Râu cắh liêm âng biển bhrợ a xiu dưr chệêt đhị 4 tỉnh miền Trung tợơ Hà Tĩnh tước Thừa Thiên Huế nắc bhrợ cắh liêm tước bhiệc bhrợ, bh’nơơn bh’rợ âng lấh 100.000 ch’nắc pa bhrợ lâng lấh 176.000 pa bhrợ gián tiếp. Tợơ ơy Công ty TNHH Gang thép Hưng Nghip Formosa pa chô râu lết mốp lâng đoọng zên chroót pa chô, Chính phủ ơy đấh k’đươi moon dáp lêy, lêy cha mệêt đoọng chroót zên ha đhanuôr crêê bil bal. Bh’rợ chroót pa chô tợơ râu cắh liêm âng môi trường biển bơơn xay bhrợ cóh cr’chăl ếp bhlầng lâng nắc bhrợ têng xang lalăm tết nguyên đán Đinh Dậu 2017. Đhị pr’họp Ban xay moon đắh apêê bh’rợ tệêm ngăn pr’ắt tr’mông lâng pa bhrợ ta têng, kinh doanh đoọng ha đhanuôr 4 tỉnh miền Trung crêê râu cắh liêm âng môi trường biển, Phó Thủ tướng Trương Hoà Bình k’đươi moon Chủ tịch UBND 4 tỉnh: Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế k’rong pa liêm zr’nắh k’đháp, t’bhlầng chroót pa đấh zên đoọng ha đhanuôr, zúp zooi g’lúh 1 đoọng ha pêê zíh bhlầng nắc lalăm Tết âm lịch đoọng đhanuôr tệêm ngăn pr’ắt tr’mông. Muy chính sách crêê tước bấc ngai cóh đhăm k’tiếc truíh biển bắc Trung bộ bơơn xay bhrợ pr’hân cắh choom g’đéch  râu k’đháp tợơ đhr’năng lalua.

          Cóh t’ruíh t’ngay nua, a zi nắc ơy xay moon râu zúp zooi đấh loon âng Chính phủ lâng apêê bộ, ngành, vel đong ơy zúp zooi đhanuôr tệêm ngăn pabhrợ cóh biển. pr’lứch t’nooi bha ar x’rắ “Đhanuôr t’bơơn a xiu Quảng Bình chếêc lêy c’lâng glúh ooy biển”, cóh t’ruíh t’ngay đâu, PV Thanh Hà đhị miền Trung nắc xay moon pazêng râu k’đháp tợơ đhr’năng lalua đhị tỉnh Quảng Bình lâng apêê c’lâng bh’rợ zúp zooi cớ đoọng ha đhanuôr chếêc lêy c’lâng glúh ooy biển. Đhanuôr lâng pr’zợc đh’rứah đương xợơng!

          “ Pr’đươi pr’dua bơơn coop a xiu đớc nắc bè. Lâng moon za zưm cr’van nắc đoo cung cơnh a pậ nung, ghe k’tứi. Ha dợ nâu kêi, a pậ nung, ghe k’tứi ơy bơơn pay zên chroót pa chô. Ha dợ a zi cắh ơy bơơn đớp pay. A zi vêy pr’đươi pr’dua ha dợ r’pặ ooy pazêng ma nuýh bhrợ têng thô sơ, cắh vêy pr’đươi pr’dua tu cơnh đếêc nắc a zi cắh ting xợơng.”

          “A zi z’lấh ch’ngai toor 6, 7 sải đác đoọng bơơn coop a xiu. Hâu choom moon a zi nắc bơơn coop thô sơ. A  zi k’đươi moon lâng phòng Tài nguyên lâng Môi trường lâng UBND chr’hoong nắc lêy vêy trách nhiệm. Ha dợ nâu kêi cứ đấc ooy chr’hoong, chr’hoong moon chô ooy chr’val, chr’val nắc moon đấc ooy chr’hoong.”

