Ađhi Hờ A Khua, học sinh lớp 5, Trường phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học lâng Trung học cơ sở Chế Cu Nha, chr’hoong Mù Cang Chải, cóh l’lăm ahay nắc lướt dzung bơr tiếng đồng hồ nắc vêy tước ooy trường. Tu đong cóh bhươl cr’noon ch’ngai, bh’rợ lướt học z’lưa học nắc buôn pa bhlâng u váih. Bấc bêl boo ngân, đhí cha kêết, a đhi tước ooy trường lâng xa nấp c’đặ lứch dếp, a bhị boọ. K’er k’coon, k’conh k’căn Khua đơơng âng ch’néh, óih lâng bhoó xiêr ắt trọ đh’rứah lâng apêê ađhi a noo ga mắc lấh mơ đoọng đăn trường. Hân đhơ cơnh đêếc, đhr’năng ắt tớt lâng chr’na cha cóh zập t’ngay âng a đhi công cơnh bấc apêê pr’zớc n’lơơng nắc ta bhúch bấc pa bhlâng.

Xay bhrợ bh’rợ ra pặ cớ trường, lớp học, bấc trường Tiểu học lâng Trung học cơ sở đhị chr’hoong Mù Cang Chải, tỉnh Yên Bái vêy ta pazum, xăl bhrợ ooy bh’rợ Trường phổ thông dân tộc bán trú. Tơợ đêếc, bhrợ đoọng ha apêê ađhi bơơn ắt, học tập liêm crêê lấh mơ. A đhi Hờ A Khua prá: “Acu bơơn ắt cóh bán trú acu bhui har bhlâng lâng têêm ngăn, acu doọ dzợ lướt nhăn ắt đh’rứah lâng apêê n’lơơng cơnh ahay. Acu lêy chr’na cha cóh trường công yêm bhlâng”.

Trường phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Lang Thíp ch’ngai tơợ zr’lụ chr’hoong Văn Yên lấh 60km. Nhà trường vêy lấh 700 học sinh, cóh đêếc lấh 500 ađhi ắt bán trú, lâng lứch nắc đhanuôr acoon cóh cơnh: Dao, Phù Lá, Nùng, Mông… bhrợ têng bh’rợ bán trú, trường lum bấc rau zr’nắh k’đháp. Pa bhlâng, đơơng âng học sinh tơợ pazêng zr’lụ trường la léh chô ắt ooy trường bhlâng, pazêng rau ta bhúch ooy pr’đươi nắc bấc lấh mơ. Cắh muy cơnh đêếc, bh’rợ nhâm mâng vêy zập chr’na đha nắh, rau liêm crêê âng chr’na đha nắh đoọng ha học sinh bấc cơnh đêếc cóh zr’lụ ch’ngai bha dắh cơnh Lang Thíp nắc êếh rau u buôn.

Đhị rau zr’nắh k’đháp n’nắc, đh’rứah lâng rau zúp zooi âng Nhà nước, apêê thầy cô giáo cóh nhà trường ơy vêy bấc bh’rợ đoọng pa liêm pa crêê chr’na đha nắh lâng nhâm mâng nắc vêy đợ chr’na đha nắh sạch ha học sinh. Thầy giáo Lê Xuân Trường, Phó Hiệu trưởng Trường phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Lang Thíp, chr’hoong Văn Yên prá: “Lấh ooy rau zúp zooi âng nhà nước, nhà trường công ơy bhrợ têng bh’rợ pa dưr dal rau a yêm âng chr’na đha nắh ha apêê ađhi lâng bh’rợ đoọng apêê ađhi đh’rứah lâng thầy cô chóh r’véh, băn a tứch. Lấh ooy bh’rợ chóh r’véh, nhà trường nắc dợ t’bhlâng bhrợ tước ooy bh’rợ pa choom cơnh ắt mamông ha apêê ađhi tơợ bh’rợ ng’pa bhrợ lâng pa choom bh’rợ tr’nêng đoọng ha apêê ađhi học sinh nắc tơớp bhrợ tơợ cấp Tiểu học”.

