L’lăm ahay đhanuôr Khmer cóh cr’noon Tô Trung, chr’val Núi Tô kiêng lướt ooy cr’noon Tô Lợi, chr’val Cô Tô lâng apêê chr’val âng chr’hoong Tri Tôn, tỉnh An Giang nắc lướt truíh đha nân ruộng k’tứi, c’tiêr cóh hân noo boo. Đhị đhr’năng cơnh đâu, lấh 20 pr’loọng đong đhanuôr cóh đâu ơy đoọng k’tiếc, chrooi đoọng zên, t’ngay công bhrợ têng vêy chr’nắp k’nặ muy pâng tỷ đồng đoọng n’tóh đhâl, bhrợ t’bhứah c’lâng lướt đoọng liêm buôn cóh bh’rợ lướt chô âng đhanuôr. Nâu đoo nắc bh’rợ chr’nắp pa bhlâng choom bhrợ t’bhứah ooy apêê vel đong n’lơơng.

    Nâu đoo nắc xa nul vêy azi ghi đớc đhị zr’lụ bhrợ têng c’lâng lướt cóh bhươl cr’noon âng cr’noon Tô Trung, chr’val Núi Tô. C’lâng lướt ch’ngai 1.300 mét, bhứah 4 mét nắc cr’noọ cr’niêng âng đhanuôr cóh đâu, bêl vêy 23 pr’loọng đong đoọng k’tiếc, bấc pr’loọng đong n’lơơng chrooi đoọng zên, vêy chr’nắp k’nặ 500 ức đồng lâng k’ha riêng t’ngay công pa bhrợ.

T’coóh Chau Kon, Bí thư Chi bộ lâng bhrợ trưởng cr’noon Tô Trung, chr’val Núi Tô xay moon: C’lâng n’nâu l’lăm ahay nắc đha nân ruộng, nắc đhiệp choom muy lướt dzung. Hân đhơ đhí boo c’lâng n’nâu c’tiêr pa bhlâng, lướt chô zr’nắh k’đháp. Đhanuôr lêy, ha dang vêy c’lâng p’rang liêm crêê nắc bh’rợ lướt chô, đơơng âng hàng hoá chr’nóh chr’bêết ba buôn lấh mơ, tu cơnh đêếc bêl vêy chính quyền vel đong ta đang moon apêê pr’loọng đong vêy k’tiếc crêê ta bhrợ c’lâng n’nâu nắc lứch bhui har cher đoọng: “Cr’noon Tô Trung vêy lấh 400 pr’loọng đong đhanuôr, bấc bhlâng nắc đhanuôr Khmer. Đhanuôr cóh đâu ắt mamông lâng bh’rợ bhrợ ha rêê đhuốch, bêl vêy ta k’dua bhrợ c’lâng lướt cóh bhươl cr’noon, đhanuôr bhui har zúp zooi, ngai vêy k’tiếc đoọng k’tiếc, vêy ngai cậ chrooi đoọng zên lâng t’ngay công bhrợ têng, vêy cơnh cậ nắc đợ manuýh tơợ lơơng công chrooi đoọng zên, Uỷ ban chr’val công ơy k’rang zúp zooi m’bứi zên, Nâu đoo nắc xay p’cắh rau đoàn kết, đh’rứah bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê…”

    T’coóh Chau Hai nắc manuýh ta níh đha nâng l’lăm xay bhrợ cóh bh’rợ đoọng k’tiếc bhrợ c’lâng, bh’rợ âng đoo ơy bhrợ t’váihb rau tin đươi âng đhanuôr. Tơợ đêếc, ađoo đh’rứah lâng chính quyền xay moon lâng vêy đợ rau mr’cơnh cr’noọ xa nay âng pazêng pr’loọng đong đhanuôr cóh cr’noon ơy cher đoọng k’tiếc bhrợ têng c’lâng. T’coóh Chau Hai bhui har prá: “Acu bhui har pa bhlâng cắh rau mơ lâng bh’rợ cher đoọng k’tiếc bhrợ c’lâng đươi dua cóh bh’rợ lướt chô, pa bhlâng nắc zúp zooi đhanuôr liêm buôn cóh bh’rợ pa bhrợ. Cắh muy pr’loọng đong cu, nắc bấc đhanuôr cóh bhươl cr’noon công đoọng k’tiếc, muy pr’loọng đong m’bứi đoọng chô đơơng bấc lấh mơ rau liêm choom zazum ha đhanuôr lâng ha xã hội.”

     Dzút đợ cr’hậu cóh bran mặt bêl ting bhrợ têng c’lâng lướt cóh bhươl cr’noon đh’rứah lâng đhanuôr, t’coóh Chau Hưm, Trưởng công an chr’val Núi Tô xay moon, hân đhơ c’lâng lướt cắh crêê ooy k’tiếc âng pr’loọng, nắc ađoo cắh bơơn cher đoọng k’tiếc. Hân đhơ cơnh đêếc, ađoo công chrooi đoọng pr’đươi lâng t’ngay công pa bhrợ đoọng bhrợ c’lâng. Tu c’lâng lướt liêm buôn, cắh muy ha pazêng pr’loọng đong đoọng k’tiếc nắc pazêng đhanuôr cóh cr’noon lâng vel đong đăn đêếc nắc công bơơn đươi: “Zr’lụ hân đoo vêy bh’rợ kiêng đươi rau zúp zooi nắc acu vêy mặt tu a cu nắc manuýh công an âng đhanuôr, xay bhrợ đoọng ha đhanuôr, đhanuôr cóh đâu mr’cơnh cr’noọ xa nay, pazum c’rơ lâng bhui har pa bhlâng cóh bh’rợ bhrợ têng c’lâng đoọng đươi dua cóh bh’rợ lướt chô lâng ba buôn cóh bh’rợ đơơng âng chr’nóh chr’bêết.”