          Nâu đoo nắc pazêng râu boóp p’rá âng 2 đhanuôr Phạm Minh Hợi lâng Đậu Xuân Diệu. Anhi nắc 2 cóh đợ 16 c’la bè bơơn a xiu đhị vel Thanh Bình, chr’val Quảng Xuân, chr’hoong Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình vêy bấc râu cắh yêm loom tu cắh bơơn đớp zên chroót pa chô tợơ râu cắh liêm âng môi trường biển. Pazêng đhanuôr nâu moon, apêê k’rong bhrợ muy bệê bè lâng bơr pêê zệ sải đác m’bứi bhlầng nắc cung bil tước 30 ức đồng, z’lấh ch’ngai toor bhrợ têng ruốc. Ha dợ nắc bêl chroót pa chô tợơ râu cắh liêm âng môi trường biển, apêê c’la bè nâu cắh bơơn ta lêy cha mệêt cơnh bhuông a pậ, ghe k’tứi nắc muy xay moon nắc ma nuýh bhrợ bh’rợ đuôl bhặ, âng đơơng đoọng ha pân lơơng. Cắh ting xợơng cơnh dáp lêy âng vel đong, apêê tước chr’hoong xang nắc đấc ooy tỉnh k’đươi lêy cha mệêt ghít liêm, nhâm crêê. Cóh đếêc, pazêng ma nuýh vêy trách nhiệm đhị vel đong nắc moon: Luật Thuỷ sản quy định, bè ếêh râu nắc pr’đươi bơơn coop a xiu nắc muy bhuông ga mắc lâng xuồng a năm?.

          Ha dợ đhị chr’val Cảnh Dương, chr’hoong Quảng Trạch cung vêy k’ha riêng pr’loọng đong lơơng cung lưm k’đháp tu cắh bơơn đớp pay zên chroót pa chô liêm ghít cơnh lâng đhr’năng lalua. Đhanuôr cắh năl ghít bha ar x’rắ, bấc chu nắc cung lơi bh’rợ hành chính nắc cắh zập bha ar x’rắ liêm crêê ting cơnh quy định. Nâu kêi, apêê c’la pr’đươi pr’dua bơơn bbrợ nắc vêy zập 4 râu bha ar nắc vêy bơơn đớp pay zên chroót pa chô, bhrợ ha đhanuôr chếêc lướt mút zập ooy. Cơnh lâng a noo Trương Thanh Hương ắt đhị vel Liên Trung, chr’val Cảnh Dương, chr’hoong Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình nắc muy ba bi. A noo Hương câl bhuông âng muy ch’nắc đhị chr’val Quảng Phúc, đáh tốh k’ruung tợơ t’ngay 24/3/2016 vêy công chức âng Chủ tịch UBND chr’val Phạm Văn Dũng ký. Xang đếêc, a noo đơơng bhuông lướt t’bơơn a xiu, ha dợ bha ar x’rắ nắc đoọng ooy Chi cục Thuỷ sản. Nắc tứoc t’ngay 20/5/2016, cơ quan chức năng vêy pa chô zêng bha ar Chứng nhận zước bhrợ đoọng bhuông ha noo. Tu cơnh đếêc, a noo Hương lâng 6 ch’nắc pa bhrợ cóh bhuông nắc bơơn ta chroót pa chô 4 c’xêê a năm. A noo Trương Thanh Hương đươi zâng lâng râu bil bal ha dợ apêê pa bhrợ cóh bhuông nắc k’đươi a noo chroót zập đợ zên apêê bơơn đớp pay: “Apêê đoọng pay 4 c’xêê ha dợ pr’zợc nắc cắh đươi xợơng 4 c’xêê, a pêê k’đươi đoọng zập 6 c’xêê. Nâu kêi a cu nắc cung cắh ơy đớp đươi 4 c’xêê nắc tu cơnh đếêc.”

          Muy râu k’đháp lơơng cung bhrợ bấc râu k’đháp k’ra đoọng ha vel đong. Nắc bhiệc pa liêm, pa dal công suất bhuông a xiu ha dợ nắc cắh zập bha ar x’rắ nhâm crêê. Ghít nắc c’moo 2000, t’coóh Trần Quốc Việt, ắt đhị chr’hoong Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình câl bhuông a xiu công duất 16CV, xang đếêc pa liêm váih bhuông 24 CV ha dợ bha ar x’rắ nắc dzợ x’rắ đớc 16CV. Bêl lêy bhrợ chroót pa chô tợơ râu cắh liêm âng môi trường biển, t’coóh Việt nắc bơơn chroót pa chô bhuông dứp 20CV, zên chroót pa chô mơ m’pâng. T’coóh Trần Quốc Việt rơơm đấh bơơn đớp xợơng râu boóp p’rá xay moon nhâm crêê tợơ pazêng ma nuýh  vêy trách nhiệm: “K’đươi moon đắh ping nắc đấh chô lêy cha mệêt, lêy đhr’năng lalua đoọng ghít liêm. Đắh lêy cha mệêt đoọng đấh, đoọng ha zi vêy zên câl săm cớ cr’van lơơng.”

