Pachô kinh nghiệm tơợ râu cắh liêm choom âng bh’rợ vel bhươl đha’đhâm c’moor bhrợ têng cha A Sờ, chr’hoong Đông Giang, vel bhươl đha’đhâm c’moor bhrợ têng cha Thạnh Mỹ cóh chr’hoong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam bơơn bhrợ padưr lâng bấc cr’noọ bh’rợ liêm dal tơợ cơ sở hạ tầng tước bh’rợ bhrợ têng ting c’lâng hàng hoá pazưm đoọng ha đha’đhâm c’moor pấh bhrợ lâng pazêng zên k’rong bhrợ k’noọ 50 tỷ đồng. bh’rợ vel đha’đhâm c’moor nâu, bơơn đương r’rơơm nắc bh’rợ vel bhươl đha’đhâm c’moor kiểu mẫu ooy ha y chroo cóh k’coong ch’ngai tỉnh Quảng Nam. Kim Cương, PV Đài p’rá Việt Nam xay moon:

             Vel bhươl đha’đhâm c’moor bhrợ têng cha Thạnh Mỹ, chr’hoong Nam Giang nắc mưy ooy 15 vel bhươl đha’đhâm c’moor bhrợ têng cha bơơn Thủ tướng Chính phủ đoọng bhrợ padưr cr’chăl c’moo 2013-2020 đhị k’tiếc bhứah 1000ha, bơơn Trung ương Đoàn pazao đoọng Tỉnh đoàn Quảng Nam bhrợ c’la k’rong bhrợ. nâu đoo nắc dự án đoọng padưr bh’rợ xung kích, tình nguyện âng lang p’niên tỉnh Quảng Nam ooy đắh bhiệc bhrợ têng cha, chrooi pa’xoọng bhrợ padưr vel bhươl t’mêê lâng zư lêy an ninh k’noong k’tiếc âng k’tiếc k’ruung.

              Pachô kinh nghiệm tơợ râu cắh liêm choom âng bh’rợ vel bhươl đha’đhâm c’moor bhrợ têng cha A Sờ, cóh chr’hoong Đông Giang bêl ahay, dự án vel bhươl đha’đhâm c’moor bhrợ têng cha Thạnh Mỹ bơơn tỉnh đoàn Quảng Nam lêy cha’mêết liêm gít, bhrợ padưr zâp cr’noọ bh’rợ tơợ acoon manứih, cơ sở hạ tầng lâng pazêng bh’rợ bhrợ têng đoọng ha đha’đhâm c’moor, pr’loọng đông đha’đhâm c’moor pấh bhrợ. K’rang moon lấh mơ nắc râu pác đoọng k’tiếc ặt, bhươn, crâng đoọng ha zâp pr’loọng đha’đhâm c’môor vêy choom xay bhrợ zâp bh’rợ kinh tế ting c’lâng hàng hoá pazưm. Ting đêếc, zâp đha’đhâm c’moor, pr’loọng đha’đhâm c’moor pấh bhrợ dự án nắc bơơn đoọng 300 mét vuông k’tiếc ắt, 300 mét vuông k’tiếc bhươn, 3ha k’tiếc chóh crâng lâng 3ha k’tiếc crâng cha’groong zư lêy. Đh’rứah lâng nâu nắc zâp chính sách âng dự án cơnh đha’đhâm c’moor, pr’loọng đha’đhâm c’moor nắc bơơn độp 6 c’xêê zooi zúp đắh ch’na đh’nắh, 20 ực đồng zooi zúp chóh crâng bhrợ têng cha bêl moót ặt. Lâng đợ chính sách zooi zúp bấc, cr’noọ bh’rợ moon pa’glúh đoọng ha đha’đhâm c’moor, pr’loọng đha’đhâm c’moor cung pa bhlâng nhâm mâng đắh trình độ, chuyên môn. Lâng apêê đha’đhâm c’moor nắc lâng pr’loọng đha’đhâm c’moor pấh bhrợ dự án nắc bơơn hội đồng lêy pay, xét duyệt lêy zanươr đhị bấc cr’noọ bh’rợ cơnh trình độ học vấn, chuyên môn hadang vêy cơnh thú y, y tế… xang nặc lêy chơớih pay tơợ dal tước đệ.

