K’nặ 10 c’moo xay bhrợ bảo hiểm tự nguyện đoọng ha ma nuýh pa bhrợ ha dợ đợ ma nuýh ting pấh đươi dua dzợ ếp, lấh 200 r’bhầu cha nắc, bấc bhlầng nắc pazêng ma nuýh ơy ting pấh zư lêy bảo hiểm xã hội k’đươi cắh ơy đoọng zập c’moo. Đợ số nâu cắh dzoóc nắc ting xiêr r’dợ. Cơnh đếêc, hâu tu ma nuýh pa bhrợ căh kiêng câl Bảo hiểm xã hội tự nguyện lâng c’lâng bh’rợ n’đoo đoọng t’pấh ma nuýh pa bhrợ phi chính thức mọot ooy hệ thống bảo hiểm xã hội?

      Pa bhrợ đoọng ha công ty I’íh 7 c’moo, amoó Nguỹen Thị Loan ắt đhi quận Cầu Giấy đhêy pa bhrợ, công ty ơy pa xang bha ar bảo  hiểm xã hội, moon a moó nắc ơy ting pấh đươi dua bảo hiểm xã hội 7 c’moo. Lâng rơơm kiêng nắc bơơn đoọng cớ zên BHXH tự nguyện đoọng t’tun đâu vêy chế độ lương hưu ha dợ ting cơnh a moó Loan, dzợ bấc râu k’đháp bhrợ ha moó cắh kiêng đươi dua. A moó Nguyễn Thị Loan moon: “Công ty bảo hiểm n’đoo kiêng a đay câl nắc apêê tước xay moon liêm ta níh, ha dợ kiêng cala BHXH tự nguyện nắc tước đhị đếêc. Đhị đếêc pazêng ma nuýh xay moon cung cắh lấh ta níh bhrợ ha đay cắh lấh tin đươi. Bấc chu kiêng đơơng zên ha dợ xợơng cung cắh  lấh kiêng. Bảo hiểm xã hội tự nguyện nắc đoọng zên 100% nắc lêy cung vêy râu cắh liêm mơ bảo hiểm xã hội k’đươi bấc, tu cơnh đếêc cắh lấh kiêng. Ha dang vêy chính sách râu zooi đoọng cung cơnh vêy cơnh prá xay xợơng tin đươi lấh nắc pa chắp xợơng cớ.”

      Ha dợ a moó Phạm Thị Hồng Nhung, kinh doanh chr’na đh’nắh xay moon, bh’nơơn xoọc đâu 7-8 ức đồng/c’xêê. Rơơm kiêng bêl ta coóh vêy đợ zên hưu zập c’xêê, doó ma mông g’nưm tợơ acoon cha châu, ha dợ a móo cắh ơy năl ghít cơnh câl dua bảo hiểm xã hội tự nguyện cơnh ooy lâng câl đhị ooy? “Lâng pazêng ma nuýh bhrợ têng bh’rợ tự do cơnh a zi, ha dang vêy chính sách, chế độ liêm đoọng ha đhanuôr nắc a zi cung kiêng ting pấh đoọng tệêm ngăn pr’ắt tr’mông cóh ha y. Nâu kêi cung vêy bấc công ty bảo hiểm pa đăn lâng đhanuôr cơnh đoọng bha ar xay moon đắh quyền lợi bêl ting pấh. A cu cung cắh năl bảo hiểm xã hội tự nguyện vêy râu lấh pazêng lâng bảo hiểm lơơng cắh?”

