...Tước Hà Giang muy chu, t’mooi cắh choom cắh hay tơpcs apêê bha lang crâng tám giác mạch bhứah bháih cóh prang c’nặt c’lâng. Cóh c’nặt t’rúih Lướt la lêy cóh sóng phát thnh t’ngay đâu, đha nuôr lâng pr’zơcs tước lâng Hà Giang đoọng đh’rứah moọng lêy râu liêm pr’hay âng râu pô n’nâu

           Ma nứih Mông cóh Hà Giang xay trúih, pô Tam giác mạch vêy tơợ đanh ahây lâng ặt ma mông lâng pr’ặt tr’mông ma nứih Mông bấc lang. bêl ahây, bêl dzợ cắh zấp râu cha, xang bêl chơớc lêy prang đhị, ma nứih Mông lêy cóh ta hung vêy muy râu pô chắt váih bấc bhlâng, cơnh lâng ha la vêy hìnhtam giác pa lơớp cóh n’dúp pô. Bêl vêy cr’liêng cha xơợng, apêê đoo lêy yêm cơnh a bhoo, ch’nêếh. Tơợ đêếc, đha nuôr đươi dua cơnh muy râu ch’na dhd’rứah lâng a bhoo, ch’nêếh. Tam Giác mạch mr’đoo c’bhúh lâng ha roo,  ch’mặt váih tơợ cr’liêng n’noh a bhoo ha roo tu cơnh đêếc nắc moon mạch, ha la vêy hình tam giác, pa zum nắc moon tam giác mạch. Bêl ahay, đha nuôr cóh đâu buôn pay pr’nung âng cr’liêng tamgiác mạch bhrợ bánh cắh cậ lúc lâng abhoo đoong úh a lắc bhrợ t’váih bấc cơnh đha hum yêm. Tơợ đêếc, tam giác mạch p’têệt lâng bh’rợ bhrợ cha cơnh lâng bấc lang đha nuôr zr’lụ da ding ca coong Hà Giang.

              Pô tam giác mạch chớh pô moọt c’xêê 10, 11. Tước Hà Giang nắc muy lêy apêê coong chăng ga mắc dal bơơn pa chắp lâng bha lang apêê crâng tam giác mạch, bhrợ cóh đâu bh’nhăn liêm pr’hay, glụ pa chô dzung t’mooi. Cóh prang muy zr’lụ prang 4 chr’hoong da ding ca coong tơợ Quản Bạ, Yên Minh, Mèo Vạch, Đồng Văn ga ving cóh dzung da ding zấp ooy công lêy bhưưng ang pr’hoọm bhoóc bhrông âng pô tam giác mạch. A moó Mai Hương, t’mooi tơợ Hà Nội đấc ooy đâu đoọng năl, bêl ahây nắc muy năl tước Hà Giang cơnh lâng coong chăng, t’noọl cờ Lũng Cú, đong tô Vương, bôl da ding Mã Pí Lèng bh’lô bh’la lnag acoon c’lâng Hạnh phúc. nâu câi tước Hà Giang zấp ngai công c’jệ lêy dhdị râu liêm pr’hay âng pô tam giác mạch: “ Bêl pr’zơcs tước Hà Giang pr’zớc vêy bơơn năl râu liêm pr’hay lâng chắp hơnh acoon ma nưíh cóh đâu. Prang đêếc nắc muy coong chăng c’chăl lâng  bha  lang nang a bhoo, đoọng bơơn lêy đha nuôr cóh đâu z’lấh râu đha rựt zr’’năh k’đháp đoọng mặ ặt ma mông. lâng c’chăl cóh m’pâng đợ coong chăng vêy đợ bha lang clung đha nuôr âi chóh pô tam giác mạch. Muy n’đắh nắc coong chăng, muy n’đắh nắc bha lang pô, apêê pr’zớc vêy bơơn lêy liêm pr’hay đhị cruung k’tiếc n’nắc. Muy zr’lụ liêm pr’hay đhị râu zr’năhs k’đháp n’nắc đoọng lêy cruung k’tiếc lâng râu ma mông công dzợ vêy cóh đâu.

