Tơợ muy bhươl cr’noon vêy đợ pr’loọng đong đharựt tước 50%, tước c’moo 2026, acoon số n’nâu năc dzợ mơ 25%. Ting bhrợ t’vaih rau tr’xăl n’năc năc vêy t’cooh Đàm Văn Điệp, Bí thư Chi bộ, Manuyh vêy bấc ngai chăp âng cr’noon. Rau đhanuôr mâng loom ooy đoo năc l’lăm xay bhrợ đoọng đhanuôr lêy, mâng loom ting bhrợ têng

Coh bấc c’moo ahay, pr’loọng đong t’cooh Đàm Văn Điệp năc pr’loọng đong đharựt. Ađoo k’noọ, kiêng t’bil lơi đharựt năc căh choom muy đương g’nưưm tơợ rau zooi đoọng năc ađay chêêc c’lâng bhrợ cha liêm choom. Lâh t’bhlâng cha bêệt abhoo, atuông, ahự, ađoo năc dzợ băn l’mặ t’rí. N’jưah bhrợ, n’jưah chêêc ta mooh kinh nghiệm, đươi ooy bh’rợ b’băn. Đươi vêy cơnh đêêc, pr’ăt tr’mông âng pr’loọng đong đoo ting t’ngay nhâm mâng lâng vêy pr’đơợ t’bhlâng bhrợ cha k’rơ lâh mơ. Ơy vêy kinh nghiệm, t’cooh Điệp năc xay truih rau ađay n’năl ha đhanuôr. Căh muy xay truih, p’too pa choom coh pr’họp, đoo bêl doọ trơ vâng bh’rợ tr’nêng năc ađoo tước ooy zập pr’loọng đong, t’mooh xơợng pr’ăt tr’mông, lêy đhanuôr xoọc lum zr’năh k’đhap n’hau đoọng đh’rưah bhr’lậ pa liêm:

“Zập c’moo azi xay bhrợ ting cơnh chỉ thị, nghị quyết, cr’noọ xa nay âng cấp m’piing pazao đoọng lâng xay bhrợ ting cơnh xa nay ta đang moon âng bhươl cr’noon, chr’val. Xang muy cr’chăl xay truih, p’too pa choom năc đhanuôr công xơợng đươi. Bh’rợ pa tơơi c’rol bh’năn ooy ch’ngai năc zêng vêy ta bhrợ 100%. Ooy bh’rợ bhrợ cha, xang bêl p’too moon năc vêy bấc pr’loọng đong ơy xăl m’ma chr’noh t’mêê liêm choom lâh mơ. Ooy bh’rợ têêm ngăn pr’ăt tr’moong acu ta luôn p’too moon apêê đồng chí vêy ta k’dua pa bhrợ năc xiêr p’too pa choom xa nay pháp luật ha đhanuôr. Hân đoo Nhà nước căh đoọng bhrợ năc căh choom bhrợ. C’năl âng đhanuôr năc liêm choom lâh mơ, rau bơơn pay pa chô công z’zăng, kinh tế ha dưr bấc t’piing lâng l’lăm ahay.”

Cr’noon Nặm Giạt vêy 80 pr’loọng đong, bấc bhlâng năc đhanuôr Nùng. Lâng pazêng pr’loọng đong dzợ bấc rau zr’năh k’đhap, t’cooh Điệp ta luôn tước ooy đong đoọng p’too pa choom ooy bh’rợ bhrợ cha. T’cooh Đàm Văn Dậu, đhanuôr coh cr’noon Nặm Giạt hay bhlâng coh t’cooh Điệp năc rau tr’đăn, liêm crêê:

“Coh pazêng pr’họp năc azi vêy anoo Điệp pa choom ooy bh’rợ băn t’rí, c’roóc, a ọc, choh p’xoọng bhơi băn c’roóc. Vêy bh’rợ hân đoo năc zêng vêy anoo Điệp p’too pa choom. Anoo Điệp pa bhrợ, ăt tớt ta nih liêm bhlâng, năc manuyh vêy đhanuôr mâng loom xơợng đươi, p’too pa choom đhanuôr bhrợ bh’rợ n’hau năc anoo prá xay tr’xin vr’vai, doọ chêêc moon k’rơ boóp, tu cơnh đêêc đhanuôr zập ngai zêng chăp dêr.”

