Xoọc đâu, đhị vel đông tỉnh Kon Tum dưr váih bhiệc pa’câl lâng chóh sâm Ngọc Linh ch’chơơr. Đhị zâp chợ âng tỉnh Kon Tum, sâm t’mêê dzợ hi’la 1 ký loại 10 k’lung pa’câl lấh 60 ực đồng. Sâm ơy k’tứi zên pa’câl m’bứi lấh mơ, hân đhơ cơnh đêếc cung cắh dứp 30 ực đồng.

         Ha dợ 2 doanh nghiệp chóh sâm, nắc Công ty TNHH mưy thành viên lâm nghiệp Đắc Tô lâng Công ty cổ phần sâm Ngọc Linh cắh ơy bhrợ têng pa’câl bh’nơơn n’đoo tơợ Sâm Ngọc Linh, cung cơnh cắh ơy pa’glúh pa’câl sâm cóh thị trường, hân đhơ cơnh đêếc, manứih kiêng câl ha mơ cung vêy. Đhị 2, 3 khách sạn, đông ặt đhêy, đông cha cha cóh vel đông tỉnh Kon Tum buôn bơơn lưm lêy đợ quảng cáo Pa’câl sâm Ngọc Linh. Ting cơnh Phó Giáo sư-Tiến sĩ Trần Công Luận, bêl ahay nắc Giám đốc trung tâm sâm lâng Dược liệu thành phố Hồ Chí Minh-Viện dược liệu Trung ương đoọng năl, bhiệc lêy năl sâm Ngọc Linh lalua hay cắh lâng mắt hêê cắh cậ lâng kinh nghiệm nắc cắh vêy buôn bơơn năl.

        Đhị đhr’năng pa’câl sâm cắh liêmc rêê, g’lợc ch’chơơr bấc cóh vel đông, zâp cơ quan chức năng âng tỉnh Kon Tum nắc ơy t’bhlâng bh’rợ k’đhơợng zư. Hân đhơ cơnh đêếc, nâu đoo nắc đợ c’lâng bh’rợ cắh liêm. Ooy ha y chroo, nắc lêy vêy mưy g’lúh cha’mêết zâp prang lâng zâp pr’loọng đhanuôr lâng đơn vị chóh sâm đoọng zư lêy thương hiệu sâm Ngọc Linh./.

Kon Tum: Buôn bán sâm Ngọc Linh giả

          Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Kon Tum xuất hiện tình trạng buôn bán và cả trồng sâm Ngọc Linh giả. Việc mua sâm Ngọc Linh ở tỉnh Kon Tum dễ như ăn kẹo. Để mua được 1kg sâm Ngọc Linh trên thị trường “chợ đen” ở Kon Tum, mà là sâm tươi còn nguyên cả lá phải bỏ ra trên 60 triệu đồng cho loại 10 củ 1kg. Sâm càng nhỏ, càng ít năm tuổi, giá thành càng rẻ nhưng cũng không dưới 30 triệu đồng.

          Trong khi hai doanh nghiệp trồng sâm, là Công ty TNHH Một thành viên lâm nghiệp Đăk Tô và Công ty Cổ phần sâm Ngọc Linh chưa sản xuất bất cứ sản phẩm nào từ sâm Ngọc Linh, cũng như chưa bán sâm củ ra ngoài thị trường nhưng người có nhu cầu cần mua bao nhiêu cũng có. Tại một số khách sạn, nhà nghỉ, quán ăn trên địa bàn tỉnh Kon Tum dễ dàng bắt gặp những dòng quảng cáo “Bán sâm Ngọc Linh”. Theo Phó Giáo sư- Tiến sĩ Trần Công Luận, nguyên Giám đốc Trung tâm sâm và Dược liệu thành phố Hồ Chí Minh- Viện dược liệu Trung ương, người có gần 40 năm gắn bó với cây sâm Ngọc Linh cho biết, việc phân biệt sâm Ngọc Linh thật, giả bằng mắt thường hay bằng kinh nghiệm là điều không thể.

        Trước nạn sâm giả tràn lan trên địa bàn, các cơ quan chức năng của tỉnh Kon Tum cũng đã tăng cường công tác quản lý. Song thực tế cho thấy đây chỉ là giải pháp tình thế và mới dừng lại ở việc xử lý “phần ngọn”. Để bảo vệ được thương hiệu sâm Ngọc Linh, cùng với công tác quản lý thị trường cần phải có một cuộc tổng kiểm tra toàn diện đối với từng hộ dân và đơn vị trồng sâm./.