             Pazêng c’bhúh đha’đhâm c’moor xung phong Quảng Nam âng tỉnh Đoàn Quảng Nam nắc đơn vị ặt đương goon zư lêy tơợ t’ngay dự án bhrợ têng tước đâu. Ooy cr’chăl bhrợ têng xang cơ sở hạ tầng, pazêng đội đha’đhâm c’moor xung phong Quảng Nam xay bhrợ zâp bh’rợ thử nghiệm cơnh prí mốc cấy mô, chóh a’hự cóh chi’đhung, chóh sâm ba kích… g’lúh tr’nơợp nắc zâp bh’rợ kinh tế ch’chóh lâng b’băn padưr pa’xớc liêm choom lâng đơơng chô bh’nơơn kinh tế liêm choom. Nâu đoo cung nặc đợ bh’rợ kinh tế nắc bơơn Tổng đội đha’đhâm c’moor xung phong Quảng Nam tr’xăl đoọng ha 20 pr’loọng đông đha’đhâm c’moor Cơ Tu tr’nơợp moót ooy c’xêê 9 c’moo đâu. T’coóh Nguyễn Ngọc Thu, Cán bộ khuyến nông Tổng đội đha’đhâm c’moor xung phong Quảng Nam đoọng năl:

              Xang mưy c’moo bhrợ têng dự án, đhi noo zi nắc bhrợ têng bơr pêê bh’rợ cơnh chóh prí cấy mô, băn a’ọc bha’lương bhr’lệp sinh học lâng chóh a’hự cóh chi’đhung. Xang mưy cr’chăl xay bhrợ, zâp bh’rợ padưr pa’xớc liêm choom lâng bơơn độp râu xay moon liêm dal.

           Bh’nơơn tơợ zâp bh’rợ thí điểm, cr’chăl nâu a’tốh, Tổng đội đha’đhâm c’moor xung phong Quảng Nam nắc t’bhlâng xay bhrợ zâp bh’rợ t’mêê liêm glặp lâng pr’đơợ lâng k’tiếc cóh vel đông. Đh’rứah lâng nâu, đơn vị nắc dzợ xay moon, bhrợ têng đắh bh’rợ đông ặt, tang bhươn… đoọng ha zâp pr’loọng đha’đhâm c’moor đoọng padưr dal chất lượng không gia ma mung lâng ting bhr’dzang t’pấh ta’mooi du lịch tước lưm lêy, chụp ảnh ooy ha y chroo… Anoo Lê Phương Bình, cán bộ Tổng đội đha’đhâm c’moor xung phong Quảng Nam đoọng năl:

           Bêl azi đương pay dự án nâu, đhi noo cóh đội cung pa bhlâng k’rang k’noọ bấc. Tơợ đợ c’moo ặt k’noọ k’rang nâu, azi nắc lướt tước zâp đhị đoọng chấc lêy, ta’moóh zâp bh’rợ thí điểm đoọng xay bhrợ. zâp bh’rợ nắc ơy bhrợ lêy cung padưr pa’xớc lâng azi cung xoọc t’bhlâng xay bhrợ đoọng liêm choom. bêl zâp bh’rợ liêm choom, azi nắc lêy cha’mêết tr’xăl đoọng ha zâp pr’loọng đha’đhâm c’moor ha y chroo. Lâng lấh mơ, zâp pr’loọng đha’đhâm c’moor nắc bhrợ c’la zâp xa’nay bh’rợ nâu. Zâp bh’rợ bhrợ têng nâu nắc âng đơơng pachô pr’ắt tr’mung têêm ngăn ha pêê.

            Lâng bh’rợ 1.000ha, pazêng zên k’rong bhrợ k’noọ 50 tỷ đồng, vel bhươl đha’đhâm c’moor bhrợ têng cha Thạnh Mỹ, chr’hoong Nam Giang bơơn đương r’rơơm nắc bh’rợ bha’lâng ooy đắh bhiệc têêm ngăn, ra’pặ liêm đhị đhanuôr ắt, bhrợ têng ting c’lâng hàng hoá pazưm, liêm glặp cơnh lâng văn hoá âng đhanuôr acoon cóh k’coong ch’ngai Quảng Nam. T’coóh A Viết Sơn, Phó chủ tịch UBND chr’hoong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam đoọng năl:

               Bhiệc bhrợ padưr bh’rợ vel bhươl đha’đhâm c’moor bhrợ têng cha nắc mưy c’lâng bh’rợ liêm crêê xoọc đâu, lấh mơ nắc lâng zâp chr’hoong k’coong ch’ngai. Azi tin đươi, vel bhươl bh’rợ tr’nêng nâu nắc dưr váih vel đha’đhâm c’moor kiểu mẫu lâng t’pấh c’bhúh đha’đhâm c’moor ưu tú chô ooy đâu. L’lăm, vel đha’đhâm c’moor bhrợ têng cha nắc lêy bhrợ têng liêm choom bhiệc đoọng padưr đhị đhanuôr ắt, lấh mơ nắc đhanuôr zâp acoon cóh cóh đâu.