          T’coóh Cao Quý Hà, Phó Chủ tịch UBND chr’val Cảnh Dương, chr’hoong Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình đoọng năl, chr’val biển nâu vêy lấh 700 bhuông a xiu ha dợ dáp tước m’pâng c’xêê 12 c’moo đâu nắc giải ngân lấh 12 ty đồng zên chroót pa chô đoọng ha 50 bhuông. Dưr váih đhr’năng  nâu nắc tu bấc c’la bhuông cắh zập bha ar x’rắ. Vêy ngai nắc cắh zập chứng minh nhân dân, vêy ngai cậ nắc cắh vêy bằng bh’cộ bhuông, máy trưởng, bha ar chứng nhận đăng kiểm… Xang nắc bhiệc đhanuôr câl bhuông a xiu, cắh ơy xăl x’rắ c’la đoọng nhâm crêê. Bấc ngai nắc pa liêm pa mâng, bhrợ t’mêê bhuông ra cít, bhrợ têng bha ar đăng kiểm, đăng ký cung k’zíh lấh đhr’năng lalua. Rau n’lật nắc tu lu lơ tợơ đắh đhanuôr t’bơơn a xiu ha dợ cung vêy râu tu tợơ cơ quan k’đhợơng lêy nhà nước bhrợ têng bh’rợ hành chính k’zíh. T’coóh Cao Quý Hà, Phó Chủ tịch UBND chr’val Cảnh Dương, chr’hoong Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình đoọng năl: “Đhr’năng bhrợ têng  k’zíh bhlầng. Zập bha ar x’rắ crêê tước bhiệc dáp lêy vêy pazêng râu cắh cơnh la lua. Đắh bhiệc bhrợ têng nắc UBND chr’val ơy vêy Công văn pa cắh đoọng bh’cộ cấp ping, xay moon pazêng râu k’đháp cóh apêê bha ar x’rắ bhuông ra cít.”

        Đhr’năng lalua đoọng lêy, vêy pazêng bha ar x’rắ, đhanuôr nắc choom pa xoọng ha dợ cr’chăl đanh nắc vêy bhrợ têng zập, xang. Cung vêy bấc râu k’đháp nắc lêy bơơn vêy cán bô chô lêy cha mệêt, thẩm định nắc za zưm bơơn c’lâng bh’rợ chroót pa chô zên. K’đháp xoọc đâu nắc đợ apêê crêê tước râu cắh liêm âng môi trường biển zăng bấc ha dợ k’bhúh cán bộ chuyên môn âng chr’hoong lalấh m’bứi nắc bấc ngai bhrợ têng toong t’ngay ha dưm, bhrợ pa xoọng t’ngay đhêy cung cắh loon xang bhiệc dáp lêy đợ zên chroót pa chô.

       T’coóh Nguyễn Hữu Hoài, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Bình đoọng năl, prang tỉnh vêy lấh 1300 bhuông t’bơơn ch’ngai toor. Nâu đoo nắc muy cóh 3 tỉnh vêy đợ bhuông ra cít bơơn bhrợ cha’ngai toor bấc bhlầng cóh prang k’tiếc k’ruung. Quảng Bình cung vêy đợ apêê pa  bhrợ bh’rợ a xiu, ắt mamông g’nưm tợơ bh’rợ biển bấc pa bhlầng. Tu cơnh đếêc, tỉnh nắc k’rong prang hệ thống chính trị đh’rứah ting moọt bhrợ têng, áp  giá lâng giải ngân zên chroót pa chô đoọng ha đhanuôr. T’coóh Nguyễn Hữu Hoài moon ghít, pazêng apêê hồ sơ nắc nhâm crêê cơnh quy định nắc bơơn đớp zên chroót pa chô: “Chroót pa chô zên đoọng ha đhanuôr nắc lêy tệêm ngăn ting cơnh quy định âng Chính phủ ha dợ ghít nắc Quyết định 1880 âng Chính phủ. Râu bơr nắc bơơn đhanuôr vel bhươl nắc đoo xay moon nhâm crêê. Tu cơnh đếêc tợơ ơy áp giá nắc lêy xay bhrợ đoọng zập ngai năl cóh vel đong, đhị vel bhươl, đhị chr’val nắc đoo, đoọng zập ngai đhanuôr chroi k’rong, pa cắh râu lêy cha mệêt, tệêm ngăn liêm ma mơ. Hồ sơ nắc zập bha ar x’rắ nắc vêy choom chroót pa chô.”

