rông gia súc và cho gia súc vào chuồng trại. Chúng tôi phân công nhiệm vụ cụ thể cho cán bộ xã xuống thôn bản tuyên truyền vận động bà con nhân dân che chắn chuồng trại và tận dụng tất cả các loại thức ăn khô, tinh trong gia đình cho đàn gia súc...”

Hiện nay, huyện Trạm Tấu có trên 32 nghìn con gia súc, tăng hơn 1.300 con so với cùng kỳ năm trước; trong đó, đàn trâu bò có trên 13.000 con. Thực hiện kế hoạch phòng chống rét năm nay, đã có trên 87 % số hộ chăn nuôi xây dựng chuồng trại cho gia súc. Trong những ngày rét đậm, rét hại, 100% hộ chăn nuôi sử dụng bạt dứa, phên cỏ tranh hoặc vật liệu khác để che chắn chuồng trại, giữ ấm cho gia súc. Hầu hết các hộ đều có thức ăn dự trữ cho gia súc như: Cỏ khô, rơm khô, thân lá ngô, cỏ tươi, muối, thức ăn tinh bột.… Đặc biệt, tại các xã, thị trấn đã làm gần 2.500 cây rơm dự trữ cho gia súc trong mùa đông./.