Tỉnh Yên Bái xoọc vêy 50 trường phổ thông dân tộc bán trú lâng 52 trường vêy học sinh bán trú, lâng lấh 22 r’bhâu học sinh. Đh’rứah lâng rau zúp zooi âng Nhà nước, tỉnh Yên Baí công vêy bấc chính sách t’đui đoọng pa dưr giáo dục cóh zr’lụ đhanuôr acoon cóh. Cóh đêếc vêy xa nayn bh’rợ pa dưr dal rau liêm choom âng pazêng trường phổ thông dân tộc bán trú, trường mầm non cóh zr’lụ vêy đhr’năng kinh tế - xã hội pa bhlâng zr’nắh k’đháp cr’chăl c’moo 2016 – 2020. Tơợ đêếc, nắc vêy đợ rau liêm choom lâng apêê trường học cóh zr’lụ da ding k’coong Yên Bái. P’căn Nguyễn Hương Giang, Phó trưởng phòng, Phòng Giáo dục lâng Đào tạo chr’hoong Mù Cang Chải, tỉnh Yên Bái prá: “Chính sách zúp zooi đoọng ha học sinh bán trú nắc la lua vêy váih rau liêm choom lâng pazêng hệ thống giáo dục cóh chr’hoong Mù Cang Chải. Zập học sinh cóh c’moo học nắc lứch vêy ta đoọng zên cha cha, đoọng ch’néh, đoọng zên câl pr’đươi thể dục thể thao đươi dua ha bh’rợ văn hoá, văn nghệ… Cơnh đêếc nắc apêê ađhi ơy nhâm mâng pazêng rau liêm choom cơnh ắt tớt, cha đắh, nắc ơy bhrợ k’đơơng bấc học sinh tước ooy lớp, học sinh lướt học ta luôn, pa dưr dal rau liêm choom âng giáo dục lâng pa choom ooy pr’ắt tr’mông ha apêê ađhi”.

Công ting cơnh p’căn Giang, đh’rứah lâng rau t’bhlâng âng nhà nước, âng tỉnh, apêê trường học cóh Mù Cang Chải, công cơnh apêê nhà trường cóh pazêng vel đong âng tỉnh nắc lứch vêy bh’rợ tr’nêng chr’nắp pr’hay, zúp zooi học sinh nắc đợ k’coon ta đhi manuýh acoon cóh vêy pr’đơợ lâng c’rơ liêm bhlâng cóh c’lâng chêếc n’năl pazêng rau kiến thức./.

Yên Bái: Nâng cao chất lượng bữa ăn cho học sinh bán trú

                                                     Thừa Xuân

       Sau hơn 2 năm thực hiện Đề án “Sắp xếp lại quy mô mạng lưới trường, lớp học”, chất lượng giáo dục ở Yên Bái đã có nhiều chuyển biến tích cực. Đặc biệt đối với học sinh bán trú ở vùng cao, ngoài chất lượng học tập được nâng lên thì chất lượng bữa ăn hàng ngày của các em cũng đảm bảo hơn. Từ đó giúp các em đảm bảo dinh dưỡng phát triển thể chất, có sức khỏe học tập tốt hơn.

        Em Hờ A Khua, học sinh lớp 5, Trường phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Chế Cu Nha, huyện Mù Cang Chải, trước đây mỗi ngày phải đi bộ 2 tiếng để đến trường. Do nhà ở bản xa, nên việc trễ giờ học rất hay xảy ra. Nhiều hôm trời mưa, gió rét, em tới trường với bộ quần áo phong phanh ướt nhép, lấm lem đất bùn. Thương con, bố mẹ cho Khua mang gạo, củi và muối trắng xuống ở trọ cùng các anh chị lớn hơn gần trường. Tuy nhiên, điều kiện sinh hoạt và bữa ăn hàng ngày của em cũng như nhiều bạn khác vô cùng thiếu thốn.