        Đắh bhiệc nâu, t’coóh Đỗ Hoàng Anh Tuấn, Thứ trưởng Bộ Tài chính cung moon ghít, đhanuôr nắc vêy zập râu bha ar x’rắ lalua ting cơnh quy định nắc bơơn giải ngân zên chroót pa chô. Lalăm, chính quyền vel đong nắc pa ghít lâng đhanuôr, đấh pa choom, zooi đhanuôr pa liêm pa xang zập bha ar x’rắ cóh cr’chăl đấh bhlầng. T’coóh Đỗ Hoàng Anh Tuấn k’đươi moon chính quyền k’rang tước pr’ắt tr’mông âng đhanuôr lâng pazêng bhiệc bhrợ ghít liêm: “Đhanuôr apêê cắh zập hâu bha ar nắc ah dang râu đếêc lêy phải  vêy nắc chính quyền dzoọng bhrợ têng, cắh choom đoọng ta bhúch apêê nguyên tắc nắc choom chi zên. Nâu kêi, giải ngân ha dợ cắh zập bha ar x’rắ cơnh choom.”

        Đhị pr’họp t’ngay 21/12 lâng apêê bộ ngành Trung ương đắh bh’rợ dáp lêy, chroót pa chô tu râu cắh liêm âng môi trường biển, Phó Thủ tướng Trương Hoà Bình pa ghít moon, cr’chăl 1 âng bh’rợ chroót pa chô bơơn xay bhrợ liêm choom, đhơ cơnh đếêc đhr’năng giải ngân dzợ k’zíh, bơơn mơ 50% t’ping lâng c’lâng bh’rợ ơy pa glúh. Phó Thủ tướng k’đươi moon, apêê bộ ngành nắc lêy pr’hân bhrợ têng xang bh’rợ chroót pa chô cóh tinh thần pa zay, bhrợ têng crêê cơnh đhr’năng, crêê bil bal nắc lêy pr’hân chroót pa chô. Phó Thủ tướng Trương Hoà Bình moon ghít: “A hêê bhrợ têng lâng tinh thần ap zay, pazêng nắc tu quyền lợi âng đhanuôr. Kiêng cơnh đếêc, nắc lêy vêy râu k’rang bhrợ têng đh’rứah, ha dang boóp p’rá lalay cơnh nắc x’rịa cung bhrợ têng cắh tước ooy. A cu k’đươi moon, Bộ ngành pa choom lâng pa zưm lâng vel đong; vel đong nắc pa zay xay bhrợ.”

        Bhiệc chroót pa chô zên bil bal tu cắh liêm âng môi trường biển cóh cr’chăl 1 xoọc bơơn apêê vel đong pr’hân bhrợ têng. Pazêng kinh nghiệm tợơ lấh g’lúh chroót pa chô nâu nắc bơơn lêy cha mệêt, pa xoọng đoọng xay bhrợ liêm choom lấh bhiệc chroót pa chô g’lúh 2. Râu k’rang lêy lấh mơ xoọc đâu nắc chính quyền apêê vel đong nắc lêy ting moọt bhrợ rợơng nhâm lấh mơ dzợ, zúp đoọng pazêng ngai crêê bil bal pa liêm hồ sơ, bh’rợ lalua ta níh. Vêy doo, ha dang choom, nắc apêê cơ quan chức năng lêy pa ếp cr’chăl bhrợ têng apêê bh’rợ hành chính, zúp zooi đhanuôr pa xoọng zập râu bha ar x’rắ, đấh bơơn đớp zên chroót pa chô tợơ râu cắh liêm âng môi trường biển.

        Đhanuôr lâng pr’zợc da dêr! Lâng râu k’đươi bhrợ rợơng nhâm âng Chính phủ, pa zay âng zập bộ, ngành lâng chính quyền vel đong đh’rứah lâng tinh thần bhrợ bhiệc vêy trách nhiệm âng cán bộ cơ sở; rơơm đhanuôr truíh biển apêê tỉnh Bắc Trung bộ nắc đấh bơơn đớp zên chroót pa chô tợơ râu cắh liêm âng môi trường biển lalăm Tết nguyên đán nâu.

