Tỉnh Quảng Ngãi ắt cóh zr’lụ m’pâng cóh toor biển miền Trung, n’đắh bắc đăn ooy Quảng Nam, n’đắh nam đăn ooy Bình định, n’đắh mặt t’ngay lơớp đăn ooy Kon Tum. Lâng đhr’năng hoỌng ga nương ooy da ding Trường Sơn, mặt nắc ooy biển Đông, tỉnh Quảng Ngãi vêy bấc rau liêm choom ooy bh’rợ du lịch. Lấh ooy du lịch biển đảo xoọc nắc c’rơ, vel đong n’nâu nắc dzợ đươi dua, pa têết pazêng tour du lịch đoọng chêếc lêy n’năl văn hoá lâng cruung đác ga mắc bhứah cóh zr’lụ da ding k’coong n’đắh mặt t’ngay lơớp.

    Tran đác Trắng Minh Long cóh chr’val Thanh An, chr’hoong Minh Long, ch’ngai tơợ thành phố Quảng Ngãi k’dâng 23 km ooy n’đắh Tây Nam. Tran đác n’nâu ắt cóh m’pâng da ding k’coong t’viêng, đác ch’ngaách, bhrợ t’váih rau la liêm pr’hay pa bhlâng. Cóh a ral âng tran n’nâu nắc vêy clong đác ga mắc lâng muy tom đác k’tứi ving văng, bấc đhâl bốh chônh. Cóh pazêng t’ngay p’răng puýh, tran đác Trắng Minh Long nắc đhị tước la lêy pr’hay pa bhlâng đoọng ha ta mooi bêl chô ooy n’đắh mặt t’ngay lơớp âng Quảng Ngãi. A noo Phạm Minh Thanh, ta mooi blo tơợ Hà Nội xoọc tợt ộm a lắc lâng đắh axiu hr’liêêng ơy ta moóh t’mêê ta bơơn tơợ tọm đác lâng c’jệ lêy đhị rau la liêm pr’hay âng zr’lụ du lịch tran đác Trắng Minh Long. “Cóh Quảng Ngãi acu lướt lêy bấc zr’lụ, cơnh Lý Sơn, Sơn Mỹ, Sa Hùynh… ha dzợ g’lúh n’nâu nắc tr’nơớp acu tước ooy da ding k’coong. Zr’lụ cruung đác cóh da ding k’coong la liêm pr’hay pa bhlâng, pleng ch’ngaách liêm crêê đoọng pa dưr bh’rợ du lịch cruung đác. Acu k’noọ tỉnh Quảng Ngãi nắc choom bhrợ têng p’xoọng du lịch cóh da ding k’coong lâng pa têết lâng apêê tour du lịch biển đảo đoọng ta mooi choom chêếc lêy n’năl bấc lấh mơ ooy Quảng Ngãi.”

