Ting cơnh zâp chuyên gia, bh’rợ pachoom bh’rợ tr’nêng đoọng ha pêê pabhrợ cóh vel đông xoọc đâu cắh ơy p’gít lêy liêm crêê cung cơnh xay bhrợ ta’úah ta’ruông manứih, pachoom bh’rợ tr’nêng cắh p’têết pazưm lâng cr’noọ lalua. Nâu đoo nắc râu lêy trứah bhlếh ooy cr’chăl nâu a’tốh. Bha ar xrặ Pachoom bh’rợ tr’nêng vel bhươl nắc lêy p’têét pazưm lâng đhr’năng lalua bhrợ têng âng phóng viên Minh Long xay moon đắh bhiệc nâu:

         Ooy cr’chăl c’moo 2010-2016, nắc ơy vêy lấh 5 ực apêê pabhrợ cóh vel bhươl bơơn pachoom bh’rợ tr’nêng. Xang bêl pachoom bh’rợ tr’nêng, đợ apêê vêy bhiệc bhrợ t’mêê cắh cậ t’bhlâng bhrợ têng cớ bh’rợ ty hân đhơ cơnh đêếc vêy bh’nơơn bh’rợ liêm dal, bơơn k’noọ 80%... Đắh zên pachoom bh’rợ tr’nêng nông nghiệp, dáp lêy ooy c’moo 2016 vêy 62 đhị pazêng 63 tỉnh, thành phố pay đoọng zên âng trung ương lâng vel bhươl lâng pazêng zên 235 tỷ đồng.

           Hân đhơ cơnh đêếc, đhị lalua lêy, bhiệc t’gơn pazưm ooy bhiệc pachoom bh’rợ tr’nêng, cắh cậ bhrợ têng bh’rợ xoọc bêl cắh ơy xay moon liêm choom đhị bhrợ bhiệc lâng đợ mơ zên bhrợ têng xang bêl pachoom bh’rợ tr’nêng, nắc bhrợ ta úah zên lâng manứih pa choom bh’rợ. Xay moon đắh bh’nơơn bh’rợ liêm choom bh’rợ pachoom bh’rợ tr’nêng, Bộ trưởng Bộ lao động thương binh lâng xã hội-Trưởng ban k’đhơợng xay Trung ương đắh pachoom bh’rợ tr’nêng ha pêê pabhrợ vel bhươl Đào Ngọc Dung moon gít, vêy đợ đại biểu ooy g’lúh họp Quốc hội moon vêy chr’val pachoom bh’rợ tr’nêng k’dâng 600 cha’nặc. Hadang nắc pachoom bh’rợ tr’nêng lalua ta;níh, lướt bhrợ bhiệc lalua nắc choom, ha dợ cắh nắc mưy chr’val vêy 600 cha’nặc bhrợ bh’rợ n’hâu?

         Vêy hay cắh bhiệc n’nắc, nắc đoo lalay hay váih bấc? moon ta níh cậ, ahêê pachoom bh’rợ tr’nêng bấc, lấh mơ nắc ngành nông nghiệp xoọc kiêng pachoom nông nghiệp công nghệ dal, cắh vêy pachoom đắh bhrợ têng nắc ha cơnh choom bhrợ. Lêy xay moon liêm gít râu choom, râu cắh choom, râu tu n’hâu đoọng padưr liêm dal chất lượng âng pachoom bh’rợ tr’nêng.

          Đoọng oó bhrợ ta’úah manứih pabhrợ, pa’xiêr bhiệc pachoom bh’rợ tr’nêng t’vêy lơi, bh’rợ tr’nêng, zâp chuyên gia moon, pachoom bh’rợ nông nghiệp ha đhanuôr nắc lêy dưr váih tơợ cr’noọ lalua âng đhanuôr, p’têết pazưm bhrợ têng nông nghiệp, tr’xăl cơ cấu tơơm chr’nóh, bh’năn băn… T’coóh Trần Đức Quý, Phó chủ tịch UBND  tỉnh Hà Giang moon, lấh mơ đợ râu zr’nắh k’đhạp zr’nưm âng zâp vel đông k’coong ch’ngai đắh pay đoọng zên pachoom bh’rợ tr’nêng, k’tứi la’lêếh, bhrợ lớp pachoom bh’rợ tr’nêng cóh vel đông k’coong ch’ngai zr’nắh k’đhạp nắc bhrợ bhiệc pachoom cắh ơy padưr liêm choom nắc bhiệc bhrợ đoọng ha pêê pabhrợ xang bêl pachoom bh’rợ tr’nêng cung nắc râu k’đhạp lâng vel đông:

          Bhiệc bhrợ têng đoọng bhiệc bhrợ xang bêl pachoom nắc đoo bhiệc zr’nắh lâng vel đông. Zâp lớp bhrợ têng xang, apêê pa bhrợ pachoom xang, nắc vel đông cung cắh vêy bấc doanh nghiệp đương pay t’moót apêê pabhrợ cơnh cóh đồng bằng. Tu cơnh đâu vêy đợ chr’hoong zâp c’moo nắc vêy tước 4 r’bhâu, 5 r’bhâu apêê pabhrợ lướt ooy k’noong k’tiếc đắh tốh đoọng chấc bhiệc bhrợ.

         Tơợ râu lalua xay bhrợ cơ cấu ngành nông nghiệp, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp lâng padưr pa’xớc vel bhươl Nguyễn Xuân Cường moon, cr’noọ bh’rợ pachoom bh’rợ tr’nêng nắc lêy bhrợ đoọng bhiệc bhrợ, padưr dal thu nhập ha đhanuôr xang bêl pachoom. Hadang bhrợ têng liêm choom bhiệc pachoom bh’rợ tr’nêng liêm crêê cơnh c’lâng xa’nay cơ cấu âng ngành nông nghiệp nắc bhrợ liêm choom, t’pấh bấc apêê pabhrợ vel bhươl xang bêl pachoom. ĐoỌng bhrợ liêm choom bhiệc nâu, zâp sở ngành lêy cha’mêết pa’xoọng đoọng bhrợ têng bh’rợ liêm glặp lâng cr’noọ bh’rợ pachoom lâng pr’ắt tr’mung âng zâp vel bhươl. Lấh mơ nắc lêy vêy râu pazưm dal bhlâng ooy c’năl bh’rợ bhrợ têng âng zâp đơn vị âng ngành nông nghiệp lâng ngành Lao động thương binh lâng xã hội đắh pachoom bh’rợ tr’nêng nông nghiệp lâng phi nông nghiệp. T’coóh Nguyễn Xuân Cường moon:

            Chr’nắp lấh mơ ooy đắh pachoom bh’rợ cung lêy p’gít tước zâp c’roọl bh’năn, hợp tác xã, doanh nghiệp k’tứi. Nâu đoo nắc râu bha’lâng âng padưr cơ cấu nông nghiệp, hadang pachoom liêm choom nắc lêy bhrợ padưr liêm choom lấh mơ đoọng ha pêê pabhrợ nông nghiệp. Ooy đắh điều hành, 2 Bộ nông nghiệp lâng Lao động thương binh xã hội nắc lêy pazưm nhâm mâng, bhrợ têng giao ban taluôn lâng pazưm pr’lứch bh’nơơn bhrợ têng đoọng đấh loon trứah bhlếh râu zr’nắh k’đhạp đắh xay bhrợ.

           Cr’noọ bh’rợ cr’chăl c’moo 2016-2020 nắc pachoom 5,5 ực apêê pabhrợ vel bhươl, zooi zúp vêy trình độ sơ cấp, pachoom bh’rợ tr’nêng dứp 3 c’xêê đoọng ha 34,8 ực cha’nặc. Pazêng zên bhrợ têng ha cr’chăl g’lúh nâu nắc 12 r’bhâu 600 tỷ đồng tơợ zên ngân sách. Ooy đâu zên ngân sách Trung ương 7 r’bhâu 746 tỷ đồng, ngân sách vel đông 3 r’bhâu 403 tỷ đồng lâng zước bơơn tơợ zâp đắh zên lơơng./.