NGƯ DÂN QUẢNG BÌNH TÌM ĐƯỜNG RA BIỂN

Bài 2: Giúp ngư dân tháo gỡ vướng từ thực tế

PV Thanh Hà/VOV miền Trung

        Sự cố ô nhiễm môi trường biển làm cá chết tại 4 tỉnh miền Trung từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên Huế đã ảnh hưởng việc làm, thu nhập của hơn 100.000 người lao động trực tiếp và hơn 176.000 lao động gián tiếp. Sau khi Công ty TNHH Gang thép Hưng Nghiệp Formosa nhận lỗi và chuyển tiền đền bù, Chính phủ đã nhanh chóng chỉ đạo kê khai, thẩm định để chi trả tiền đền bù cho người dân bị thiệt hại. Việc đền bù từ sự cố môi trường biển được triển khai trong thời gian ngắn và phải hoàn thành trước Tết Nguyên đán Đinh Dậu 2017. Tại cuộc họp Ban Chỉ đạo về các giải pháp ổn định đời sống và sản xuất, kinh doanh cho nhân dân 4 tỉnh miền Trung bị ảnh hưởng bởi sự cố môi trường biển, Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình yêu cầu Chủ tịch Ủy ban nhân dân 4 tỉnh: Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên - Huế tập trung khắc phục khó khăn, đẩy nhanh tiến độ chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ đợt I cho các đối tượng, chậm nhất trước Tết âm lịch để người dân bước đầu ổn định đời sống. Một chính sách tác động tới nhiều đối tượng trên dải đất ven biển bắc Trung bộ được triển khai gấp rút không tránh khỏi nhiều vướng mắc từ thực tế.

        Trong Chương trình hôm qua, chúng tôi nêu lên sự hỗ trợ kịp thời của Chính phủ và các bộ, ngành, địa phương đã giúp ngư dân yên tâm vươn khơi bám biển. Kết thúc loạt Phóng sự “Ngư dân Quảng Bình tìm đường ra biển”, trong chương trình hôm nay, PV Thanh Hà, thường trú tại miền Trung ghi nhận những vướng mắc từ thực tế tỉnh Quảng Bình và các giải pháp tiếp tục hỗ trợ ngư dân tìm đường ra biển.

        “Phương tiện đánh bắt gọi là bè. Và nói chung tài sản đó cũng giống như cái thúng, cái xuồng nan. Mà bây giờ, cái thúng, cái xuồng nan đã được hưởng tiền đền bù rồi. Mà chúng tôi chưa được hưởng. Chúng tôi có phương tiện mà xếp vào những người hành nghề thô sơ, không có phương tiện cho nên chúng tôi không nhất trí.”

        “Chúng tôi vươn ra khơi 6,7 sải nước để đánh bắt. Tại sao cho chúng tôi là đánh bắt thô sơ được. Chúng tôi đề nghị phòng Tài nguyên và Môi trường với UBND huyện là phải có trách nhiệm. Chứ bây giờ cứ lên huyện thì huyện nói về xã, xã thì nói lên huyện.”

        Đây là những thắc mắc của 2 ngư dân Phạm Minh Hợi và Đậu Xuân Diệu. Họ là 2 trong số 16 chủ bè đánh cá ở thôn Thanh Bình, xã Quảng Xuân, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình có nhiều bức xúc vì không nhận được tiền đền bù từ sự cố môi trường biển. Những ngư dân này cho rằng, họ đầu tư  một chiếc bè với vài chục sải lưới ít nhất cũng tốn 30 triệu đồng, vươn ra vùng biển ven bờ làm nghề ruốc. Thế nhưng khi đền bù sự cố môi trường biển, các chủ bè này không được xem xét như thuyền thúng, thuyền nan mà chỉ kê khai là lao động bốc vác, chở thuê. Không đồng tình với cách thẩm định kê khai của địa phương, họ đến huyện rồi lên tỉnh đề nghị xem xét thấu tình đạt lý. Trong khi đó, những người có trách nhiệm tại địa phương thì giải thích rằng: Luật Thủy sản quy định, bè không phải là phương tiện đánh bắt mà chỉ có thuyền, xuồng?.

