Khaw tin pagaiy harei 11/3/2017

      # Peih ngak danak dak mục tiêu pakat negar aia hacih saong vệ sinh môi trường palei pala vaktu 2016 đến 2020, tal urak ini tỉnh Thừa Thiên - Huế hu jaik 80% bhap bani dalam tỉnh hu pabak brei aia hacih. Tỉnh kham merat tal thun  2020 hu 100% bhap bani palei pala hu pabak brei aia hacih, 85% bhap bani palei pala hu ba brei aia hacih mek hu chuẩn 02 (quy chuẩn kỹ thuật negar ka chất lượng aia pandar di mentri Y tế); 100% sang bac, balai y tế hu pabak aia hacih.

      # Tỉnh Gia Lai daok kham merat tal thun 2020 padang ngak mblang hamu praong 18.000ha ka 5 janih phun pala praong ye : càphê , tabau, bei plom, padai saong amraik kalu. Piah ngak hu bruk nan, sa dlam dom jalan njauk ngak dahlau lac jhul khang bruk pathau khan, jak ba urang nong saong abih di nyu nan lac dom bhum bhapbini bangsa takik salih bahrau jalan sahanneg; taphia nan khang hatai yah klak “bờ vùng bờ thửa" piah padang mblang hamu praong piah yam tal khik caga dom gah pambuak bruk khang kajap, siam mekre saong samu gauk gah kein laba.

      # Tal urak ini, dalam tỉnh Lâm Đồng hu 60/117 xã mek hu chuẩn palei pala bahrau. Dom tiêu chí gah jalan mbak, thủy lợi, điện palei pala, cơ sở vật chất sang bac, cơ sở vật chất ilamo, darak palei pala, bưu điện saong sang daok di bhap bani hu caik hatai padang ngak. Dalam tỉnh hu 116/117 xã mek hu chuẩn phổ cập giáo dục mầm non ka ranaih umo 5 thun, 103 xã mek hu tiêu chí ka ilamo...

      # Tapa 5 thun peih ngak dự án daong tam nông ngan saong jien buh tame labaih  46,5 tỉ đồng, huyện Ninh Sơn, tỉnh Ninh Thuận hu brei labaih 42,6 tỉ đồng, ngak hu jaik 92% bruk ba tabiak. Dom urang mbang tui lac urang kathaot, jaik si kathaot, urang kumei saong bhapbini bangsa takik dalam huyện. Hu 105 nhóm sở thích ngan saong 1.119 urang pataom tame dom kapul raong limo, pabui, pabe, pabo; kapul pala tabau, blei plom, padai saong pakul pala phun mbang baoh…Dự án daong tam nông patagok kein laba đầu tư, rik daong padang ngak palei pala barau, tani tanat raidiuk ka bhapbini di dom xã bhum dự án.

       # Meng yaom 6.500 đồng sa kg, yaom patei pablei tabiak negar langiu di Đồng Nai daok di tanut glaong di abih kuhria meng akaok thun 2017 tal ini, padeih mbang laik yaom biar di abih meng blaoh. Tui yaom yau ini, urang nong laba hu jaik dua mbang dut haong jien buh tame. Yau nan min, urang blei tok blei patei mek hu chuẩn pablei tabiak negar langiu. Urak ini mblang taneh pala patei di Đồng Nai daok patrun, tok daok dom bein pala njauk vụ, tui kuhria brei thu hoạch bilan 3 saong bilan 4 nan ye tui kuhria yaom patei tukvak tapa meda tagok.

        #Urak ini yaom menuk dalam tỉnh Tiền Giang trun khang ngak ka urang raong gaok kan kandah kayua khat meng 10 - 15 triệu đồng labaih  1.000 drei menuk. Ông Lê Hữu Dụng, Phó akaok  xã Bình Phục Nhứt, huyện Chợ Gạo (Tiền Giang) brei thau : urak ini abih tih tapol menuk dalam xã lac labaih 1,3 triệu drei, rilo meng lac menuk nòi Bình Định saong menuk nòi Bến Tre. Hadei di tuk dom tỉnhtabiak panuac lac hu jit kum menuk ada, yaom menuk trun khang. Cambaih laih, menuk nòi Bến Tre, dahlau thiah yaom 65.000 - 70.000 đồng/sa kg urak ini trun daok 58.000 đồng/sa kg, menuk nòi Bình Định dahlau thiah yaom jaik 60.000 đồng/sa kg lac urak ini trun daok 40.000 đồng/sa kg. 

         # Urang pal akaok Ủy ban bhap hbani tỉnh Sóc Trăng hu van ngak bruk haong Công ty Cổ phần thủy sản Việt Úc ka bruk pambuak gauk, peih ngak dự án labik ngak hadang pajaih chất lượng glaong akaok meti di tỉnh praong 23 ha saong yaom jien buh tame abih tih jaik 40 tỷ đồng. Labik ngak hadang pajaih tasik hu padang ngak di ấp Huỳnh Kỳ, xã Vĩnh Hải, bal sit Vĩnh Châu. Hadei di di tuk ba tame ngak, năng suất yaok thun tui kuhria meng 3 – 4 tỷ hadang pajaih. Tui kuhria, labik ngak hadang pajaih tasik di bal sit Vĩnh Châu meda hu padang ngak dalam bilan 4/2017.

        Khaw tin dunya

     # Tui kuhria mboh di công ty lữ hành Riotur, jaik 6 triệu mbang urang, hu tuai damuai taneh ia langiu saong bhapbini puk palei hu pataom tame yaok ratuh bruk di tukvak rah tabiak lễ hội hóa trang Carnival danei angan di ban Rio de Janeiro (Ri-ô đề Gian-nây-rô) di Brazil. Meng hu tuai rilo yau nan, jaik  80% dom haduk padheih padai di Rio de Janeiro bak abih dalam luac tukvak rah tabiak Carnival.Tapa nan, ban Rio de Janeiro hu taduan raok tal 1,1 triệu mbang tuai taneh ia langiu saong jien mek tame hu tal jaik 1 triệu đô la Mỹ./.

     # Manuac urang vượt biên suan adat hukum tame Mỹ meng Mêhicô patrun meng 31 ribau 578 urang dalam bilan 1  trun daok 18 ribau 762 urang dalam bilan 2 meng blaoh. Bhian di nyu 2 bilan akaok thun nan lac tukvak urang nhập cư suan adat hukum tagok khang meng  10 - 20%. Yau nan min, bruk ini hu patrun hadei di tuk Tổng thống Đô-nan Trăm tagok rai meng harei 20/1 meng blaoh.

       # Dom harei tapa, dom Xã trưởng dalam taneh ia Campuchia biak pandik hatai anak khẩu hiệu hiếu chiến di Đảng Cứu Quốc lac “salih Xã trưởng duh ka  đảng jeng Xã trưởng duh ka bhapbini ”.  Pandik hatai kakhẩu hiệu ini, jaik 300 xã trưởng dalam taneh ia vak harak phản đối ieu yah klak. Ông Hun Sen, akaok  Đảng bhapbini Campuchia cầm quyền jeng phản đối khẩu hiệu ini. Đơn phản đối di dom Xã trưởng hu payua tal dom gah chức năng pasang iek dalam tukvak tal. Tui dom urang phân tích  chính trị, dom Xã trưởng vak đơn phản đối khẩu hiệu hiếu chiến ini daok hu rilo jang dalam tukvak tal ./.