    Ha dang Lý Sơn nắc zr’lụ bha lâng cóh bh’rợ du lịch biển đảo, nắc đhr’năng âng crâng k’coong cóh 6 chr’hoong da ding k’coong Quảng Ngãi crêê liêm đoọng bhrợ têng du lịch ooy cruung đác, đhêy ắt tu ra la liêm pr’hay. Cóh pazêng c’moo đăn đâu, apêê chr’hoong da ding k’coong âng tỉnh Quảng Ngãi nắc tơớp bhrợ têng, k’đơơng doanh nghiệp k’rong bhrợ bấc zr’lụ du lịch đhêy ắt đươi dua ooy crâng k’coong, cơnh Thạch Bích, Thạch Nham, Cà Đú, Trà Bồng, tọm đác Chí… Hân đhơ cơnh đêếc, đhr’năng k’rong bhrợ lâng rau liêm choom âng bh’rợ tr’nêng cắh ơy lấh la liêm pr’hay lâng ta mooi. Ting cơnh t’coóh Hồ Minh Thế, Trưởng Ban Dân tộc da ding k’coong tỉnh Quảng Ngãi, đhanuôr acoon cóh tỉnh Quảng Ngãi nắc vêy bấc đhi noo acoon cóh ắt mamông cơnh: Kinh, Kor, Hre, Ca dong, Ba na, Xơ đăng… Da ding k’coong Quảng Ngãi nắc zr’lụ bha lâng âng bh’rợ cách mạng, đhị dưr váih bh’rợ grưng dưr Ba Tơ, grưng dưr Trà Bồng… Cóh pazêng t’ngay c’xêê ahay, tỉnh Quảng Ngãi t’bhlâng bhrợ têng bh’rợ zư lêy lâng pa dưr pazêng rau chr’nắp âng văn hoá pazêng đhanuôr acoon cóh đhị tỉnh, đoọng pa dưr pazêng c’rơ xã hội k’rong bhrợ zư lêy pazêng rau chr’nắp văn hoá vật thể lâng phi vật thể chr’nắp âng đhanuôr acoon cóh. Tỉnh ơy bhrợ têng pazêng rau bhiệc bhan văn hoá – thể thao da ding k’coong cấp tỉnh, lâng pazêng rau bh’rợ chr’nắp pr’hay pa bhlâng, xay p’cắh ghít rau chr’nắp âng manuýh acoon cóh. Tơợ t’ngay bhiệc bhan n’nâu, pazêng rau tr’coọ xa nul, bh’rợ taanh n’đoóh a doóh, taanh zong n’đơơl, pr’hat, pazêng rau chr’ớh văn hoá ty đanh, chr’nắp bhlâng nắc văn hoá chiing goong lâng văn hoá buáh a rong vêy ta zư lêy lâng pa dưr. T’coóh Hồ Minh Thế, Trưởng Ban Dân tộc da ding k’coong tỉnh Quảng Ngãi prá: “Ban nắc pazum đh’rứah lâng apêê phòng, đơn vị chuyên môn lâng sở Văn hoá, Thể thao lâng Du lịch t’bhlâng bhrợ k’rơ bh’rợ pa dưr du lịch da ding k’coong. Cóh đêếc vêy văn hoá truyền thống vật thể lâng phi vật thể. Tơợ đêếc đhanuôr ting ắt đh’rứah, pa dưr kinh tế, p’xoọng thu nhập đoọng ha đhanuôr.”

    T’coóh Nguyễn Đăng Vũ, Giám đốc Sở Văn hoá, Thể thao lâng Du lịch Quảng Ngãi xay moon: Tước nâu cơy, pazêng vel đong cóh tỉnh ơy bhrợ têng Nghị quyết 04/2016 âng Tỉnh uỷ Quảng Ngãi ooy bh’rợ pa dưr du lịch cr’chăl c’moo 2016 – 2020. Cóh đêếc, apêê vel đong da ding k’coong t’bhlâng bhrợ têng rau chr’nắp pr’hay, bhrợ t’váih zr’lụ tước la lêy vêy đợ rau chr’nắp pr’hay la lay, t’bhlâng pa dưr du lịch cruung đác, nhâm mâng lâng bh’rợ zư lêy lâng pa dưr pazêng rau chr’nắp văn hoá ty đanh; chrooi đoọng pa dưr dal thu nhập, t’bil ha ul pa xiêr đharứt cóh zr’lụ ch’ngai bha dắh, zr’lụ đhanuôr acoon cóh. T’coóh Nguyễn Đăng Vũ, Giám đốc Sở Văn hoá, Thể thao lâng Du lịch Quảng Ngãi prá: “Cóh pazêng t’ngay c’xêê ha y, lấh ooy bh’rợ bhrợ têng cr’noỌ bh’rợ crêê cơnh, nắc dzợ k’rong bhrợ pazêng zr’lụ tước la lêy pr’hay. Tu, nắc vêy bh’rợ pa têết đh’rứah pazêng tuor, tuyến du lịch. Tu ha dang ta mooi tước ooy Quảng Ngãi nắc đhiệp n’năl tước ooy Lý Sơn a năm nắc công cắh ơy zập, nắc apêê đoo n’năl p’xoọng ooy cruung đác, văn hoá, pazêng c’cir zâl arọp a bhuy cóh da ding k’coong… Nâu đoo nắc xa nay âng ngành du lịch lâng tỉnh Quảng Ngãi xoọc k’rang bhrợ.”