             Ting cơnh cr’noọ bh’rợ, val bhươl đha’đhâm c’moor bhrợ têng cha cóh Thạnh Mỹ, chr’hoong Nam Giang nắc lêy đoọng 60 đha’đhâm c’moor, pr’loọng đha’đhâm c’moor liêm chr’nắp bơơn lêy pay ooy vel. Lâng đợ apêê t’đui đoọng đắh k’tiếc ặt, k’tiếc bhrợ cha lâng pazêng đắh cr’noọ bh’rợ ooy acoon manứih, tỉnh Quảng Nam xoọc t’bhlâng bhrợ padưr liêm choom bh’rợ vel bhươl đha’đhâm c’moor xoọc bhrợ têng cha Thạnh Mỹ, chr’hoong Nam Giang váih bh’rợ bha’lâng zr’lụ k’coong ch’ngai âng tỉnh./.

Làng Thanh niên lập nghiệp Thạnh Mỹ:

Kỳ vọng về mô hình làng điểm cho thanh niên miền núi Quảng Nam

          Rút kinh nghiệm thất bại từ mô hình Làng Thanh niên lập nghiệp A Sờ, huyện Đông Giang, Làng Thanh niên lập nghiệp Thạnh Mỹ ở huyện Nam Giang, tỉnh Quảng Nam được xây dựng với nhiều tiêu chí cao từ cơ sở hạ tầng đến mô hình sản xuất theo hướng hàng hóa tập trung cho thanh niên, hộ thanh niên tham gia với tổng kinh phí đầu tư gần 50 tỷ đồng. Đây là mô hình được kỳ vọng sẽ là làng thanh niên kiểu mẫu trong tương lai ở miền núi tỉnh Quảng Nam. Kim Cương, PV Đài TNVN phản ánh:

           Làng Thanh niên lập nghiệp Thạnh Mỹ, huyện Nam Giang là một trong 15 Làng Thanh niên lập nghiệp được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt xây dựng giai đoạn 2013 – 2020 trên diện tích 1000 ha, được Trung ương Đoàn giao cho Tỉnh Đoàn Quảng Nam làm chủ đầu tư. Đây là dự án nhằm phát huy vai trò xung kích, tình nguyện của tuổi trẻ tỉnh Quảng Nam trong vấn đề lập thân, lập nghiệp, góp phần xây dựng nông thôn mới và bảo vệ an ninh biên giới quốc gia.

            Rút kinh nghiệm thất bại từ mô hình Làng Thanh niên lập nghiệp A Sờ ở huyện Đông Giang trước đây, dự án Làng Thanh niên lập nghiệp Thạnh Mỹ được Tỉnh Đoàn Quảng Nam tính toán kỹ lưỡng, xây dựng các tiêu chí từ con người, cơ sở hạ tầng và cả mô hình sản xuất cho thanh niên, hộ thanh niên tham gia. Đáng chú ý là sự phân bổ về đất ở, vườn, rừng cho các hộ thanh niên có thể triển khai các mô hình kinh tế theo hướng hàng hóa tập trung. Theo đó, mỗi thanh niên, hộ thanh niên tham gia dự án sẽ được cấp 300 m² đất ở, 300 m² đất vườn, 3 ha đất trồng rừng và 3 ha đất rừng khoanh nuôi bảo vệ. Cùng với đó là các chính sách của dự án như: Thanh niên, hộ thanh niên sẽ nhận được 6 tháng hỗ trợ về lương thực; 20 triệu đồng kinh phí di dời, 10 triệu đồng kinh phí xây dựng chuồng trại và con vật nuôi; 6 triệu đồng cho cây giống, phân bón và 10 triệu đồng hỗ trợ trồng rừng sản xuất khi vào ở. Với những chính sách hỗ trợ cao, tiêu chí đặt ra cho thanh niên, hộ thanh niên cũng hết sức cặn kẽ về trình độ, chuyên môn. Đối tượng là thanh niên và hộ thanh niên tham gia dự án sẽ được hội đồng tuyển chọn, xét duyệt dựa trên nhiều tiêu chí như trình độ học vấn, chuyên môn nếu có (như thú y, y tế…) rồi sàng lọc lấy từ cao xuống thấp.  

