Đoọng bhrợ têng cơnh cr’noọ cr’niêng âm cha lâng đơơng pa’câl đác dừa t’mêê âng vel đông, cr’chăl đăn đâu đhanuôr tỉnh Bến Tre padưr pa’xớc k’rơ bh’rợ chóh dừa xiêm pr’đươi. Nâu đoo nắc bh’rợ bhrợ têng liêm choom, pa’câl nhâm mâng. Ta’lưm bhiệc bhan dừa g’lúh 4 c’moo 2015 âng tỉnh Bến Tre, Nhatạ Trường-PV Đài p’rá VN ắt đhị zr’lụ ĐBSCL vêy bha ar x’rặ ooy 2 đhanuôr chóh dừa xiêm cóh chr’val Tam Phước, chr’hoong Châu Thành, tỉnh Bến Tre. Nâu đoo cung nặc 1 ooy đợ bhươn dừa vêy k’tiếc chóh pậ bhứah cóh chr’val chóh dừa nâu.

Bhươn dừa âng t’coóh Lương Bá Hiếu cóh vel Thạnh Hựu, chr’val Tam Phước, chr’hoong Châu Thành bhứah tước 2,2 ha, chóh padưr 10 c’moo ơy. Hadợ cóh bhươn nâu, t’coóh Hiếu chóh k’dâng 700 t’nơơm dừa pazêng dừa xiêm t’viêng lâng xiêm bhrộ. Nâu đoo nắc 2 dừa pay đác chr’nắp bhlâng. Cr’chăl đâu, zên dừa xiêm dzoọc tước lấh 80.000 đồng đhị 12 p’nong. T’coóh Lương Quocó Hiếu đoọng năl, zâp c’xêê bhươn dừa xiêm âng đay bơơn bhrợ 1 chu. Zâp g’lúh bơơn bhrợ tơợ 8.000-10.000 p’lêê, âng đơơng pachô zên lấh 40 ực đồng. ting cơnh t’coóh Hiếu moon, đoọng chóh dừa moon zr’nưm lâng dừa xiêm moon lalay, apêê chóh bhrợ nắc lêy đươi bhrợ liêm crêê zâp c’lâng xa’nay bhrợ têng cơnh bón phân, phun zanươu zêl cha’groong pr’lúh cr’ay. Gít lấh mơ, t’coóh chóh k’dâng 6 mét đhị 1 t’nơơm, zâp c’moo bón phân 6 chu. Lấh mơ nắc hân noo p’răng lêy bơm đác đoọng dừa zâp đác đươi. Ting cơnh t’coóh Hiếu, chóh liêm choom cơnh đâu nắc bil bấc cr’chăl t’ngay, c’rơ g’lêếh, zên k’rong bhrợ, nắc apêê chóh bhrợ lêy t’bhlâng zư lêy:

T’nơơm dừa xiêm nâu bơơn bhrợ hay cắh nắc đhị phân bón, ahêê lêy zư paliêm, bhrợ crêê c’lâng bh’rợ nắc vêy choom padưr pa’xớc đấh. lấh mơ, nắc lêy cha’mêết g’rưi dừa. lêy cha’mêết zâp t’nơơm, đoong ma răng hư, lêy xứt vôi dừa. acu vêy kinh nghiệm bêl xịt zanươu ooy g’rưi dừa đoọng oó cha, đợ t’nơơm cắh vêy xịt nắc zêng moót.

Tu vêy đươi bhrợ liêm choom c’lâng bh’rợ nắc bhươn âng t’coóh Lương Bá Hiếu, xang 3 c’moo chóh nắc váih p’lêê. Zâp bêl cóh tu dừa cung vêy 2-3 c’nuung dừa laliêm.

Lấh mơ, zâp t’nơơm dừa cóh bhươn nâu doọ vêy chêết tu g’rưi dừa pa’hư, tơơm dừa váih p’lêê bấc, bơơn bhrợ zâp c’moo. Tu vêy ặt bhrợ lâng bhươn dừa xiêm nắc pr’ắt tr’mung âng pr’loọng đông đhanuôr nâu z’zăng lấh mơ.