               Cóh muy cr’chăl đanh, pô tam giác mạch công dzợ chớh pô muy cơnh liêm la lay đhị apêê clung ta hung, cóh n’dup dzung da ding lâng công cắh âi bơơn bhrợ t’váih k’rơ lâng t’mooi. N’đhơ cơnh đêếc, bấc c’moo đăn đâu, bấc ngai kiêng cha chụp, phóng viên âi xay trúih ooy râu pô n’nâu cơnh lâng bấc  đhị pr’đươi truyền thông. Cr’lơng đươi dua Facebook công băr dzang  công ăncs muy dhdị xay trúih râu pô n’nâu, tu cơnh đêếc apêê pr’zớc p’niên tước Hà Giang chụp cha nụp pô tam giác mạch ting t’ngay ting bấc.

              Lêy đợ pr’đơợ âng pô tam giác mạch cóh pa zêng đhị crung liêm âng Hà Giang, tỉnh âi k’rong bhrợ lâng p’too moon đha nuôr chóh p’xoọng bấc bha lang tam giác mạch đoọng glụ k’đhơợng dzung t’mooi. Tam giác mạch nâu câi bơơn chóh brhợ t’váih hình xi manh, da dul, hình tam giác, ar a mớt bhrợ ha đhăm tam giác mạch ting t’ngay ting bhứah lấh, bhưưng ang lấh.

              Muy bhiệc bhan pô tam giác mạch vêy bơơn tỉnh Hà Giang bhrợ moọt m’pâng c’xêê 11 vêy chô đơơng đoọng ha t’mooi đợ râu cắh choom ha vil bêl tước lâng coong chăng. t’coóh Nguyễn Văn Tài, Giám đốc Công ty du lịch Vietsense Travel, đoọng năl bh’rợ n’nâu nắc âi t’đang t’pấh râu p’ghít âng t’mooi tước Hà Giang moọt hân noo c’loọt đoọng lêy tam giác mạch chớh pô: Công ty Vietsense k’đhơơngj quỹ phòng bấc lâng đợ dịch vụ đoọng đương t’mooi cóh c’xêê 11. Xoọc đâu azi xoọc k’đhơợng zư 40% pa zêng chr’nắp dịch vụ đhị apêê đong ặt đhêy âng Hà Giang cóh c’xêê 11, 12. Râu k’rang âng t’mooi câl đợ tour du lịch lướt Hà Giang xoọc dưr bấc lâng azi pa câl tour n’nâu pa bhlâng buôn. Bh’rợ pô tam giác mạch bhrợ t’váih râu bha lâng ha ngành du lịch âng Hà Giang, tơợ c’moo t’tun thương hiệu âng du lịch Hà Giang veye pa dưr k’rơ tu t’mooi năl tước Hà Giang vêy bấc bha lang pô tam giác mạch liêm pr’hay.

                Hà Giang moọt c’loọt, coong chăng bhứah ga mắc, pô tam giác mạch nắc tr’thi pa cắh pr’hoọm, apêê c’bhúh đha nuôr acoon cóh cơnh lâng râu liêm pr’hay la lay vêy đơơng âng tước t’mooi đợ râu cắh choom ha vil. c’xêê 10 n’nâu, pô tam giác mạch xoọc pa gơi tước c’lâng xa nay Hà Giang muy chu tước, bấc chu hay./.

 HÀ GIANG MÙA HOA TAM GIÁC MẠCH

            Tháng 10, tiết trời giữa thu, cũng là bắt đầu mùa tam giác mạch nở. Khắp các ngọn đồi của tỉnh Hà Giang, nở bung màu hoa phơn phớt hồng phơi mình trong sương sớm. Đất trời Hà Giang như thay áo mới bằng một chiếc áo choàng bằng hoa tam giác mạch. Đến Hà Giang một lần, du khách không thể không nhớ tới những cánh rừng tam giác mạch trải dài trên suốt chặng đường. Trong Chuyên mục Du lịch qua sóng phát thanh hôm nay, mời bà con và các bạn đến với Hà Giang để cùng chiêm ngưỡng vẻ đẹp và nét quyến rũ của loài hoa này.