Căh muy ng’prá a năm, t’cooh Điệp năc dzợ ta nih pa choom đhanuôr ooy bh’rợ bhrợ cha. Anoo Sầm Văn Soóng năc muy coh pazêng pr’loọng đong vêy t’cooh Điệp zooi coh bh’rợ b’băn. L’lăm ahay, pr’loọng đong anoo Soóng năc pr’loọng đong đharựt, vêy Nhà nước đoọng 80 ức đồng đoọng choh đong t’mêê, t’bil lơi đong zir ha đhanuôr acoon coh. Vêy đhr’nong đong t’mêê năc đoọng pr’ăt tr’mông la lua choom tr’xăl, pr’loọng đong anoo năc vêy c’lâng bh’rợ bhrợ cha crêê cơnh. T’cooh Điệp tước ooy đong pa choom anoo ooy bh’rợ b’băn l’mặ t’rí, c’roóc lâng băn a ọc. Tơợ bêl căh n’năl cơnh bhrợ, pr’loọng đong anoó Soóng năc vêy kinh nghiệm, t’bhlâng băn t’bấc. Xoọc đâu pr’loọng đong anoo băn k’dâng 20 p’nong a ọc đh’rưah lâng t’rí, c’roóc l’mặ, đợ zên bơơn pay pa chô coh zập c’moo năc k’dâng 50 ức đồng.

“Bơr pêê c’moo đăn đâu vêy anoo Điệp đh’rưah lâng chr’val tước pa choom năc acu băn p’xoọng c’roóc, a ọc năc công vêy đợ rau bơơn pay pa chô, vêy rau c’câl p’bhlêy. Nâu cơy pr’ăt tr’mông z’zăng lâh mơ ahay, bêl ahay căh ơy vêy ta pa choom năc công căh n’năl cơnh bhrợ, nâu cơy ơy vêy ta pa choom ooy bh’rợ băn l’mặ bh’năn. Vêy ta pa choom cơnh ng’bhrợ c’rol bh’năn ch’ngai đong ăt âng manuyh, tu cơnh đêêc pr’ăt tr’mông tr’xăl bấc pa bhlâng.”

Kinh tế ting t’ngay nhâm mâng, đhanuôr Nặm Giạt công t’bhlâng zư lêy môi trường, nhâm mâng rau têêm ngăn lâng xơợng đươi xa nay pháp luật. Lâng đhr’năng âng bhươl cr’noon coh zr’lụ k’noong k’tiếc, pazêng bh’rợ n’nâu năc vêy chr’năp lâh mơ coh bh’rợ zư lêy rau têêm ngăn âng bhươl cr’noon, ting zư lêy c’la k’tiếc k’ruung. Coh pazêng bh’rợ âng bhươl cr’noon, t’cooh Điệp năc manuyh l’lăm xay bhrợ. Tơợ bh’rợ ta đang moon pa dưr kinh tế, pa tơơi c’rol bh’năn tước ooy bh’rợ p’too pa choom đhanuôr xơợng đươi xa nay pháp luật, ađoo năc zêng tước ooy pr’loọng đong đhanuôr. T’cooh Nông Trung Trực, Phó Bí thư Đảng uỷ, Chủ tịch UBND chr’val Lũng Nặm prá xay:

“Bêl bhrợ bh’rợ xay truih, p’too pa choom, lâng rau chr’năp âng đay, anoo Điệp ta luôn p’too đhanuôr coh cr’noon xay bhrợ liêm choom pazêng c’lâng xa nay, chính sách coh chr’val. Rơơm kiêng apêê vêy bấc ngai chăp năc t’bhlâng pa dưr rau chr’năp âng đay k’rơ lâh mơ, đoọng pazêng c’lâng xa nay, chính sách âng Đảng lâng Nhà nước năc tước ooy đhanuôr đơơh lâh mơ, ghít lâh mơ.”

