Tỉnh Quảng Nam nắc zr’lụ ắt mamông bấc bhlâng âng đhanuôr Cơ Tu lâng lấh 50.240 cha nắc, bấc bhlâng nắc cóh 3 chr’hoong da ding k’coong cơnh Nam Giang, Đông Giang lâng Tây Giang.

      Cóh c’xêê c’moo zâl arọp Mỹ, p’rá Cơ Tu nắc vêy cán bộ âng Ban cán sự miền Tây Quảng Đà pa chô xrặ ooy cr’liêng chữ La tinh đoọng đươi cóh bh’rợ xay moon, p’too pa choom đhanuôr acoon cóh đhị zr’lụ da ding k’coong tỉnh Quảng Nam. Nâu đoo nắc c’xêê c’moo dưr váih chữ xrặ Cơ Tu. Hân đhơ cơnh đêếc, ting c’xêê c’moo, chữ xrặ Cơ Tu ting t’ngay u bil, n’léh váih bấc bha ar xrặ pa chắp ch’mêết lêy ooy cr’liêng chữ la lay cơnh, cắh mr’cơnh, bhrợ zr’nắh k’đháp cóh bh’rợ đươi dua chữ xrặ Cơ Tu ooy bh’rợ pa choom cóh trường học.

Chữ xrặ Cơ Tu nắc chr’nắp pa bhlâng cóh bh’rợ zư lêy pazêng rau chr’nắp âng văn hoá đhanuôr Cơ Tu cóh xoọc đâu. Ba bi cơnh, bh’rợ bhrợ bh’noóch, prá pr’ma âng manuýh Cơ Tu cóh tỉnh Quảng Nam nắc ơy vêy Bộ Văn hoá, Thể thao lâng Du lịch xay moon nắc c’cir văn hoá phi vật thể âng k’tiếc k’ruung. Pazêng rau xa nay prá pr’ma, bhrợ bh’noóch buôn nắc manuýh t’coóh ta ha cóh bhươl cr’noon bhrợ têng lâng pa choom cóh c’lâng boóp p’rá. Ha dang bh’rợ nghệ thuật n’nâu vêy ta xrặ đớc cóh cr’liêng chữ đoọng pa choom ha lang ta đhâm c’mor, nắc chrooi đoọng ooy bh’rợ zư đớc lâng pa dưr rau chr’nắp âng c’cir văn hoá phi vật thể chr’nắp pr’hay n’nâu cóh zập ngai k’rơ lấh mơ… Apêê vel đong vêy bấc đhanuôr Cơ Tu ắt mamông nắc rơơm kiêng bấc pa bhlâng apêê bộ, ngành cóh Trung ương ch’mêết lêy ghít pazêng rau bha ar xrặ ooy chữ xrặ Cơ Tu đoọng vêy muy bộ bha ar xrặ crêê pa bhlâng, đươi dua cóh bh’rợ pa choom đoọng ha lang ta đhâm c’mor./.

Cần chuẩn hóa chữ viết của đồng bào Cơ Tu

      Tỉnh Quảng Nam là địa bàn sinh sống chủ yếu của đồng bào dân tộc Cơ Tu với hơn 50.240 người, tập trung ở 3 huyện vùng cao gồm Nam Giang, Đông Giang và Tây Giang.

     Trong kháng chiến chống Mỹ, tiếng Cơ Tu được cán bộ của Ban cán sự miền Tây Quảng Đà phiên âm theo dạng tự La tinh để phục vụ công tác tuyên truyền, dân vận trong đồng bào dân tộc thiểu số vùng cao tỉnh Quảng Nam. Đây là dấu mốc ra đời của chữ viết Cơ Tu. Tuy nhiên, trải qua thời gian, chữ viết Cơ Tu dần mai một, xuất hiện nhiều tài liệu nghiên cứu khác nhau, không thống nhất gây khó khăn trong việc đưa chữ viết Cơ Tu vào giảng dạy trong trường học. 

     Chữ viết Cơ Tu có vai trò quan trọng trong việc bảo tồn các giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào Cơ Tu hiện nay. Chẳng hạn, nghệ thuật nói lý, hát lý của người Cơ Tu ở tỉnh Quảng Nam đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia. Những bài nói lý, hát lý thường do người cao tuổi trong các thôn, bản thể hiện và được truyền khẩu. Nếu như loại hình nghệ thuật này được ghi chép bằng chữ viết để phổ biến cho thế hệ trẻ, sẽ góp phần giữ gìn, bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể độc đáo này trong cộng đồng… Các địa phương nơi có đồng bào Cơ Tu sinh sống đang rất cần các bộ, ngành ở Trung ương thẩm định các nguồn tài liệu về chữ viết Cơ Tu để có một bộ tài liệu chuẩn, sử dụng giảng dạy cho thế hệ trẻ./.