    Tỉnh Quảng Ngãi t’bhlâng tước c’moo 2020, du lịch bha lâng nắc dưr váih ngành kinh tế vêy chr’nắp cóh xa nay bh’rợ dịch vụ, lâng đợ rau pr’đươi du lịch crêê cơnh, bh’nơơn bh’rợ du lịch liêm choom, bấc cơnh, xay p’cắh văn hoá la lêy, crêê liêm lâng môi trường… chrooi đoọng pa dưr Quảng Ngãi dưr váih muy cóh pazêng zr’lụ tước la lêy z’zăng liêm choom âng zr’lụ toor biển Nam Trung bộ lâng âng prang k’tiếc k’ruung./.

DU LỊCH MIỀN NÚI QUẢNG NGÃI:

TIỀM NĂNG CẦN KHAI PHÁ

PV Vinh Thông

     Tỉnh Quảng Ngãi nằm ở trung điểm khu vực duyên hải miền Trung, phía bắc giáp Quảng Nam, phía nam giáp Bình Định, phía tây nam giáp Kon Tum. Với địa hình lưng tựa vào dãy Trường Sơn, mặt hướng ra biển Đông, tỉnh Quảng Ngãi có tiềm năng du lịch phong phú. Ngoài du lịch biển đảo đang là thế mạnh, địa phương này đang chú trọng khai thác, kết nối các tour du lịch khám phá kho tàng văn hóa và cảnh quan hùng vĩ ở vùng rừng núi phía tây.

   Thác Trắng Minh Long ở xã Thanh An, huyện Minh Long, cách thành phố Quảng Ngãi khoảng 23 km về hướng Tây Nam. Dòng thác nằm lọt giữa bao la rừng núi xanh mướt, nước mát lạnh, tung bọt trắng xóa, tạo nên phong cảnh nên thơ, hùng vĩ. Dưới chân thác là một hồ nước rộng và một dòng suối nhỏ quang co, nhấp nhô ghềnh đá. Trong những ngày nắng nóng, thác Trắng Minh Long là điểm dừng chân lý tưởng cho du khách trên hành trình về với vùng núi phía Tây Quảng Ngãi. Anh Phạm Minh Thanh, du khách ở Hà Nội ngồi nhâm nhi món cá niên nướng vừa bắt lên từ khe suối và  khá bất ngờ trước cảnh quang Khu du lịch Thác Trắng Minh Long. “Ở Quảng Ngãi tôi đã đi thăm nhiều nơi như Lý Sơn, Sơn Mỹ, Sa Huỳnh... nhưng đây là lần đầu tiên chúng tôi lên miền núi. Quang cảnh khu vực miền núi rất đẹp, khí hậu mát mẻ rất phù hợp để phát triển du lịch sinh thái. Tôi nghĩ tỉnh Quảng Ngãi nên chú trọng khai thác thêm tiềm năng du lịch ở miền núi và kết nối với các tour du lịch biển đảo để du khách có cơ hội khám phá nhiều hơn về Quảng Ngãi.” 

