# Jaik 2 rabau urang hu mbaok di nyaom biai pakat glaong saong parang iek pakat dunya ka công nghiệp thông minh 2018, ieu katut lac Industry 4.0 Summit 2018 rah tabiak dalam 2 harei 12 saong 13/7 tal. Tui kuhria, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc hu pan akaok sa var ndom biai ka sarak haong dom diễn giả, dom tauia da-a dalam saong lingiu negar. Ini lac sa kadha praong pakat dunya, hu 1 Diễn đàn pakat glaong saong 5 mbang chuyên đề, parang iek công nghệ công nghiệp 4.0 di jaik 50 doanh nghiệp. Dom panuac, dom bruk ba tabiak di dom urang pak ini hu pataom veik, pabak tame piah ngak pasiam Đề án, danak dak bruk ngak ka công nghiệp 4.0 di Việt Nam dalam dom thun tal.

 # Hadei di tuk menyum alak tram eng meng gha phun glai, sa urang metai daok sa urang karei doak mbuan si metai. Bruk ini barau rah tabiak di xã Châu Bính, huyện Quỳ Châu, tỉnh Nghệ An. Tapa dut iek tuk akaok mereip, gah chức năng sahaneng lac dom urang nan njauk ngộ độc alak. Urak ini bruk pandar dom janih gha phun, akaok phun glai piah tram alak menyum mboh biak rilo, min meyah oh thau cambaih công dụng saong tram oh njauk mbuan si ba tal metai.

# Gah CSĐT Công an tỉnh Hòa Bình bahrau hu panuac pabak ka vụ án “thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng” saong “vô ý làm chết người” rah tabiak di sang iek ruak đa khoa tỉnh Hòa Bình di puac bilan 5.2017. Tapa duah thau di gah CSĐT jeng mboh lac bác sĩ Hoàng Công Lương hu trách nhiệm dalam bruk tabiak y lệnh ka 18 urang ruak di harei 29.5.2017;  BS Lương lac urang hu bac megru saong hu chứng chỉ ka lọc darah, thau cambaih ia pandar dalam lọc darah brei khik hu chất lượng; thau cambaih hệ thống lọc darah RO₂ bahrau hu pasiam veik harei 28.5.2017.

 # Var sơ khảo bhum gah Brak duah tabiak hu dom urang yam tame vòng Chung khảo bhum gah Brak Hoa hậu Việt Nam 2018.  Vòng Chung khảo bhum gah Brak Hoa hậu Việt Nam 2018 meda rah tabiak meng harei 12/7 tal 22/7 di ban sit Cửa Lò, tỉnh Nghệ An. Melam Chung khảo bhum gah Brak meda hu papar binguk tapak angaok  kênh VTV6 saong 13 rayo papar binguk dom tỉnh, ban. 

#   Mblang tasik Hồ Tràm, dalam xã Phước Thuận, huyện Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu lac labik du lịch hu angan, hu rilo tuai dalam saong lingiu taneh ia thau tal. Mblang tasik ini dalam dom harei lễ, tết saong puac adit pachreih hu yaok pluh ribau tuai meng dom labik mai menei ia tasik. Min dalam dom thun jaik ini, bhuk bhap bini saong tuai damuai bhian prah klak dom janih nerak yau kanduh bao, ring, ghẹ...tabiak labik menei ia, ngak jhak tal môi trường saong ba tal bau bruk biak rilo, kan suak yava hu.  Sa-ai Nguyễn Tuấn Nam, urang tuai mai meng tỉnh Bình Dương duh hatai lac: “Dahlak meng Bình Dương bilan halei jeng mai ini me-in, lingik daok pandiak blaoh hajan yau ini bau bruk lo, jhak lô. Bruk ini hu meng 2 thun ini mai, dahlau daih dahlak mai ini oh mboh hu yau ini”.

 Khaw tin dunya

# Hãng công nghệ Samsung barau peih pakak sang mac ngak điện thoại pan tangin praong di Noida, gah lingiu New Delhi, Ấn Độ. Samsung brei thau ini lac  bruk ngak suai livik piah ngak tabiak điện thoại abih takik jien jang dalam tuk jien buh tame ngak di taneh ia karei daok tagok glaong. Samsung hu ngak điện thoại di Ấn Độ meng thun 2007 saong daok kuhria pablei tabiak taneh ia lingiu dom điện thoại hu ngak di Ấn Độ. Tui kuhria, hãng ini meda buh tabiak labaih 716 triệu USD dalam 3 thun piah peih praong công suất sang mac di Noida, rilo jang dua mbang công suất ngak điện thoại pan tangin di Noida tagok 120 triệu baoh yaok thun.

# Di negar Anh, taong abih dom baoh sang ngak bahrau brei hu labik piah sạc radaih điện. Lingiu di nan, dom gom jalan jeng brei hu samu haong dom trạm sạc điện. Nan lac asal kadha hu ndom tal dalam jalan ngak bahrau piah patagok bruk nao mai angaok jalan mbak saong khik caga môi trường, hu Bộ Giao thông Vận tải Anh brei thau harei 9/7. Taneh ia Anh kham merat tal thun 2030 hu meng 50 tal 70% dom radaih pablei tabiak hu khí phát thải biak biar, saong daok pamaong tal bruk pakauk taong abih bruk pablei radaih pandar xăng saong menyek diesel meng thun 2040.

# Sa thun hadei di kadha dom puac akaok meti dalam mbang nyaom dom nghị sỹ dua viện (daok ieu lac Đại nghị) hadei di tuk đắc cử Tổng thống, harei 09/7, ông Em-ma-nuy-en Ma-crông (Emmanuel Macron) sa mbang tra hu kadha ndom puac piah ndom veik bruk sanya saong dom jalan ngak di rajaei ka taneh ia Pháp dalam nhiệm kỳ ini. Yaom lac taduan hu bruk pachreih tui di rilo nghị sỹ hu mbaok dalam mbang nyaom min, min kadha ndom puac di Tổng thống Macron jeng gaok rilo chỉ trích di nghị sỹ dom đảng đối lập, dom urang ndom lac, ini kadha ndom puac oh hu asal hagait meyah dom sanya oh hu ngak. /.