14 c’moo bhrợ Bí thư Chi bộ, Manuyh vêy bấc ngai chăp âng cr’noon Nặm Giạt, t’cooh Đàm Văn Điệp n’năl ghít, kiêng đhanuôr xơợng đươi lâng ting xay bhrợ năc p’rá đh’rưah lâng bh’rợ tr’nêng. Tơợ muy pr’loọng đong đharựt năc ađay chêêc pa dưr, pa liêm, ađoo dưr vaih năc manuyh l’lăm xay bhrợ, prá xay kinh nghiệm lâng đh’rưah lâng đhanuôr bhrợ pa dưr kinh tế, zư liêm môi trường lâng bhrợ pa dưr pr’ăt tr’mông t’mêê./.

NẶM GIẠT ĐỔI THAY TỪ NHỮNG VIỆC LÀM NÊU GƯƠNG

Về xóm Nặm Giạt, xã Lũng Nặm, tỉnh Cao Bằng hôm nay, những con đường bê tông đã nối dài đến từng ngõ xóm, chuồng trại được đưa ra xa nhà, đời sống của bà con từng bước được cải thiện. Từ một xóm có tỷ lệ hộ nghèo lên tới 50%, đến năm 2026, con số này đã giảm còn 25%. Góp phần tạo nên những đổi thay ấy là ông Đàm Văn Điệp, Bí thư Chi bộ, Người có uy tín của xóm. Điều bà con tin ở ông không chỉ là lời nói, mà trước hết là cách ông làm: việc gì vận động bà con, gia đình ông đều làm trước để bà con thấy, tin và làm theo

Nhiều năm trước đây, gia đình ông Đàm Văn Điệp thuộc diện hộ nghèo. Ông nghĩ rằng, muốn thoát nghèo, không thể chỉ trông chờ vào sự hỗ trợ mà phải tự tìm hướng làm ăn phù hợp. Ngoài duy trì những cây trồng quen thuộc như ngô, lạc, gừng, ông đầu tư nuôi trâu vỗ béo. Vừa làm, ông vừa học hỏi kinh nghiệm, áp dụng vào chăn nuôi. Nhờ vậy, kinh tế gia đình dần ổn định và có điều kiện vươn lên. Khi đã có kinh nghiệm, ông Điệp đem những điều mình biết chia sẻ với bà con. Không chỉ tuyên truyền, hướng dẫn trong các cuộc họp xóm, lúc rảnh ông lại đến từng nhà, hỏi han cuộc sống, xem bà con đang khó khăn ở đâu để cùng tìm cách tháo gỡ.

“Hằng năm chúng tôi thực hiện theo chỉ thị, nghị quyết, chỉ tiêu kế hoạch cấp trên giao và thực hiện theo phát động của xóm, xã. Sau một thời gian tuyên truyền thì bà con cũng đồng tình, ủng hộ. Công tác di chuyển chuồng trại gia súc ra khỏi gầm sàn nhà ở qua 10 năm thực hiện đến nay xóm đã hoàn thành 100%. Về phát triển kinh tế, sau khi tuyên truyền vận động thì nhiều hộ chuyển đổi giống mới có năng suất hơn. Về công tác an ninh tôi luôn nhắc nhở các đồng chí phân tổ để đảm nhiệm, phụ trách vận động, tuyên truyền pháp luật. Cái gì nhà nước cấm thì không được làm. Nhận thức của bà được nâng lên, thu nhập tăng, kinh tế phát triển so với trước đỡ hơn nhiều.”