        Còn tại xã Cảnh Dương, huyện Quảng Trạch cũng có hàng trăm hộ dở khóc dở cười bởi không được nhận đền bù sát với thực tế. Bà con ngư dân không rành chuyện giấy tờ, nhiều khi cũng đơn giản bỏ qua các thủ tục hành chính nên không đầy đủ các loại giấy tờ hợp pháp theo quy định. Bây giờ, các chủ phương tiện khai thác phải có đủ 4 loại giấy tờ mới được nhận tiền đền bù khiến nhiều ngư dân chạy đôn, chạy đáo. Trường hợp của anh Trương Thanh Hương ở thôn Liên Trung, xã Cảnh Dương, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình là một ví dụ. Anh Hương mua tàu của một người ở xã Quảng Phúc, bên kia sông từ ngày 24/3/2016 có công chứng do Chủ tịch UBND xã Phạm Văn Dũng ký. Sau đó, anh đem thuyền về đi đánh bắt, còn giấy tờ nộp lại Chi cục Thủy sản. Thế nhưng đến ngày 20/5/2016, cơ quan chức năng mới hoàn thành giấy Chứng nhận đăng ký cho tàu cá của anh. Vì vậy, anh Hương và 6 lao động trên tàu chỉ được đền bù 4 tháng. Anh Trương Thanh Hương chấp nhận chịu thiệt nhưng các lao động đi trên tàu cứ khăng khăng đòi anh chi đủ số tiền lẽ ra họ được hưởng: “Họ cho lấy được 4 tháng nhưng còn bạn thì không chấp nhận 4 tháng, họ đòi hỏi phải đủ 6 tháng. Giờ mình vẫn chưa chịu chấp nhận 4 tháng là vì vậy.”

        Một vướng mắc khác cũng gây nhiều lứng túng cho các địa phương. Đó là việc cải hoán, nâng công suất tàu cá nhưng chưa đủ giấy tờ hợp lệ. Cụ thể năm 2000, ông Trần Quốc Việt, ở huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình mua sắm tàu cá công suất 16 CV, sau đó cải hoán thành tàu 24 CV nhưng giấy tờ vẫn ghi tàu 16 CV. Khi tiến hành đền bù từ sự cố môi trường biển, ông Việt chỉ được kê khai đền bù mức tàu dưới 20 CV, tiền đền bù chỉ bằng một nửa. Ngư dân Trần Quốc Việt mong sớm nhận được lời giải thích thỏa đáng từ những người có trách nhiệm: “Yêu cầu ở trên cố gắng về thẩm định, kiểm tra thực tế cho rõ ràng. Về kiểm tra cho sớm để anh em có một số vốn để sắm lại tài sản.” 

        Ông Cao Quý Hà, Phó Chủ tịch UBND xã Cảnh Dương, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình cho biết, xã biển này có hơn 700 tàu cá nhưng đến giữa tháng 12 năm nay mới giải ngân hơn 12 tỷ đồng tiền đền bù cho 50 tàu. Nguyên nhân do đa số chủ tàu cá thiếu thủ tục giấy tờ. Người thì thiếu chứng minh nhân dân, người thì không có bằng thuyền trưởng, máy trưởng, giấy chứng nhận đăng kiểm..... Rồi việc ngư dân mua tàu cá chưa làm thủ tục sang tên đổi chủ. Một số trường hợp khi cải hoán, đóng mới tàu cá, hoàn thành giấy tờ đăng kiểm, đăng ký chậm hơn thực tế. Lỗi có thể do chủ quan từ phía ngư dân nhưng cũng có nguyên nhân cơ quan quản lý nhà nước giải quyết thủ tục hành chính chậm trễ. Ông Cao Quý Hà, Phó Chủ tịch UBND xã Cảnh Dương, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình cho biết: “Tiến độ rất là chậm. Các hồ sơ liên quan đến việc kê khai có những cái chưa thực tế. Về cách giải quyết thì UBND xã đã có Công văn trình lãnh đạo cấp trên nêu những vướng mắc trong các hồ sơ tàu cá.”

        Thực tế cho thấy, có những loại giấy tờ, bà con có thể bổ sung nhưng cần thời gian dài mới hoàn thiện đầy đủ. Cũng có những vướng mắc rất cần cán bộ về kiểm tra, thẩm định mới thống nhất được phương án chi trả đền bù. Bất cập hiện nay là số đối tượng bị ảnh hưởng sự cố môi trường biển khá nhiều mà đội ngũ cán bộ chuyên môn của huyện quá ít nên nhiều người phải làm việc cả đêm lẫn ngày, làm thêm ngày nghỉ cũng không kịp hoàn tất việc áp giá đền bù.