            Tổng đội Thanh niên xung phong tỉnh Quảng Nam thuộc Tỉnh Đoàn Quảng Nam là đơn vị thường trực từ ngày đầu dự án khởi động cho tới nay. Trong quá trình hoàn thiện cơ sở hạ tầng, Tổng đội Thanh niên xung phong Quảng Nam triển khai các mô hình thử nghiệm như chuối mốc cấy mô, trồng gừng trong bao, trồng sâm Ba Kích… Bước đầu, các mô hình kinh tế trồng trọt và chăn nuôi phát triển tốt và cho hiệu quả kinh tế cao. Sau đó, Tổng đội Thanh niên xung phong Quảng Nam sẽ chuyển giao cho 20 hộ thanh niên Cơ Tu đầu tiên vào ở trong tháng 9 năm nay. Ông Nguyễn Ngọc Thu, Cán bộ Khuyến nông Tổng đội Thanh niên xung phong tỉnh Quảng Nam cho biết:

         Qua một năm thực hiện dự án, anh em chúng tôi đã thực hiện một số mô hình như trồng chuối cáy mô, nuôi heo đệm lót sinh học và trồng gừng trong bao. Sau một thời gian triển khai, các mô hình phát triển hiệu quả và nhận được đánh giá cao.

          Hiệu quả từ các mô hình thí điểm, thời gian tới, Tổng đội Thanh niên xung phong tỉnh Quảng Nam tiếp tục triển khai các mô hình mới phù hợp với điều kiện và thổ nhưỡng địa phương. Cùng với đó, đơn vị này con tư vấn, thiết kế về mô hình nhà ở, sân vườn… cho các hộ thanh niên nhằm nâng cao chất lượng không gian sống và từng bước thu hút khách du lịch tới thăm quan, chụp ảnh trong tương lai…. Anh Lê Phương Bình, Cán bộ Tổng đội Thanh niên xung phong tỉnh Quảng Nam cho biết:

         Khi chúng tôi tiếp nhận dự án này, anh em trong đội cũng rất là trăn trở. Từ những trăn trở đó, chúng tôi đến các nơi để tìm kiếm, học hỏi các mô hình thí điểm để triển khai. Các mô hình đã làm thấy cũng phát triển và chúng tôi cũng đang tiếp tục triển khai để thành công. Khi các mô hình thành công, chúng tôi sẽ tính toán để chuyển giao cho các hộ thanh niên sau này. Và đặc biệt, các hộ thanh niên sẽ làm chủ được các mô hình này. Các mô hình sản xuất này sẽ mang lại sinh kế cho họ.

          Với quy mô 1.000 ha, tổng kinh phí đầu tư gần 50 tỷ đồng, Làng Thanh niên lập nghiệp Thạnh Mỹ, huyện Nam Giang được kỳ vọng sẽ là mô hình điểm trong việc ổn định, sắp xếp bố trí dân cư, tổ chức sản xuất theo hướng hàng hóa tập trung, phù hợp với văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số ở miền núi Quảng Nam. Ông A Viết Sơn, Phó Chủ tịch huyện Nam Giang, tỉnh Quảng Nam cho biết:

         Việc thành lập mô hình Làng Thanh niên lập nghiệp là một chủ trương đúng đắn hiện nay, nhất là với các huyện miền núi. Chúng tôi tin tưởng, làng lập nghiệp này sẽ trở thành làng Thanh niên lập nghiệp kiểu mẫu và thu hút được lực lượng thanh niên ưu tú về nơi đây. Trước hết, làng thanh niên lập nghiệp sẽ giải quyết được vấn đề bố trí tái định cư cho người dân, đặc biệt là người dân tộc thiểu số ở đây.

           Theo dự định, Làng Thanh niên lập nghiệp Thạnh Mỹ, huyện Nam Giang sẽ bố trí cho 60 thanh niên, hộ thanh niên tiêu biểu được tuyển chọn vào làng. Với những ưu đãi về đất ở, đất sản xuất và cả tiêu chí về con người, tỉnh Quảng Nam đang quyết tâm xây dựng thành công mô hình điểm Làng thanh niên lập nghiệp Thạnh Mỹ, huyện Nam Giang tại khu vực miền núi của tỉnh./.