Xóm Nặm Giạt có 80 hộ dân, đều là đồng bào Nùng. Với những hộ còn khó khăn, ông Điệp thường xuyên đến tận nhà để vận động, hướng dẫn cách làm ăn. Ông Đàm Văn Dậu, người dân xóm Nặm Giạt nhớ nhất ở ông Điệp sự gần gũi, nhẹ nhàng.

“Trong các cuộc họp thì chúng tôi được anh Điệp tuyên truyền cho nuôi thêm trâu, bò, lợn, trồng thêm cỏ để nuôi trâu. Có việc gì cũng được anh Điệp nhắc nhở. Anh Điệp làm việc rất thực tế, người bà con rất tin tưởng, nhắc nhở bà con làm việc gì thì anh nói rất nhẹ nhàng, không có to tiếng nên ai cũng quý."

Không chỉ nói suông, ông Điệp còn trực tiếp hướng dẫn bà con cách làm. Anh Sầm Văn Soóng là một trong những hộ được ông Điệp hỗ trợ trong chăn nuôi. Trước đây, gia đình anh Soóng thuộc diện hộ nghèo, được Nhà nước hỗ trợ 80 triệu đồng để xóa nhà tạm, nhà dột nát vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Có căn nhà mới nhưng để cuộc sống thực sự thay đổi, gia đình anh vẫn cần một hướng làm ăn phù hợp. Ông Điệp đến tận nhà hướng dẫn anh cách chăm sóc, vỗ béo trâu, bò và nuôi lợn. Từ chỗ chưa biết cách làm, gia đình anh Soóng dần có kinh nghiệm, mạnh dạn tăng đàn. Hiện gia đình duy trì khoảng 20 con lợn cùng trâu, bò vỗ béo, thu nhập bình quân khoảng 50 triệu đồng mỗi năm.

 “Mấy năm gần đây được anh Điệp cùng với xã đến tuyên truyền nên tôi nuôi thêm trâu bò, lợn nữa thì cũng có thêm thu nhập, chi tiêu. Bây giờ cuộc sống đỡ hơn nhiều rồi, ngày xưa chưa được tuyên truyền thì chưa biết cách chăm sóc, bây giờ được dạy cho cách nuôi, chăm sóc vỗ béo. Được tuyên truyền làm chuồng trại ra xa nhà nữa nên cuộc sống cũng thấy thay đổi nhiều.”

Kinh tế từng bước ổn định, bà con Nặm Giạt cũng quan tâm hơn đến việc giữ gìn môi trường, bảo đảm an ninh trật tự và chấp hành pháp luật. Với đặc thù là xóm vùng biên, những việc làm này càng có ý nghĩa trong việc giữ bình yên bản làng, góp phần bảo vệ chủ quyền biên giới. Trong những phong trào của xóm, ông Điệp vẫn là người đi đầu. Từ việc vận động phát triển kinh tế, di chuyển chuồng trại đến tuyên truyền bà con chấp hành pháp luật, ông đều kiên trì đến từng hộ dân. Ông Nông Trung Trực, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Lũng Nặm đánh giá:

 “Trong quá trình tuyên truyền, tổ chức vận động, với uy tín và sức ảnh hưởng của mình, anh Điệp đã tuyên truyền nhân dân trong xóm thực hiện rất tốt mọi chủ trương, chính sách trên địa bàn xã. Mong muốn đội ngũ người có uy tín sẽ tiếp tục phát huy được uy tín của mình hơn nữa, để mọi chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước sẽ đến với người dân nhanh hơn, sớm hơn.”

14 năm làm Bí thư Chi bộ, Người có uy tín của xóm Nặm Giạt, ông Đàm Văn Điệp hiểu rằng, muốn bà con nghe và làm theo thì lời nói phải đi cùng việc làm. Từ một hộ nghèo tự mình tìm cách vươn lên, ông trở thành người đi trước, chia sẻ kinh nghiệm và đồng hành vớig bà con trong phát triển kinh tế, giữ gìn môi trường và xây dựng cuộc sống mới./.