Bha nụ boọng hầm A Nông bơơn pếch tơợ apêê c’moo 1965 tước 1969, bêl g’lúh zêl prúh a rập Mỹ moọt cr’chăl bhrơợng bhlâng. Ting pấh  pêch boọng hầm nắc đơn vị Công binh 43 âng Bộ đội Trường Sơn dhd’rứah lâng dân quân du kích vel đong lâng đha nuôr cóh zr’lụ. Nâu đoo nắc đhị p’lơớp g’đách yêm têêm ha k’ha riêng cah ăncs ma nứih cóh cr’chăl bhuông păr Mỹ p’tộ bom. Cóh cr’loọng boọng hầm công dzợ liêm đợ trạm đương zư pa dứah, dhdị đớc ch’na đh’nắh, boọng bhrợ bhiệc, đhị quân g’đách… T’coóh A Lăng Đàn, Chủ tịch Hội cựu chiến binh chr’hoong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam- ma nứih trực tiếp ting pấh pếch boọng hầm cóh A Nông, trúih: tơợ c’moo 1965-1969, Binh trạm 43- Bộ đội Trường Sơnb dhd’rứah lâng cán bộ du kích vel đong lâng đha nuoro pêch tr’lúc lâng apêê boọng hầm n’nâu đoọng g’đách bom lêêng c’chêệt. ha dang cắh vêy boọng hầm n’nâu nắc bộ đội hêê, đha nuôr, cán bộ hêê cắh năl g’đách ha ooy đoọng k’đhơợng nhâm cr’van lâng tr’mông.

Cơnh xang bêl bơơn lêy, chr’hoong Tây Giang nắc âi tal bhrợ c’lâng, chóh apêê pợ toor c’lâng bhrợ đhị pa đhêy âng đha nuôr bêl tước lum boọng hầm. Bha nụ boọng hầm A  nông ặt đăn lâng c’nặt c’lâng Đông Trường Sơn bêl ahây tu cơnh đêếc  pa bhlâng bấc c’bhúh t’mooi tước lum lêy.

    C’moo 2009, Huyện đoàn Tây Giang bhrợ g’lúh lướt chô lum lêy c’lâng Hồ Chí Minh, lum c’bhúh boọng hầm A  nông nắc đoọng p’too moon truyền thống cách mạng ha lang t’tun. Bêl ting pấh g’lúh lướt, 400 đoàn viên, đha đham c’mâr chr’hoong Tây Giang bơơn pa xăr a đay đợ apêê chiến sĩ giải phóng quan”, bơơn ma  mông cớ cr’chăl zêl prúh a rập a bhuy đoọng năl ghít lấh chr’nắp âng pr’ặt tr’mông têêm ngăn t’ngay đâu. Nắc đoo cr’noọ cr’niêng âng g’lúh chô lum lêy c’lâng Hồ Chí Minh bêl ahây lâng lum lêy bha nỵ boọng hầm A  Nông, tu nâu đoo nắc cơnh p’too moon apêê pr’zơcs p’niên đhị bh’rợ liêm crêê bhlâng. Lu, c’bhúh boọng hầm A Nông, apêê pr’zớc xêng xơợng hâng hơnh. Lang p’niên Tây Giang vêy chroi đoọng zư đơcs lâng pa dưr cr’chăl c’kir n’nâu dhdị vel đong.

    Bha nụ boọng hầm A nông bơơn tỉnh Quảng Nam xay moon nắc c’kir lịch sử cách mạng nắc râu bhui har bhlâng âng chr’hoong Tây Giang. Nâu đoo nắc dhdị p’too moon truyền thống cách mạng âng vel đong lâng pa dưr du lịch, xay trúih lâng t’mooi zấp n’đắh ooy zr’lụ đhăm k’tiếc lâng acoon ma nứih A Nông. T’coóh Briu Liếc, Bí thư Huyện ủy Tây Giang moon ghít: bha nụ boọng hầm A nông nắc dhdị chr’nắp cóh quy hoạch pa zêng n’đắh pa dưr du lịch Tây Giang. C’kir lịch sử cách mạng n’nâu nắc ặt dhdị c’kir c’lâng Đông Trường Sơn, đhị gâm ngút crâng a bhuy, c’bhúh boọng hầm ặt tr’đăn, vêy toọm đác hooi z’lấh buôn dhdị bh’rợ pa dưr apeê tour du lịch…

    Đhị pr’đơợ pa dưr apêê pr’đơợ du lịch âng vel đong, chr’hoong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam xoọc t’bhlâng xay bhrợ apêê bh’rợ xa nay t’đang t’pấh k’rong bhrợ lâng pa dưr du lịch, đơơng âng bha nụ boọng hầm A Nông dưr váih dhdị tước liêm pr’hay âng t’mooi./.

