Ta luôn zấp c’xêê, c’bhúh ch’mêệt lêy zư crâng âng a noo Pơloong Ức – trưởng vel Dầm I, chr’val Tr’hy, nắc cậ tơợp g’lúh lướt moọt đhộ ooy crâng g’mrâng lâng bh’rợ ch’mêệt lêy, boon đhr’năng cóh đhăm crâng âng c’bhúh đay boon pa đớp k’đhơợng zư lêy. C’bhúh zư crâng âng a noo Pơloong Ức pa zêng 25 pr’loọng đong, đớp k’đhơợng zư crâng lấh 150 ha crâng a bhuy, ch’mêệt lêy 2 chu muy c’xêê. Dâng 3-5 t’ngay nắc vêy muy c’bhúh n’lơơng pa zêng 5 cha nắc tr’xăl lướt ch’mêệt crâng, tal c’lâng cha groong óih. “ acu ta luôn p’too moon đha nuôr cóh vel cắh choom col pa hư crâng, p’ghít zư lêy crâng lâng zấp ngai xơợng bhrợ liêm. Cóh bấc g’lúh ch’mêệt lêy crâng, ha dang boon lêy ngai bhrợ pa hư crâng, boon a chịm a đhắh, a zi đơớh xay trúih ooy kiểm lâm vel đong xay bhrợ loọn đơớh”- a noo Pơloong Ức đoọng năl.

    Vel Dầm I vêy 49 pr’loọng, pác bhrợ 2 c’bhúh pr’lọog đong ting pấh k’đhơợng lêy zư đớc k’noọ 300 ha crâng. Tơợ bêl vêy chính sách chroót dịch vụ môi trường crâng boon xay bhrợ, đha nuôr boon năl lấh cóh bh’rợ zư đớc crâng. Ha dang cơnh l’lăm a hay, zr’lụ n’nâu ta luôn dưr víah đhr’năng đha nuôr vel đong moọt ooy crâng pay n’loong bhrợ đong, tal ha rêê… nắc bấc c’moo đăn đâu, đhr’năng n’nâu đăn cơnh doó dzợ dưr váih. A móo A ting Thị Tâm – ting ặt cóh c’bhúh ch’mêệt lêy xay moon: L’lăm a hay, đha nuôr buôn col pay n’loong, cắh âi vêy c’năl zư lêy crâng, nâu câi vêy chủ trương chroót zên ha bh’rợ zư lêy crâng, đha nuôr pa đớp lâng dh’rứah zư lêy crâng”, T’coóh Cơ lâu Rinh – Phó Chủ tịch UBND chr’val Tr’hy, đoọng năl, bh’rợ xơợng bhrợ chroót đoọng liêm lấh, đhị ch’mêệt lêy, doó vêy pr’loọng đong n’đoo tông pay moọt ooy crâng tal ha rêê, bhrợ têng n’loong lệt xa nay, công doó vêy ngai tơợ zr’lụ n’lơơng tước pa hư crâng. Zấp c’xêê đha nuôr ta luôn ch’mêệt lêy, loon đơớh bơơn lêy đợ bhrợ pahư crâng cóh zr’lụ âng đay bơơn k’đhơợng zư lêy.