     Hân đhơ pr’ắt tr’mông âng đhanuôr Khmer cóh cr’noon Tô Trung, chr’val Núi Tô dzợ bấc rau zr’nắh k’đháp, bấc pr’loọng đong đharứt. Ha dzợ, đhanuôr nắc tộ đoọng k’tiếc lâng rau cr’noọ nắc bơơn chrooi đoọng ooy xa nay bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê, pa liêm pa crêê vel đong, đoọng ting t’ngay la liêm pr’hay lấh mơ. Bh’rợ tr’nêng n’nâu nắc muy bh’rợ liêm chr’nắp pa bhlâng, nắc choom ng’haanh déh lâng bhrợ t’bhứah cóh chr’hoong Tri Tôn ng’moon la lay lâng prang tỉnh An Giang moon zazum./.

An Giang: Bà con Khmer hiến đất làm đường

                                                                       Ngọc Tươi

    Trước đây bà con Khmer ấp Tô Trung, xã Núi Tô muốn đi sang ấp Tô Lợi, xã Cô Tô và các xã  thuộc huyện Tri Tôn, tỉnh An Giang phải băng đồng qua những bờ ruộng nhỏ hẹp, trơn trượt vào mùa mưa. Trước thực trạng tế, hơn 20 hộ dân nơi đây đã hiến đất, đóng góp tiền của, ngày công lao động trị giá gần nửa tỉ đồng để đổ đất đá, mở rộng đường giao thông phục vụ việc đi lại thuận tiện cho người dân. Đây là việc làm có ý nghĩa cần được nhân rộng ở các địa phương.

     Đây là âm thanh nhộn nhịp được chúng tôi ghi lại tại công trình đường giao thông nông thôn thuộc ấp Tô Trung, xã Núi Tô. Đoạn đường dài gần 1.300 mét, rộng 4 mét là tâm huyết của bà con nơi đây, khi có 23 hộ hiến đất, nhiều hộ khác đóng góp tiền của, tổng trị giá gần 500 triệu đồng và hàng trăm ngày công lao động.

    Ông Chau Kon, Bí thư Chi bộ kiêm trưởng ấp Tô Trung, xã Núi Tô cho biết: Con đường này trước đây là bờ ruộng, chỉ có thể đi bộ. Mùa mưa bão đường trơn trượt, đi lại khó khăn. Bà con nhận thấy nếu có đường sá thuận tiện thì việc đi lại, vận chuyển hàng hóa nông sản sẽ dễ dàng hơn, nên khi được chính quyền địa phương vận động các hộ gia đình có đất đi qua con đường này đều vui vẻ hiến tặng. “Ấp Tô Trung có hơn 400 hộ dân, đa số là đồng bào Khmer. Bà con nơi đây chủ yếu sống bằng nghề nông, khi được vận động làm đường giao thông nông thôn, bà con nhiệt tình ủng hộ, ai có đất hiến đất, người thì ủng hộ tiền bạc và ngày công lao động, thậm chí những người đi đường cũng giúp đỡ tiền của, vật chất. Ủy ban xã cũng đã quan tâm hỗ trợ một ít kinh phí. Đây thể hiện sự đoàn kết, cùng nhau xây dựng nông thôn mới…”

     Ông Chau Hai là người gương mẫu đi đầu trong việc hiến đất làm đường, việc làm của ông đã tạo được sự tín nhiệm của người dân xung quanh. Từ đó, ông đã cùng chính quyền tuyên truyền, vận động và nhận được sự đồng thuận của các hộ dân trong ấp tự nguyện hiến đất làm đường. Ông Chau Hai vui vẻ nói: “Tôi rất vui mừng không gì sánh bằng việc hiến đất làm đường phục vụ việc đi lại, nhất là giúp bà con nông dân thuận tiện trong lao động, sản xuất. Không chỉ riêng gia đình tôi, mà có nhiều bà con đồng lòng hiến đất, mỗi người một ít để đem lại nhiều lợi ích chung cho cộng đồng và xã hội..”

    Lấy tay áo lau vội những giọt mồ hôi trên trán khi đang tham gia công trình đường giao thông nông thôn cùng bà con, ông Chau Hưm, Trưởng công an xã Núi Tô cho biết, mặc dù con đường không đi qua đất nhà, nên ông không có cơ hội hiến đất. Tuy vậy, ông cũng đã nhiệt tình đóng góp vật chất và ngày công lao động để làm đường. Bởi vì đường sá thuận tiện, không chỉ riêng những hộ gia đình hiến đất mà tất cả bà con trong phum sóc và địa phương lân cận đều được hưởng lợi: “Nơi nào có việc cần giúp đỡ thì tôi có mặt vì nhận thấy mình là người công an của nhân dân, phục vụ nhân dân, bà con nơi đây đồng tâm, đồng sức và rất vui mừng trong việc làm đường để phục vụ cho việc đi lại và dễ dàng vận chuyển hàng hóa nông sản.”

     Mặc dù đời sống kinh tế của bà con của bà con Khmer ấp Tô Trung, xã Núi Tô vốn còn khó khăn, nhiều gia đình còn thuộc diện hộ nghèo. Thế nhưng, bà con luôn sẵn lòng hiến đất làm đường với mong muốn được góp phần vào công cuộc xây dựng nông thôn mới, cải tạo cho quê hương ngày càng tốt đẹp. Việc làm này là một nghĩa cử cao đẹp đáng được ghi nhận và nhân rộng ở huyện Tri Tôn nói riêng và toàn tỉnh An Giang nói chung./.