    Nếu Lý Sơn là điểm nhấn du lịch biển đảo, thì các điều kiện tự nhiên ở 6 huyện miền núi Quảng Ngãi rất thích hợp để phát triển du lịch sinh thái nghỉ dưỡng bởi vẻ đẹp hùng vĩ và khí hậu mát mẽ. Những năm gần đây, các huyện miền núi của tỉnh Quảng Ngãi bắt đầu triển khai xây dựng, thu hút các doanh nghiệp đầu tư nhiều điểm du lịch nghỉ dưỡng dựa vào điều kiện tự nhiên như: Thạch Bích, Thạch Nham, Cà Đú, Trà Bồng, suối Chí… Tuy nhiên, mức đầu tư và chất lượng dịch vụ chưa đủ sức hấp dẫn với du khách. Theo ông Hồ Minh Thế, Trưởng Ban dân tộc miền núi tỉnh Quảng Ngãi, cộng đồng cư dân các dân tộc thiểu số tỉnh Quảng Ngãi gồm nhiều dân tộc anh em cùng sinh sống như: Kinh, Kor, Hre, Ca dong, Ba na, Xơ đăng… Miền núi Quảng Ngãi là chiếc nôi cách mạng, nơi diễn ra cuộc khởi nghĩa Ba Tơ, khởi nghĩa Trà Bồng… Thời gian qua, tỉnh Quảng Ngãi chú trọng việc Bảo tồn và Phát huy các giá trị văn hóa của các DTTS trong tỉnh, nhằm huy động mọi nguồn lực xã hội đầu tư bảo tồn các giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể vô giá của các dân tộc. Tỉnh đã duy trì tổ chức lễ hội văn hóa- thể thao miền núi cấp tỉnh, với các hoạt động phong phú, đậm đà bản sắc dân tộc. Thông qua ngày hội này, các loại nhạc cụ truyền thống, các nghề dệt vải, đan lát, trang phục truyền thống, dân ca, các trò chơi văn hóa dân gian, đặc biệt là văn hóa cồng chiêng và văn hóa rượu cần được bảo tồn và phát triển. Ông Hồ Minh Thế, Trưởng Ban dân tộc miền núi tỉnh Quảng Ngãi cho biết: “Ban sẽ phối hợp với các phòng, đơn vị chuyên môn và sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tiếp tục đẩy mạnh phát triển du lịch miền núi. Kể cả văn hóa truyền thống vật thể và phi vật thể. Qua đó bà con sẽ hòa nhập, phát triển kinh tế, tăng thêm thu nhập cho bà con.”

    Ông Nguyễn Đăng Vũ, Giám đốc Sở Văn hóa – Thể thao và Du lịch Quảng Ngãi cho biết: đến nay, các địa phương trong tỉnh đã Triển khai thực hiện Nghị quyết số 04/2016 của Tỉnh ủy Quảng Ngãi về phát triển du lịch giai đoạn 2016 - 2020. Trong đó, các địa phương miền núi chú trọng tạo hình ảnh điểm đến, thương hiệu du lịch mang đặc trưng riêng, tập trung phát triển du lịch sinh thái, bền vững gắn với giữ gìn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống; góp phần nâng cao thu nhập, xóa đói giảm nghèo ở các vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Ông Nguyễn Đăng Vũ, Giám đốc Sở Văn hóa – Thể thao và Du lịch Quảng Ngãi cho biết: “Trong thời gian tới, ngoài việc xây dựng các kế hoạch cụ thể, cần phải đầu tư xây dựng các điểm đến du lịch hấp dẫn. Bởi vì sẽ có việc gắn kết các tour, tuyến du lịch. Bởi vì nếu du khách đến Quảng Ngãi chỉ biết đến Lý Sơn thôi thì chưa đủ mà họ cần phải biết thêm về cảnh quan môi trường, văn hóa, các di tích kháng chiến ở miền núi… Đây là vấn đề mà ngành du lịch và tỉnh Quảng Ngãi đang quan tâm.”

    Tỉnh Quảng Ngãi phấn đấu đến năm 2020, du lịch cơ bản trở thành ngành kinh tế có vị trí quan trọng trong cơ cấu khối dịch vụ, với hệ thống cơ sở hạ tầng du lịch đồng bộ; sản phẩm du lịch chất lượng cao, đa dạng, có thương hiệu, mang bản sắc văn hóa riêng, thân thiện với môi trường…, góp phần đưa Quảng Ngãi trở thành một trong những điểm đến đạt mức trung bình khá của vùng duyên hải Nam Trung Bộ và của cả nước./.