        Ông Nguyễn Hữu Hoài, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Bình cho biết, cả tỉnh có hơn 1300 tàu đánh bắt xa bờ. Đây là một trong 3 tỉnh có số lượng tàu cá xa bờ nhiều nhất trong cả nước. Quảng Bình cũng có số lao động nghề cá, sống dựa vào nghề biển rất đông. Vì vậy, tỉnh phải huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc thực hiện kê khai, áp giá và giải ngân tiền đền bù cho bà con. Ông Nguyễn Hữu Hoài khẳng định, tất cả các hồ sơ phải đúng quy định thì mới được nhận tiền đền bù thiệt hại: “Đền bù cho người dân thì phải đảm bảo theo đúng quy định của Chính phủ mà cụ thể là Quyết định 1880 của Chính phủ. Thứ hai nữa là phải được người dân ở địa phương đó xác nhận. Cho nên sau khi áp giá thì tổ chức công khai trên địa bàn, ở thôn, ở xã đó, để mọi người dân đóng góp, thể hiện sự giám sát lẫn nhau, đảm bảo công bằng và minh bạch. Hồ sơ phải đầy đủ giấy tờ mới được đền bù.”

        Về vấn đề này, ông Đỗ Hoàng Anh Tuấn, Thứ trưởng Bộ Tài chính cũng khẳng định, ngư dân phải có đủ các loại giấy tờ cần thiết theo quy định mới được giải ngân tiền đền bù. Trước mắt, chính quyền địa phương nên sâu sát với ngư dân, nhanh chóng hướng dẫn, giúp đỡ bà con hoàn thiện các loại giấy tờ cần thiết trong thời gian sớm nhất. Ông Đỗ Hoàng Anh Tuấn đề nghị chính quyền địa phương quan tâm cuộc sống bà con ngư dân bằng những việc làm cụ thể: “Dân họ thiếu giấy tờ gì thì nếu mà thứ đó cần phải có thì chính quyền phải đứng ra giải quyết chứ không thể nào mà thiếu tất cả các nguyên tắc mà chi tiền được. Bây giờ làm sao giải ngân mà không đầy đủ giấy tờ được.”

        Tại cuộc họp ngày 21/12 với các bộ ngành Trung ương về công tác kê khai, đền bù sự cố môi trường biển, Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình lưu ý, giai đoạn 1 của phương án bồi thường được triển khai tích cực, tuy nhiên quá trình giải ngân còn chậm, mới đạt 50% so với kế hoạch đề ra. Phó Thủ tướng yêu cầu, các bộ ngành cần khẩn trương hoàn thành công tác bồi thường trên tinh thần tích cực, quyết liệt theo đúng tiến độ, phạm vi, đối tượng đã đề ra, nhất là đối tượng chịu ảnh hưởng trực tiếp, bị thiệt hại thì cần khẩn trương bồi thường. Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình khẳng định:“Chúng ta làm với tinh thần quyết tâm, tất cả vì quyền lợi của bà con. Muốn vậy, thì phải có sự đồng tâm, nếu tiếng nói khác nhau thì cuối cùng sẽ không đến nơi. Tôi đề nghị, Bộ ngành hướng dẫn và phối hợp với địa phương; địa phương thì quyết tâm triển khai”.

        Việc chi trả tiền đền bù thiệt hại do sự cố môi trường biển trong giai đoạn 1 đang được các địa phương khẩn trương thực hiện. Những kinh nghiệm sau đợt chi trả này sẽ được xem xét, bổ sung để triển khai tốt hơn công tác chi trả tiền đền bù vào đợt 2. Vấn đề đáng quan tâm hiện nay là chính quyền các địa phương nên vào cuộc quyết liệt hơn nữa giúp những người bị thiệt hại  hoàn thiện hồ sơ, thủ tục cần thiết. Thậm chí, nếu có thể, các cơ quan chức năng cần rút ngắn thời gian giải quyết các thủ tục hành chính, hỗ trợ người dân bổ sung các loại giấy tờ, sớm nhận được tiền đền bù từ sự cô môi trường biển.

         Với sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, quyết tâm cao của các bộ, ngành và chính quyền địa phương cùng tinh thần làm việc có trách nhiệm của cán bộ cơ sở, hy vọng người dân ven biển các tỉnh Bắc Trung bộ sẽ sớm nhận được tiền đền bù từ sự cố môi trường biển trước Tết Nguyên đán này./.