          Người Mông ở Hà Giang kể rằng, hoa tam giác mạch có nguồn gốc lâu đời và gắn bó với đời sống của người Mông nhiều thế hệ. Trước đây, khi còn thiếu cái ăn, sau khi đã tìm khắp nơi, người Mông thấy ở khe núi có một loài hoa mọc nhiều vô kể, với những cái lá có hình tam giác ẩn nấp dưới hoa. Khi kết hạt ăn thử, người ta thấy ngon như ngô, gạo. Từ đó, người dân sử dụng như một loại lương thực cùng với ngô, gạo. Tam giác mạch cùng họ với lúa, nảy lên từ mày lúa, mày ngô nên được gọi là mạch, lá có hình tam giác, kết hợp lại gọi là tam giác mạch. Trước kia, người dân ở đây thường lấy bột của quả tam giác mạch làm bánh hoặc trộn với ngô để nấu rượu tạo nên nhiều hương vị đặc biệt. Từ đó, tam giác mạch gắn bó truyền kiếp với thế hệ người dân vùng cao  Hà Giang. .

      Hoa tam giác mạch nở rộ vào tháng 10, tháng 11. Đến Hà Giang chỉ thấy những cao nguyên đá sừng sững được trang trí bằng bạt ngàn những cánh rừng tam giác mạch, khiến không gian nơi đây thêm thơ mộng, trữ tình, níu chân du khách. Trong cả một vùng không gian trải dài 4 huyện vùng cao từ Quản Bạ, Yên Minh, Mèo Vạc, Đồng văn, quanh co dưới chân núi cao đâu đâu cũng thấy rực rỡ màu phớt hồng của hoa tam giác mạch. Chị Mai Hương, du khách từ Hà Nội lên cho biết trước đây chỉ biết đến Hà Giang với cao nguyên đá, cột cờ Lũng Cú, dinh nhà họ Vương, đỉnh Mã Pí Lèng huyền thoại và con đường hạnh phúc. Nay đến Hà Giang ai cũng phải ngỡ ngàng trước vẻ đẹp của hoa tam giác mạch: “Khi bạn đến với Hà Giang bạn sẽ có cảm nhận vô cùng ấn tượng và vô cùng khâm phục con người nơi đây. Xung quanh chỉ có những dãy núi đá tai mèo và xen vào đó là những bạt ngô, để thấy được người dân nơi đây vượt qua cái nghèo cái khó khăn để tồn tại. Và xen lẫn giữa những núi đá tai mèo có những vạt đất bằng phẳng người dân đã trồng hoa tam giác mạch. Giữa một bên là núi đá tai mèo, một bên là cánh đồng hoa, các bạn sẽ thấy ấn tượng và thú vị trước cảnh quan đó. Một không gian vô cùng lãng mạn trên sự khắc nghiệt đó để thấy thiên nhiên và sự sống vẫn tồn tại ở nơi đây.”

        Trong một thời gian dài, hoa tam giác mạch vẫn nở một cách tự nhiên dưới thung lũng, dưới chân núi và cũng chưa tạo được hiệu ứng mạnh với du khách nội địa. Tuy nhiên, mấy năm gần đây nhiều nhà nhiếp ảnh, phóng viên đã quảng bá về loài hoa này bằng  những hình ảnh sinh động trên các phương tiện truyền thông. Trào lưu sử dụng facebook cũng lan rộng cũng là một kênh quảng bá loài hoa này nên các bạn trẻ đến Hà Giang chụp ảnh  hoa tam giác mạch ngày một nhiều.

         Nhìn thấy tiềm năng của hoa tam giác mạch trong tổng thể thắng cảnh và cảnh quan của Hà Giang, tỉnh đã đầu tư và vận động người dân trồng thêm nhiều cánh đồng tam giác mạch để lôi cuốn và giữ chân du khách. Tam giác mạch giờ đây được trồng tạo thành hình ngôi sao, trái tim, hình tam giác, hình lượn sóng khiến cho diện tích tam giác mạch ngày càng được phủ nhiều hơn, rực rỡ và thơ mộng hơn.

          Lễ hội hoa tam giác mạch được tỉnh Hà Giang tổ chức hàng năm đem lại cho du khách những trải nghiệm khó quên khi đến với cao nguyên đá. Lượng du khách đến Hà Giang đang tăng cao. Lễ hội hoa tam giác mạch tạo ra điểm nhấn và thương hiệu cho ngành du lịch của Hà Giang.

        Hà Giang vào thu, cao nguyên đá điệp trùng, hoa tam giác mạch đua sắc, cộng đồng các dân tộc với bản sắc văn hóa phong phú độc đáo sẽ đem đến cho du khách những trải và cảm nhận vô cùng ấn tượng. Tháng 10 này, hoa tam giác mạch đang e ấp nở như gửi thông điệp rằng Hà Giang một lần đến, vạn lần yêu./.