ĐỊA ĐẠO A NÔNG

ĐIỂM ĐẾN HẤP DẪN Ở TÂY GIANG

(Theo Dân tộc và Phát triển)

    Cụm địa đạo Anông (xã Anông, huyện Tây Giang, Quảng Nam) được người dân Cơ Tu phát hiện vào hồi tháng 8/2008. Ngay sau đó, các cơ quan chức năng trong huyện đã tổ chức nhiều đợt khảo sát và phát hiện tất cả 5 địa đạo tại Anông gồm: Tâm Abóc, Ch’run, Abuôl, Bh’nơm và L’bơơi. Đến tháng 7/2009, UBND tỉnh Quảng Nam đã ra quyết định công nhận cụm địa đạo Anông là di tích lịch sử cách mạng cấp tỉnh.

    Cụm địa đạo Anông được đào từ những năm 1965 đến năm 1969, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ vào giai đoạn  ác liệt nhất. Tham gia đào địa đạo là đơn vị Công binh 43 của Bộ đội Trường Sơn cùng dân quân du kích địa phương và đồng bào trong vùng. Đây là nơi trú ẩn an toàn cho hàng trăm con người ở thời điểm máy bay Mỹ ném bom rải thảm. Trong lòng địa đạo vẫn còn nguyên những trạm cứu thương, nơi chứa lương thực dự trữ, hầm làm việc, nơi trú quân... Ông Alăng Đàn, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam - người trực tiếp tham gia đào địa đạo ở Anông, kể lại: “Từ năm 1965-1969, Binh trạm 43-Bộ đội Trường Sơn cùng cán bộ du kích địa phương và nhân dân đào thông các địa đạo này để tránh bom đạn hủy diệt, tàn phá. Nếu không có địa đạo này thì bộ đội ta, nhân dân, cán bộ ta không biết trú ẩn đâu để bảo đảm về tài sản và tính mạng”.

    Ngay sau khi phát hiện, huyện Tây Giang tổ chức phát lối mở đường, dựng những lán trại tạm ven đường làm nơi nghỉ ngơi của người dân khi đến thăm địa đạo. Cụm  địa đạo Anông nằm gần tuyến đường Đông Trường sơn năm xưa nên đã có rất nhiều đoàn khách đến đây thăm quan.

    Từ năm 2009, Huyện đoàn Tây Giang tổ chức cuộc hành quân về nguồn, thăm đường Hồ Chí Minh, thăm địa đạo Anông nhằm giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ. Khi tham gia cuộc hành quân về nguồn, 400 đoàn viên, thanh niên huyện Tây Giang được hóa thân thành những “chiến sỹ giải phóng quân”, được “sống” trong không khí chiến tranh ác liệt để hiểu hơn giá trị của cuộc sống hòa bình hôm nay. Đó là mục đích của cuộc hành quân về thăm đường Hồ Chí Minh năm xưa và thăm cụm địa đạo Anông, bởi đây là cách giáo dục các bạn trẻ qua hình thức trực quan, sinh động nhất. Thăm địa đạo Anông, các bạn trẻ đều cảm thấy rất tự hào. Tuổi trẻ Tây Giang sẽ góp phần bảo tồn và phát huy giá trị di tích này trên quê hương.

    Cụm địa đạo Anông được tỉnh Quảng Nam công nhận di tích lịch sử cách mạng là niềm vui lớn của huyện Tây Giang. Đây là nơi giáo dục truyền thống cách mạng của quê hương và phát triển du lịch, giới thiệu với khách muôn phương về vùng đất và con người Anông. Ông Bhríu Liếc, Bí Thư Huyện ủy Tây Giang khẳng định: “Cụm địa đạo Anông là điểm nhấn quan trọng trong quy hoạch tổng thể về phát triển du lịch Tây Giang. Di tích lịch sử cách mạng này nằm bên di tích đường Đông Trường Sơn, dưới tán rừng già, hệ thống địa đạo gần nhau, có nhiều khe suối chảy qua nên thuận lợi trong việc đầu tư phát triển các tour du lịch về nguồn, du lịch sinh thái...

   Trên cơ sở phát huy các tiềm năng du lịch của  địa phương, huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam đang tích cực triển khai các chương trình thu hút đầu tư và phát triển du lịch, đưa cụm địa đạo Anông trở thành điểm đến hấp dẫn của du khách./.