       Kinh tế k’đháp zr’nắh cắh cợ nắc cắh ơy năl ghít ooy bảo hiểm xã hội tự nguyện… nắc pazêng râu tu âng bấc ma nuýh pa bhrợ cắh ơy  bơơn pa đăn cơnh bảo hiểm nâu. Ting cơnh t’coóh Trần Hải Nam, Phó vụ trưởng Vụ bảo hiểm xã hội ( Bộ Lao động-Thương binh lâng Xã hội), bele ting pấh bảo hiểm xã hội tự nguyện, ma nuýh pa bhrợ bơơn đươi dua apêê quyền lợi cơnh: lương hưu; bảo hiểm y tế lâng vêy chế độ tử tuất haấing dưr váih râu cắh liêm. Ha dợ tước nâu kêi cung dzợ m’bứi ngai k’rang tước lâng ting pấh câl dua. Dáp tước x’rịa c’moo 2016, lấh 9 c’moo xay bhrợ, nắc vêy mơ 200.000 cha nắc ting pấh bảo hiểm xã hội tự nguyện ( bấc bhlầng nắc paêng ma nuýh ơy ting pấh bảo hiểm xã hội k’đươi dua). Nâu đoo nắc đhr’năng lalấh m’bứi t’ping lâng rơơm đương lâng cơnh k’dua. Tu cóh đhr’năng lalua nắc dzợ k’nặ 40 ức cha nắc pa bhrợ cóh zr’lụ cắh lalua, pa bhrợ tự t’váih bhiệc bhrợ têng, pa bhrợ zooi bhiệc cóh đong, đhanuôr, ma nuýh t’bơơn a xiu… păng ting pấh BHXH tự nguyện ha dợ cắh vêy ting pấh câl dua. T’coóh Trần Hải Nam đoọng năl: “Crêê nắc a hêê k’đháp bele pa đăn apêê ting pấh bảo hiểm xã hội tự nguyện bêl bấc ngai cóh đhr’năng cắh lalua, cắh vêy crêê tước pa bhrợ. Zên lương, bh’nơơn bh’rợ cắh tệêm ngăn tu cơnh đếêc nắc bhiệc t’bấc k’bhúh nâu ting pấh câl đươi bảo hiểm xã hội tự nguyện nắc dzợ bấc râu cắh liêm.”

       Tợơ 1/1/2018, nhà nước nắc vêy chính sách zúp zooi ma nuýh ting pấh câl dua bảo hiểm xã hội tự nguyện ting 3 mức: 30% cóh pazêng zên ting pấh BHXH đoọng ha pr’loọng đong đha rựt lâng pr’loọng đong chính sách, 20% đoọng ha pr’loọng đong đha rựt lâng 10% đoọng hapêê pr’loọng đong lơơng. Chính sách zúp zooi nâu đh’rứah lâng bhiệc xay moon tước ha đhanuôr rơơm nắc t’bấc ma nuýh đươi dua bảo hiểm xã hội tự nguyện cóh cr’chăl ha y. Đhơ cơnh đếêc, đoọng bơơn liêm bh’rợ nâu tước c’moo 2020 vêy 50% k’bhúh pa bbhrợ ting pấh câl bảo hiểm xã hội, lalua nắc bài toán âng apêê cơ quan chức năng, ngành bảo hiểm chếêc lêy boóp t’ơơi  pa chô./.

VÌ SAO NHIỀU NGƯỜI LAO ĐỘNG

CHƯA MẶN MÀ VỚI BHXH TỰ NGUYỆN?

(Kim Thanh-TTTin)

     Gần 10 năm triển khai bảo hiểm xã hội tự nguyện cho người lao động nhưng số người tham gia vẫn còn rất thấp, chỉ hơn 200 nghìn người, phần lớn là những người đã từng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc chưa đóng đủ năm. Con số này không tăng lên mà có dấu hiệu giảm đi. Vậy tại sao người lao động chưa mặn mà với bảo hiểm xã hội tự nguyện và giải pháp nào để nào thu hút lao động phi chính thức vào hệ thống bảo hiểm xã hội?

