Bênh cạnh những câu chuyện đồng bào các nơi đang nỗ lực chuyển mình để thay đổi cách nghĩ, cách làm, thoát nghèo và làm giàu trên mảnh đất quê hương, thì ở nhiều quốc gia, cộng đồng người Việt cũng đang nỗ lực bảo tồn, gìn giữ và phát huy những giá trị văn hóa dân tộc mình.

Tỉnh Kanchanaburi của Thái Lan có cộng đồng người Việt sinh sống từ lâu. Trải qua thăng trầm của lịch sử, những người Việt hiện nay tại đây đang cố gắng quảng bá văn hóa quê hương Việt Nam ngay trên mảnh đất Thái Lan.

Văn hóa Việt trên đất nước Thái Lan không chỉ tạo sức hấp dẫn đối với du khách đến “xứ sở chùa vàng”, mà còn chứng minh sức mạnh của giao lưu văn hóa, nơi những giá văn hóa, lich sử thực sự sống vượt thời gian và không gian, nơi khác biệt góp phần tạo nên sự đa dạng, nơi sự giao lưu làm giàu thêm các giá trị văn hóa. Không khó để bắt gặp du khách đến Kanchanaburi ở Thái Lan chọn cho mình trải nghiệm “đi thuyền thúng” một nét văn hóa đặc trưng vùng sông nước Nam Trung bộ của Việt Nam.

Khách du lịch đến đây chủ yếu là người Thái, từ Bangkok và các tỉnh lân cận, bên cạnh đó cũng có không ít du khách quốc tế. Mỗi chuyến đi thường kéo dài từ một giờ đến một giờ rưỡi, tùy theo lộ trình ngắn hoặc dài, có thể bao gồm cả hành trình chèo ngược dòng. Ông Phadet Phuripatiphan, 82 tuổi, người tiên phong đưa thuyền thúng vào khai thác thương mại tại Thái Lan nhớ lại lần đầu trải nghiệm du lịch trên sông bằng phương tiện thuyền thúng tại Việt Nam.

 “Lần đầu tiên tôi thấy thuyền thúng, tôi thấy rất thú vị. Nó tròn, khác hẳn những chiếc thuyền dài quen thuộc ở Thái Lan. Nhìn mọi người chèo, vui chơi, đặc biệt là khách du lịch, ai cũng rất hào hứng và hạnh phúc.” ông Phadet nhớ lại

Ban đầu, ông cân nhắc mua thuyền từ Việt Nam, nhưng chi phí vận chuyển quá cao, khoảng 30.000 baht (khoảng 24 triệu đồng) mỗi chiếc. Sau đó, ông phát hiện ở Thái Lan cũng có người làm thuyền, giá khoảng 12.000 baht (tương đương 10 triệu đồng) và ông tự mày mò chế tạo thuyền bằng tre, mây địa phương, vừa tiết kiệm vừa đảm bảo chất lượng.

"Ở Thái Lan cũng có nguyên liệu làm thuyền thúng tương tự như Việt Nam, chủ yếu là tre và mây. Người Thái rất thích du lịch Việt Nam, và người Việt cũng sang Thái Lan nhiều. Hai nước có nhiều điểm tương đồng từ tính cách đến văn hóa, đều hiếu khách và thân thiện. Còn lý do chọn tỉnh Kanchanaburi là vì tại đây có nhiều sông suối, phong cảnh thiên nhiên đẹp với rừng, núi và nước, khá giống Việt Nam, chỉ khác là không có biển. Đây cũng là nơi thu hút nhiều khách du lịch". ông Phadet tiếp tục câu chuyện thuyền thúng Việt Nam

Hiện tại, khu vực này đã có vài chục chiếc thuyền thúng, trong đó Banana Resort là nơi tổ chức bài bản nhất. Bà Kotchakorn Duangkhun, quản lý resort cho biết, ban đầu họ chỉ thử nghiệm vài chiếc thuyền thúng. Nhưng phản hồi tích cực từ du khách đã khiến họ quyết định đầu tư bài bản. Không gian du lịch cũng được “Việt hóa” một cách tinh tế. Du khách mặc áo dài, đội nón lá, nhâm nhi cà phê Việt giữa khung cảnh sông nước Thái Lan. Một chuyến đi ngắn trên sông bằng thuyền thúng mở ra một hành trình văn hóa xuyên biên giới.

 “Việt Nam là một đất nước rất thân thiện và xinh đẹp. Tôi coi đây là một nhịp cầu văn hóa. Chúng tôi mang nét đẹp của Việt Nam sang Thái Lan và ngược lại, tôi cũng hy vọng người Việt Nam sẽ biết đến Kanchanaburi nhiều hơn. Chắc chắn thời gian tới, chúng tôi sẽ tăng thêm số lượng thuyền thúng và đa dạng hóa các hoạt động văn hóa Việt Nam. Đối với những du khách chưa được đến Việt Nam, đặc biệt những người lớn tuổi muốn tìm hiểu về Việt Nam thì khi đến Kanchanaburi sẽ có cơ hội trải nghiệm áo dài, thuyền thúng, uống café Việt Nam.  Chúng tôi muốn xây dựng nơi đây thành một điểm đến đặc sắc, nơi thiên nhiên và văn hóa hòa quyện để thu hút cả khách Thái Lan lẫn khách quốc tế".

Sự giao thoa văn hóa Việt Nam – Thái Lan cũng là cũng là định hướng của chính quyền tỉnh Kanchanaburi nhằm phát triển du lịch địa phương và thúc đẩy giao lưu văn hoá giữa các dân tộc, quốc gia. Ông PRAMOTE UNJISKULP, thị trưởng thành phố Pak Phraek, Konchanaburi khẳng định

"Cộng đồng người Việt đã sinh sống tại đây hơn 100 năm. Hiện nay, các thế hệ sau mang huyết thống Thái – Việt. Chúng tôi nhận thấy khu vực này rất phù hợp để phát triển du lịch văn hóa. Địa phương mong muốn quảng bá món ăn đặc trưng của người Việt, đặc biệt là món ăn sáng như hủ tiếu,phở, bánh tét. Bên cạnh đó, tôi cũng có ý tưởng đưa hoạt động chèo thuyền thúng, một loại hình du lịch đặc sắc mà tôi từng trải nghiệm tại Việt Nam, vào khai thác trên sông tại đây, nhằm tạo thêm sức hút đối với du khách quốc tế".

Từ làng chài ven biển Việt Nam đến dòng sông Kwai Noi, hành trình của thuyền thúng là minh chứng sống động cho sức mạnh mềm của văn hóa. Không ồn ào, không phô trương, chiếc thuyền tre mộc mạc vẫn lặng lẽ thực hiện một nhiệm vụ đặc biệt: kể câu chuyện về đất nước và con người Việt Nam — sáng tạo, kiên cường và giàu bản sắc. Trong dòng chảy hội nhập hôm nay, những “đại sứ văn hoá” như thuyền thúng chính là nhịp cầu bền bỉ đưa hình ảnh Việt Nam vươn xa đến với bạn bè trên khắp năm châu.