Tỉnh Kon Tum vêy bấc râu zanươu chr’nắp. Bh’nơơn lêy cha’mêết âng Bộ Y tế đoọng lêy, vel đông vêy lấh 800 râu tơơm chr’nóh lâng tri vêy pr’đươi bhrợ zanươu. Ooy đâu, bấc râu zanươu chr’nắp pa’câl bấc zên cơnh sâm Ngọc Linh, đẳng sâm, đương quy, ngũ vị tử… Hân đhơ cơnh đêếc, xoọc vêy mưy râu ta’toọn ặt váih, nắc xoọc bêl đợ apêê vêy cr’noọ bơơn khám padứah cr’ay y dược cổ truyền ting t’ngay ting bấc, zâp bệnh viện cóh tỉnh c’moo n’đoo cung lêy câl bấc râu zanươu lâng đợ zên bấc bhlâng, ha dợ nắc lêy cắh vêy mưy râu zanươu n’hâu cóh vel đông bơơn moót ooy bha’nọ zanươu âng zâp cơ sở y tế.
Đhị Bệnh viện y dược cổ truyền Kon Tum, lêy cha’mêết ooy zâp g’lúh đấu giá, zâp c’moo đơn vị nâu nắc lêy pay lâng zên bấc bhlâng đoọng câl zanươu. Gít lấh mơ, cơnh c’moo 2016 t’mêê đâu nắc k’noọ 1 tỷ 400 ực đồng. ha dợ ooy quý 1 c’moo 2017 đhị lấh 250 ực đồng. râu k’rang moon, ooy pazêng đợ zanươu lêy câl, bấc râu zanươu cơnh đẳng sâm, đương quy, ngũ vị tử… cóh vel đông ơy váih, dược tính dzợ liêm chr’nắp lấh mơ, hân đhơ cơnh đêếc nắc đơn bị nâu lêy lơi jợ zanươu âng vel đông tu đợ quy định nhâm mâng âng Luật đấu thầu âng tỉnh cắh ơy vêy pr’đơợ bhrợ têng đợ zanươu zâp pr’đơợ. Bác sĩ Đặng Minh Hải, Giám đốc Bệnh viện y dược cổ truyền Kon Tum đoọng năl:
Hân đhơ năl gít cơnh đẳng sâm cóh đâu liêm choom, acu nắc choom câl cóh đâu lêy bhrợ bơơn đoọng manứih k’ay nắc liêm choom bhlâng, hân đhơ cơnh đêếc, luật đấu thầu nắc cắh choom. Cắh bhr’nêy nắc lêy k’rang k’pân lấh. râu 2 dzợ nắc lêy moon zanươu nắc crêê, hân đhơ cơnh đêếc, đoọng dưr váih zanươu nắc lêy xang bhrợ têng paliêm. Lêy vêy pr’đơợ bhrợ têng têêm ngăn chất lượng đoọng bêl năl gít t’moót đươi ooy bhiệc zư padứah đoọng ha manứih k’ay bơơn zư nắc bêl đêếc vêy choom. Tu cơnh đâu, râu k’đhạp xoọc đâu nắc cắh choom câl ooy tỉnh đay./.
Kon Tum: Tìm chỗ đứng cho dược liệu bản địa
Tỉnh Kon Tum có nguồn dược liệu phong phú và đa dạng. Kết quả điều tra của Bộ Y tế cho thấy, địa phương có trên 800 loài thực vật và nấm có công dụng làm thuốc. Trong đó, nhiều loài có giá trị dược liệu, kinh tế cao, như sâm Ngọc Linh, đẳng sâm, đương quy, ngũ vị tử… Thế nhưng đang có một nghịch lý tồn tại, đó là trong khi số người có nhu cầu được khám, chữa bệnh y dược cổ truyền ngày càng tăng, các bệnh viện trong tỉnh năm nào cũng phải mua nhiều loại dược liệu với số tiền lớn thì lại không hề có một vị thuốc bản địa nào lọt được vào kho thuốc của các cơ sở y tế.
Tại Bệnh viện y dược cổ truyền Kon Tum, thông qua các cuộc đấu giá, mỗi năm đơn vị này phải dùng số tiền lớn để mua dược liệu. Cụ thể, như năm 2016 vừa qua là gần 1 tỷ 400 triệu đồng. Riêng trong qúy I năm 2017 trên 250 triệu đồng. Điều đáng nói, trong hàng chục vị thuốc phải mua, nhiều vị, như đảng sâm, đương quy, ngũ vị tử… địa phương sẵn có, dược tính còn tốt hơn song đơn vị này đành phải bỏ qua nguồn dược liệu địa phương bởi những quy định chặt chẽ của Luật đấu thầu do tỉnh chưa có cơ sở bào chế dược liệu đủ điều kiện. Bác sĩ Đặng Minh Hải, Giám đốc Bệnh viện y dược cổ truyền Kon Tum, cho biết:
“Mặc dù mình biết ví dụ như đảng sâm ở mình rất là tốt, mình có thể mua ở đây mình phục vụ được cho người bệnh được thì rất là tốt nhưng mà theo Luật đấu thầu thì mình lại không được. Không khéo mình lại bị nguy hiểm nữa. Thứ hai nữa mình gọi là dược liệu là đúng nhưng để trở thành thuốc thì phải qua bào chế. Phải có cơ sở bào chế đảm bảo chất lượng để khi xác định đưa vào điều trị cho người bệnh được thì khi đó mới được. Thành thử cái khó bây giờ mình không thể nào mình mua ở tỉnh mình được”./.
Viết bình luận