    Làm việc cho công ty may được 7 năm, chị Nguyễn Thị Loan ở quận Cầu Giấy nghỉ việc, công ty đã chốt sổ bảo hiểm xã hội, xác nhận chị tham gia đóng bảo hiểm xã hội được 7 năm. Với mong muốn tiếp tục được đóng BHXH tự nguyện để sau này có chế độ lương hưu nhưng theo chị Loan, còn nhiều vướng mắc khiến chị chưa muốn tham gia. Chị Nguyễn Thị Loan nói: “ Công ty bảo hiểm nào muốn mình mua thì họ đến tư vấn tận tình nhưng muốn mua bảo hiểm xã hội tự nguyện lại phải đến tận nơi. Ở đó những người tư vấn cũng có vẻ không nhiệt tình khiến mình cảm thấy không tin tưởng. Mấy lần định đi đóng rồi nhưng thấy “lăn tăn” nên không quyết tâm. Bảo hiểm xã hội tự nguyện phải đóng 100% nên mình thấy có sự thiệt thòi so với bảo hiểm xã hội bắt buộc nhiều, vì thế mình không thiết tha. Nếu có chính sách gì ủng hộ cũng như tư vấn mà cảm thấy tin tưởng hơn thì mình sẽ suy nghĩ lại”

   Còn chị Phạm Hồng Nhung, kinh doanh thực phẩm chia sẻ, thu nhập hiện tại 7-8 triệu đồng/tháng. Mong muốn khi về già có khoản tiền lương hưu hàng tháng, không phải sống dựa vào con cháu, thế nhưng chị chưa hiểu rõ về hình thức mua bảo hiểm xã hội tự nguyện như thế nào và mua ở đâu?  “Với những người làm nghề tự do như chúng tôi, nếu có chính sách, chế độ tốt cho người dân thì chúng tôi cũng mong muốn tham gia để đảm bảo cuộc sống sau này. Bây giờ cũng có nhiều công ty bảo hiểm tiếp cận người dân rất sát như phát tờ rơi hay thông tin về quyền lợi khi tham gia. Tôi cũng không biết bảo hiểm xã hội tự nguyện có gì hơn những loại hình bảo hiểm thương mại đang hàng ngày tiếp cận người dân không?”

     Kinh tế khó khăn hay chưa hiểu biết về bảo hiểm xã hội tự nguyện... là những lý do mà nhiều lao động chưa tiếp cận với loại hình bảo hiểm này. Theo ông Trần Hải Nam, Phó Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm xã hội (Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội), khi tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, người lao động được hưởng các quyền lợi như: lương hưu, bảo hiểm y tế và có chế độ tử tuất nếu điều không may xảy đến. Thế nhưng đến nay vẫn có rất ít người dân biết đến và tham gia. Tính đến cuối năm 2016, sau 9 năm triển khai, mới có khoảng 200.000 người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện (phần lớn là những người đã từng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc). Đây là con số quá thấp so với kỳ vọng và mục tiêu. Bởi trên thực tế còn gần 40 triệu lao động làm việc trong khu vực phi chính thức, lao động tự tạo việc làm, lao động giúp việc gia đình, nông dân, ngư dân... thuộc diện tham gia BHXH tự nguyện nhưng chưa tham gia. Ông Trần Hải Nam cho biết: “Đúng là chúng ta rất khó khăn khi tiếp cận các đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện khi đại bộ phận là đối tượng trong khu vực phi chính thức, không có quan hệ lao động. Tính chất về tiền lương, thu nhập không ổn định…, cho nên việc phát triển đối tượng này tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện thời gian qua còn nhiều hạn chế”.       

     Từ 1/1/2018, nhà nước sẽ có chính sách hỗ trợ người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện theo 3 mức: 30% trên tổng số tiền tham gia BHXH cho hộ nghèo và gia đình chính sách, 20% cho hộ cận nghèo và 10% cho các hộ khác. Chính sách hỗ trợ này cùng với việc tuyên truyền đến tận người dân kỳ vọng sẽ tăng thêm nhiều đối tượng tham gia mua bảo hiểm xã hội tự nguyện trong thời gian tới. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu đến năm 2020 có 50% lực lượng lao động tham gia bảo hiểm xã hội, thực sự là bài toán mà các cơ quan chức năng, ngành bảo hiểm xã hội phải tìm lời giải./.