Tại thủ đô New Delhi, không khí lễ hội diễn ra sôi động ở nhiều địa điểm. Đông đảo người dân tập trung theo dõi các buổi diễn Ramleela, tái hiện câu chuyện trong sử thi Ramayana về hoàng tử Rama, còn được gọi là Shri Ram, chiến đấu với quỷ vương Ravana có 10 đầu, để giải cứu vợ là nàng Sita.

Khi màn đêm buông xuống, những hình nộm khổng lồ của Quỷ vương Ravana cùng hai nhân vật đại diện cho cái ác trong sử thi (là Meghnad và Kumbhakarna) được châm lửa, tạo nên một trong những khoảnh khắc được chờ đợi nhất của lễ hội. Tại New Delhi, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi cũng tham dự các hoạt động mừng lễ, đồng thời kêu gọi người dân đoàn kết vì lợi ích quốc gia, phát huy những giá trị tốt đẹp gắn với hình tượng thần Rama.

“Hôm nay, mọi ngóc ngách của Ấn Độ đều ngập tràn trong không khí tôn kính thần Shri Ram. Trên khắp đất nước, các vở kịch Ramleela được dàn dựng, truyền thống gìn giữ lý tưởng của Thần Shri Ram được duy trì và niềm tin vào chiến thắng vĩnh cửu của chân lý trước dối trá được phát huy. Đối với chúng ta, đây không chỉ đơn thuần là những lễ hội; chúng là sức sống của Ấn Độ. Ngày nay, nền quản trị của Thần Ram vẫn được coi là chuẩn mực của quản trị tốt - khi không có sự phân biệt đối xử với bất kỳ ai, nơi mọi người đều được hưởng công lý, nơi có cơ hội bình đẳng và nơi mục đích của quyền lực không phải là để cai trị, mà là để phục vụ phúc lợi của người dân - Đó là lý tưởng của Thần Shri Ram.”

Theo sử thi Ramayana, Ravana là vị vua có sức mạnh phi thường, nhưng đã bắt cóc nàng Sita, dẫn đến cuộc chiến với hoàng tử Rama. Vì vậy, nghi thức đốt hình nộm Ravana không đơn thuần là tái hiện một câu chuyện cổ. Với nhiều người dân Ấn Độ, đây còn là lời nhắc nhở rằng sức mạnh hay quyền lực không thể biện minh cho những hành động sai trái, và cái ác dù có vẻ mạnh mẽ đến đâu cuối cùng cũng phải đối mặt với hậu quả. Một người dân tham dự lễ hội chia sẻ:

“Đối với tôi, Dussehra có ý nghĩa vô cùng sâu sắc, bởi lễ hội gắn liền với truyền thống và di sản văn hóa của chúng tôi. Đây không chỉ là dịp đốt hình nộm Ravana, mà còn nhắc nhở mỗi người nhìn lại bản thân, loại bỏ sự ích kỷ, nóng giận, ác ý và những thói xấu trong chính mình. Thông điệp của lễ hội là dù cái ác có vẻ mạnh mẽ đến đâu, cuối cùng sự thật vẫn sẽ chiến thắng.”

Tuy nhiên, cách nhìn nhận về Ravana không hoàn toàn giống nhau ở mọi nơi tại Ấn Độ. Trong khi phần lớn các hoạt động Dussehra nhấn mạnh thất bại của nhân vật này, một số cộng đồng lại tôn kính Ravana vì kiến thức, sự am hiểu kinh điển hoặc lòng sùng kính thần Shiva. Tại thành phố Jodhpur, bang Rajasthan, một số cộng đồng coi Ravana là tổ tiên và tổ chức các nghi lễ tưởng niệm ông. Những phong tục này cho thấy sự đa dạng trong đời sống tín ngưỡng và truyền thống dân gian của Ấn Độ.

Bên cạnh ý nghĩa tôn giáo, Dussehra còn là dịp để các gia đình sum họp, người dân tham gia các hoạt động cộng đồng và những nghệ nhân phát huy nghề truyền thống. Việc chế tác các hình nộm khổng lồ phục vụ lễ hội cũng tạo nên nét đặc trưng trong không gian văn hóa của nhiều địa phương.

Qua nhiều thế hệ, Dussehra vẫn giữ vị trí quan trọng trong đời sống tinh thần của người dân Ấn Độ. Dù được thể hiện bằng những màn đốt hình nộm, các buổi diễn sân khấu hay nghi lễ tôn giáo, lễ hội đều hướng đến một thông điệp gần gũi: mỗi người cần đấu tranh với những điều chưa tốt trong chính mình, đề cao công lý và góp phần xây dựng một cộng đồng tốt đẹp hơn.