Trong điều kiện nguồn lực đầu tư còn hạn chế, việc phân bổ vốn cho các vùng miền cần được tính toán trên cơ sở nhu cầu phát triển, điều kiện địa lý và những khó khăn đặc thù của từng địa bàn.

Tại phiên thảo luận tổ ngày 18/10, nhiều đại biểu Quốc hội đã đề cập vấn đề này, nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm nguồn lực cho vùng biên giới, miền núi, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư.

Đại biểu quốc hội Lương Nguyễn Minh Triết, Đoàn Đắk Lắk cho rằng việc đánh giá hiệu quả đầu tư tại vùng biên giới, vùng khó khăn cần có cách tiếp cận phù hợp.

Theo đại biểu, chi phí đầu tư tại những địa bàn này thường lớn, trong khi hiệu quả kinh tế trực tiếp có thể không thể hiện rõ như ở khu vực đô thị.

Đại biểu dẫn ví dụ về đầu tư thủy lợi tại các địa bàn miền núi. Nếu thiếu hệ thống tưới tiêu, sản xuất nông nghiệp khó phát triển, đời sống người dân khó cải thiện và mục tiêu giảm nghèo cũng khó đạt được.

Tuy nhiên, để xây dựng hệ thống thủy lợi phục vụ hàng chục nghìn héc-ta đất sản xuất, bao gồm kênh chính và kênh phụ, cần nguồn vốn rất lớn.

Từ thực tế đó, đại biểu kiến nghị Trung ương khi xem xét đầu tư cho vùng biên giới, vùng khó khăn không nên chỉ đặt hiệu quả đầu tư theo cách tính thông thường lên hàng đầu. Bởi với những địa bàn còn thiếu hạ tầng thiết yếu, giá trị của một công trình không chỉ nằm ở khả năng tạo ra lợi ích kinh tế trực tiếp, mà còn ở việc mở ra cơ hội sản xuất, cải thiện sinh kế và tạo nền tảng phát triển lâu dài.

Cùng quan tâm đến bài toán nguồn lực, đại biểu quốc hội Vương Thị Hương, Đoàn Tuyên Quang đề nghị Chính phủ làm rõ phương án đầu tư phát triển năm 2027, nhất là nguồn lực tăng thêm và khả năng kết nối hạ tầng.

Đại biểu đề cập việc bảo đảm nguồn lực cho cao tốc Tuyên Quang - Hà Giang và các trường nội trú vùng biên giới. Đầu tư phát triển cần được nhìn nhận trong mối quan hệ tổng thể giữa giao thông, giáo dục và khả năng tiếp cận các dịch vụ thiết yếu.

Đại biểu khẳng định, hạ tầng giao thông có vai trò kết nối các khu vực, tạo điều kiện lưu thông hàng hóa và tiếp cận dịch vụ; trong khi trường học tại vùng biên giới góp phần bảo đảm cơ hội học tập cho trẻ em ở những địa bàn còn nhiều khó khăn.

Ở góc độ chính sách đối với con người, đại biểu quốc hội Lò Thị Bảo Vy, Đoàn Nghệ An đề cập việc xem xét chế độ phụ cấp đặc biệt đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động công tác tại các xã khó khăn, vùng biên giới.

Đại biểu phản ánh có những địa bàn chưa được áp dụng phụ cấp đặc biệt dù điều kiện tự nhiên và mức độ khó khăn có điểm tương đồng với những nơi được hưởng chính sách.

Theo đại biểu, cần xem xét, giải quyết những vướng mắc còn tồn tại, bảo đảm chính sách phù hợp với thực tế địa bàn. Bên cạnh nguồn vốn cho công trình, cần quan tâm đến điều kiện làm việc và đời sống của đội ngũ trực tiếp thực hiện nhiệm vụ tại cơ sở.

Từ các ý kiến tại nghị trường, vấn đề đặt ra không chỉ là đầu tư bao nhiêu vốn, mà còn là phân bổ vốn như thế nào để tạo ra tác động thiết thực. Với vùng khó khăn, hiệu quả đầu tư cần được xem xét trong mối quan hệ với khả năng cải thiện sinh kế, tiếp cận giáo dục, củng cố hạ tầng và nâng cao chất lượng đời sống người dân./.