Hadợ t’coóh Lương Phát Minh cóh vel Thạnh Hựu, chr’val Tam Phước cung bơơn ta moon nắc triệu phú tu chóh bhrợ dừa xiêm. T’coóh Minh đoọng năl, pr’loọng đông vêy 1,6 ha k’tiếc bhươn. L’lăm đêếc, t’coóh bhrợ bhươn ting cơnh apêê lơơng, chóh bhrợ bấc râu t’nơơm cơnh dừa goóh-nhãn, chanh… xang nặc t’coóh quyết định chóh dừa xiêm đoọng ha cr’noọ pr’đươi âm cha lâng đơơng pa’câl. Xoọc đâu, bhươn dừa âng t’coóh vêy lấh 500 t’nơơm dừa xiêm 12 c’moo, xoọc moót cr’chăl bơơn bhrợ. Zâp c’xêê, bhươn dừa âng đhanuôr nâu nắc bơơn bhrợ 1 chu, k’dâng 3.000 p’nong, bơơn lấh 15 ực đồng. đoọng liêm choom lâng bh’rợ chóh dừa xiêm, t’coóh cung lêy cha’mêết lâng đươi dua liêm crêê zâp c’lâng bh’rợ kỹ thuật. hadợ ooy đâu p’gít lêy tước bhiệc phun zanươu đoọng zêl cha’groong g’rưi lâng bhrợ đoọng p’lêê dừa doọ buôn zroọ, đấh papậ. Tu cơnh đâu, bhươn dừa xiêm nâu vêy p’lêê pa’pậ bhlâng… apêê câl pay lâng zên cung bấc.zâp c’xêê apêê lướt câl pay tước bhươn đông t’coóh. Lấh mơ bhiệc pa’câl dừa laliêm đhuôr cóh đâu dzợ lêy pay zâp c’nuung laliêm đoọng bhrợ m’ma pa’câl ooy đhanuôr. Tu m’ma laliêm nắc t’coóh cắh zâp m’ma dừa đoọng âng đơơng ooy thị trường. hân đhơ cơnh đêếc, ting cơnh t’coóh Lương Phát Minh m’ma dừa Bến Tre xoọc đâu cung cắh ơy liêm bấc. apêê chóh bhrợ nắc mưy chóh zâp m’ma truyền thống nắc moon k’đươi zâp ngành chức năng lêy chấc k’rong t’bơơn, bhrợ padưr bấc m’ma dừa t’mêê liêm choom lấh mơ. T’coóh Minh moon:

Xoọc đâu chấc pa’xoọng m’ma, đợ m’ma laliêm cơnh pay đắh Thái Lan cắh cậ zâp k’tiếc k’ruung vêy m’ma liêm chr’nắp. acu pay pachô đoọng ha đhanuôr, đoọng apêê padưr pa’xớc liêm choom lấh, , đhanuôr Bến Tre vêy mưy râu m’ma dừa 2, 3 zệt c’moo ahay. Vêy ha mơ nắc chóh mơ đêếc. acu kiêng bhrợ ha cơnh pay đợ m’ma đắh k’tiếc k’ruung lơơng ooy đắh m’ma chr’nóh âng hêê liêm choom.

Ting cơnh 2 c’la bhươn dừa xiêm tếh moon, lêy lâng chóh dừa pay p’lêê goóh nắc dừa xiêm âng đơơng bh’nơơn têêm ngăn lấh. cr’chăl đâu, đhị tỉnh Bến Tre váih bấc cơ sở pa’câl, doanh nghiệp câl pay p’lêê dừa t’mêê dodộng t’moót cóh hộp đơơng pa’câl lângz ên dal. Cóh bhươn dừa xiêm, apêê chóh bhrợ choom lêy băn a’tứch, băn a’xiu dứp đhị chóh dừa cắh cậ chóh t’nơơm ca cao, chóh prí lâng bh’rợ du lịch sinh thái. Lấh mơ bhiệc pa’câl p’lêê dừa t’mêê, c’la bhươn nắc dzợ đợc 2, 3 c’nuung dừa laliêm đoọng bhrợ m’ma ha đhanuôr câl đươi. Xay moon ooy đắh bh’nơơn âng bh’rợ chóh dừa xiêm pr’đươi âng t’coóh Lương Bá Hiếu lâng Lương Phát Minh, t’coóh Huỳnh Chí Quân, chủ tịch HĐNDchr’val Tam Phước moon:

2 đhanuôr Lương Bá Hiếu lâng Lương Phát Minh buôn chóh dừa xiêm đơơng chô bh’nơơn zăng bấc. 2 đhanuôr nâu lấh mơ kinh nghiệp nắc vêy pấh bhrợ đắh bh’rợ hội. azi vêy c’lâng moon pachoom kỹ thuật lâng zư lêy. 2 bh’rợ nâu cóh vel đông, bh’nơơn dal. Zâp g’lúh 2 nhi nâu bơơn pachô tơợ 2 thiên dừa nắc a’tếh.

UBND chr’val Tam Phước, chr’hoong Châu Thành, tỉnh Bến Tre đoọng năl, prang chr’val vêy 700 ha dừa, ooy đâu vêy 40% bhươn dừa xiêm. Cr’chăl đâu, bấc apêê chóh dừa moon zr’nưm lâng dừa xiêm moon lalay cóh vel đông zêng vêy pr’ắt tr’mung têêm ngăn. Hadợ bh’rợ chóh dừa xiêm âng t’coóh Lương Bá Hiêu lâng Lương Phát Minh cóh vel Thạnh Hựu nắc điển hình, bơơn bhrợ bấc./.