      Thực hiện việc sắp xếp lại quy mô mạng lới trường, lớp học, nhiều trường Tiểu học và Trung học cơ sở trên địa bàn huyện Mù Cang Chải, tỉnh Yên Bái được hợp nhất, đổi thành mô hình Trường phổ thông dân tộc bán trú. Từ đó, giúp các em có điều kiện sinh hoạt, học tập tốt hơn. Em Hờ A Khua nói: “Em ở bán trú em ở bán trú em rất vui và rất bình yên, em không phải đi ở nhờ như trước đây. Em thấy ăn ở nhà trường là cũng rất ngon”.

      Trường phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Lang Thíp cách trung tâm huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái hơn 60km. Nhà trường có hơn 700 học sinh, trong đó trên 500 em ở bán trú, với 100% là dân tộc thiểu số như: Dao, Phù Lá, Nùng, Mông... Thực hiện mô hình bán trú, trường  gặp không ít khó khăn. Đặc biệt, đưa học sinh từ các điểm lẻ ra trường chính, những thiếu thốn về cơ sở vật chất càng nhân lên gấp bội. Không chỉ vậy, việc đảm bảo nguồn thực phẩm, chất lượng bữa ăn cho lượng học sinh lớn như vậy ở vùng sâu, vùng xa như Lang Thíp không phải đơn giản.

       Trước những khó khăn đó, cùng với sự hỗ trợ của Nhà nước, các thầy cô giáo trong nhà trường đã có những cách làm để cải thiện bữa ăn và đảm bảo nguồn thực phẩm sạch cho học sinh. Thầy giáo Lê Xuân Trường, Phó Hiệu trưởng Trường phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Lang Thíp, huyện Văn Yên cho biết: “Ngoài những cái hỗ trợ của nhà nước nhà trường cũng đã thực hiện việc nâng cao chất lượng bữa ăn cho các cháu bằng cách là cho các cháu cùng với thầy cô trồng rau, nuôi gà. Ngoài việc trồng rau, nhà trường chú trọng đến giáo dục kỹ năng sống cho các cháu thông qua các hoạt động lao động, sản xuất và hướng nghiệp dạy nghề cho các em học sinh ngay bắt đầu từ cấp Tiểu học”.

       Tỉnh Yên Bái hiện có 50 trường phổ thông dân tộc bán trú và 52 trường có học sinh bán trú, với trên 22 nghìn học sinh. Bên cạnh sự hỗ trợ của Nhà nước, tỉnh Yên Bái cũng có nhiều chính sách ưu tiên phát triển giáo dục ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Trong đó có Đề án nâng cao chất lượng, hiệu quả hệ thống trường phổ thông dân tộc bán trú, trường mầm non thuộc vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn giai đoạn 2016 – 2020. Từ đó đã có tác động tích cực đối với các trường học ở vùng cao Yên Bái. Bà Nguyễn Hương Giang, Phó trưởng phòng, Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Mù Cang Chải, tỉnh Yên Bái cho biết: “Chính sách hỗ trợ cho học sinh bán trú thực sự có tác động tích cực đối với hệ thống giáo dục trên địa bàn huyện Mù Cang Chải. Mỗi học sinh trong năm học được hỗ trợ tiền ăn, hỗ trợ gạo, hỗ trợ tiền mua sắm bổ sung dụng cụ thể dục thể thao phục vụ cho các hoạt động văn hóa, văng nghệ… Như vậy cơ bản các cháu đã đảm bảo các điều kiện ăn ở, nên đã góp phần thu hút học sinh ra lớp, duy trì tỉ lệ chuyên cần, nâng cao chất lượng giáo dục và rèn luyện kỹ năng sống cho các em”.

      Cũng theo bà Giang, cùng với sự hỗ trợ của nhà nước, của tỉnh, các trường học ở Mù Cang Chải, cũng như các nhà trường ở các địa phương trong toàn tỉnh đều có những cách làm hay, sáng tạo, giúp học sinh là con em các dân tộc có điều kiện và sức khỏe tốt nhất trên con đường lĩnh hội tri thức./.