    Cóh vel đong chr’val Tr’hy vêy pa zêng đhăm k’tiếc lấh 6.000 ha crâng, cóh đêêc âi pa đớp đoọng ha 13 c’bhúh pr’loọng đong âng apêê vel cóh prang chr’val k’đhơợng lêy, zư lêy lấh 5000 ha. Cơnh xang bêl chính sách chroót dịch vụ môi trường crâng bơơn xay bhrợ, apêê pr’loọng đong zêng mr’cơnh đớp pay lâng zơợng bhrợ liêm bh’rợ ch’mêệt lêy crâng. Bh’nơơn n’nâu nắc đươi vêy râu mâng loom âng c’bhúh kiểm lâm lâng Ban K’đhơợng lêy crâng zư đớc Bắc Sông Bung công cơnh chíh quyền apêê vel đong đhị bh’rợ p’too moon đha nuôr ting pấh zư lêy crâng. Đoọng đha nuôr la lua ặt ga bọ crâng, bơơn lêy trách nhiệm âng đay cóh bh’rợ zư lêy đợ bha lang crâng a bhuy, Ban k’đhơợng lêy crâng ta zư đớc Bắc Sông Bung âi pa đớp đoọng ha zấp c’bhúh pr’loọng. T’coóh Lê Viết Sangv- Hạt trưởng lâng k’đhơợng bhrợ Giám đốc Ban k’đhợợng lêy crâng Bắc Sông Bung đoọng năl, bh’rợ p’too moon đha nuôr đơp k’đhơợng c’năl ooy trách nhiệm zư lêy crâng nắc bh’rợ bha lâng âng đơn vị cr’chăl ha y. Ban k’đhơợng lêy vêy t’bhlâng pa zum lâng apêê vel đong xơợng bhrợ chroót dịch vụ môi trường, ta luôn k’đươi cán bộ ch’mêệt lêy vel bhươl, bhrợ bấc g’lúh xay trúih đhộ bhứah đoọng ha đha nuôr vel bhươl đhị bấc g’lúh chroót dịch vụ môi trường, đoọng đha nuôr bơơn lêy trách nhiệm âng đay cóh k’đhơợng lêy crâng- t’coóh Sang moon.

Ban k’đhơợng lêy crâng zư đớc Bắc Sông Bung xơợng bhrợ chroót dịch vụ môi trường crâng cóh vel đong 5 chr’val đhị đhăm crâng k’đhơợng lêy pa zêng Tr’hy, A Xan, Lăng, Ch’Ơm lâng Gary cơnh lâng đhăm lấh 26.000 ha crâng ha 1.650 pr’loọng âng 73 c’bhúh pr’loọng. Đươi vêy chính sách chroót dịch vụ môi trường crâng nắc c’năl âng đha nuôr n’nắh bh’rợ zư lêy lâng padưr crâng ting bhr’dzang bơơn ha dưr dal. Cắh muy cơnh đêếc, chính sách n’nâu dzợ chroi đoọng râu pa chô yêm têêm đoọng ha đha nuôr ma mông đăn crâng, pa bhlâng nắc cơnh lâng đha nuôr acoon cóh zr’lụ ch’ngai bha dắh./.

HIỆU QUẢ TỪ GIAO KHOÁN RỪNG Ở TÂY GIANG

Theo Xuân Thịnh- Quảng Nam Online

      Chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng được triển khai thực hiện ở  huyện Tây Giang đã tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân và từng bước thay đổi được nhận thức về bảo vệ và phát triển rừng của đồng bào dân tộc thiểu số nơi đây.

      Đều đặn hàng tháng, nhóm tuần tra bảo vệ rừng của anh Pơloong Ức - trưởng thôn Dầm I, xã Tr’hy, lại bắt đầu chuyến đi sâu vào rừng già với nhiệm vụ kiểm tra, nắm bắt tình hình trong phạm vi diện tích rừng mà nhóm của anh được giao khoán bảo vệ. Nhóm hộ vệ rừng của anh Pơloong Ức gồm 25 hộ, nhận quản lý bảo vệ hơn 150ha rừng tự nhiên, tuần tra 2 lần mỗi tháng. Khoảng 3 - 5 ngày lại có một nhóm khác gồm 5 người thay phiên kiểm tra rừng, phát đường băng cản lửa. “Mình thường xuyên nhắc nhở bà con trong thôn không được chặt phá cây cối, chú trọng bảo vệ rừng già và mọi người thực hiện tốt. Trong các đợt tuần tra rừng, nếu phát hiện trường hợp người ngoài xâm phạm, phá rừng, săn bắt động vật hoang dã, chúng tôi sẽ lập tức báo ngay cho kiểm lâm địa bàn xử lý kịp thời” - A Pơloong Ức cho biết.

     Thôn Dầm I có 49 hộ, chia thành 2 nhóm hộ tham gia quản lý bảo vệ gần 300ha rừng. Từ khi có chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng được triển khai, người dân ý thức hơn trong việc gìn giữ, bảo vệ rừng. Nếu như trước đây, khu vực này thường xuyên xảy ra tình trạng người dân địa phương vào rừng chặt cây lấy gỗ làm nhà, phát đốt nương rẫy… thì những năm gần đây, tình trạng này gần như không còn tái diễn. Chị Ating Thị Tâm - thành viên nhóm tuần tra chia sẻ: “Trước đây, người dân hay chặt phá cây cối, chưa có ý thức bảo vệ rừng, bây giờ có chủ trương chi trả tiền cho việc bảo vệ rừng, người dân nhận khoán và cùng nhau bảo vệ rừng”. Ông Clâu Rinh - Phó Chủ tịch UBND xã Tr’hy, cho biết, việc thực hiện chi trả dịch vụ môi trường rừng đã giúp cho người dân có ý thức bảo vệ rừng tốt hơn, qua theo dõi, không có gia đình nào lén vào rừng phát rẫy làm nương, khai thác gỗ trái phép, cũng không có các trường hợp người từ khu vực khác đến phá rừng. Hàng tháng, hàng quý người dân luôn tuần tra theo định kỳ, kịp thời phát hiện các trường hợp gây hại đến rừng trong khu vực mình được giao nhận quản lý, bảo vệ.

     Trên địa bàn xã Tr’hy có tổng diện tích hơn 6.000ha rừng, trong đó đã giao cho 13 nhóm hộ thuộc các thôn trên toàn xã quản lý, bảo vệ hơn 5.000ha. Ngay sau khi chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng được triển khai, các hộ dân đều đồng ý nhận giao khoán và thực hiện tốt việc tuần tra bảo vệ rừng. Kết quả này là nhờ có sự kiên trì của lực lượng kiểm lâm và Ban Quản lý rừng phòng hộ Bắc Sông Bung cũng như chính quyền các địa phương trong việc tuyên truyền vận động người dân tham gia bảo vệ rừng. Để người dân thật sự gắn bó với rừng, thấy được trách nhiệm của mình trong việc gìn giữ những cánh rừng tự nhiên, BQL rừng phòng hộ Bắc Sông Bung đã giao khoán cụ thể cho từng nhóm hộ. Ông Lê Viết Sang - Hạt trưởng kiêm Giám đốc BQL rừng phòng hộ Bắc Sông Bung cho biết, công tác tuyên truyền, vận động bà con nhận khoán ý thức về trách nhiệm bảo vệ rừng là nhiệm vụ trọng tâm của đơn vị thời gian tới. “BQL sẽ tăng cường phối hợp với các địa phương thực hiện việc chi trả DVMTR, thường xuyên cắt cử cán bộ bám sát cơ sở, tổ chức các đợt tuyên truyền sâu rộng cho người dân thôn bản qua các đợt chi trả DVMTR, để người dân thấy được trách nhiệm của mình trong quản lý bảo vệ rừng” - Ông Sang nói.

     BQL rừng phòng hộ Bắc Sông Bung thực hiện chi trả dịch vụ môi trường rừng trên địa bàn 5 xã thuộc lâm phận quản lý gồm Tr’hy, A xan, Lăng, Ch’ơm và Ga ry với diện tích hơn 26.000ha rừng cho 1.650 hộ của 73 nhóm hộ. Nhờ có chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng mà nhận thức của người dân về công tác bảo vệ và phát triển rừng từng bước được nâng cao. Không chỉ vậy, chính sách này còn góp phần tạo nguồn thu nhập ổn định cho người dân sống gần rừng, nhất là đối với đồng bào dân tộc thiểu số vùng sâu, vùng xa./.