Đào tạo nghề lao động nông thôn chưa gắn với thực tiễn sản xuất

          Theo các chuyên gia, công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn hiện nay chưa chú trọng đúng mức cũng như lúng túng trong triển khai dẫn đến lãng phí nguồn lực, đào tạo nghề không gắn với nhu cầu thực tế. Đây là những nút thắt cần tháo gỡ trong thời gian tới. Bài “Đào tạo nghề lao động nông thôn phải gắn với thực tiễn sản xuất” của phóng viên Minh Long đề cập vấn đề này.

          Trong giai đoạn 2010 – 2016, đã có trên 5 triệu lao động nông thôn được học nghề. Sau học nghề, số người có việc làm mới hoặc tiếp tục làm nghề cũ nhưng có năng suất, thu nhập cao hơn đạt gần 80%....Về kinh phí đào tạo nghề nông nghiệp, chỉ tính riêng năm 2016, có 62 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố bố trí kinh phí của Trung ương và địa phương với tổng kinh phí 235 tỉ đồng.

          Tuy nhiên trên thực tế, việc chồng chéo trong đào tạo nghề, hoặc tổ chức đào tạo khi chưa dự báo được nơi làm việc và mức thu nhập của việc làm sau học nghề vẫn diễn ra tràn lan dẫn đến lãng phí ngân sách và nguồn lực. Dẫn chứng về hiệu quả chất lượng đào tạo nghề, Bộ trưởng Bộ Lao động Thương binh và xã hội – Trưởng ban chỉ đạo Trung ương về đào tạo nghề cho lao động nông thôn Đào Ngọc Dung thẳng thắn, có những đại biểu trong kỳ họp Quốc hội cho biết có xã đào tạo nghề khoảng 600 lao động chuyên “hoạn lợn”. Nếu là đào tạo nghề thật, đi làm việc thật thì còn được, nhưng nếu chỉ là đánh trống ghi tên, một xã mà 600 người làm nghề hoạn lợn là sao?

          Có hay không có việc đó, là cá biệt hay phổ biến? Khách quan mà nói, chúng ta đào tạo nghề nhiều, nhất là ngành nông nghiệp đang muốn đào tạo nông nghiệp công nghệ cao, không đào tạo, tập huấn kỹ thuật sao có thể làm được. Phải đánh giá thẳng thắn cái được, chưa được, nguyên nhân vấn đề là gì để nâng cao hiệu quả chất lượng của đào tạo nghề.

          Để tránh lãng phí nguồn lực, hạn chế tình trạng đào tạo nghề theo hình thức, phong trào, các chuyên gia cho rằng, đào tạo nghề nông nghiệp cho lao động nông thôn phải xuất phát từ nhu cầu thực sự của nông dân; gắn với quy hoạch sản xuất nông nghiệp, chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi….Ông Trần Đức Quý, Phó chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Giang chia sẻ, ngoài những khó khăn chung của các địa phương miền núi về phân bổ kinh phí đào tạo, sản xuất nhỏ lẻ, mở lớp dạy nghề ở những địa bàn vùng sâu vùng xa khó khăn khiến việc đào tạo chưa phát huy hiệu quả thì việc làm cho lao động sau đào tạo nghề cũng là trở ngại lớn đối với địa phương.

          Việc giải quyết việc làm khi học nghề xong đang là vấn đề khó khăn đối với địa phương. Các lớp mở ra xong, lao động học xong thì địa phương cũng không có nhiều doanh nghiệp tiếp nhận lao động như ở vùng đồng bằng. Vì thế có những huyện mỗi năm vẫn có đến 4 nghìn đến 5 nghìn   lao động sang bên kia biên giới để kiếm việc làm.

          Từ thực tiễn triển khai cơ cấu ngành nông nghiệp, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Nguyễn Xuân Cường cho rằng, mục tiêu đào tạo nghề phải hướng đến giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho lao động sau đào tạo. Nếu thực hiện tốt việc đào tạo nghề bám sát chủ trương cơ cấu của ngành nông nghiệp sẽ tạo ra sự lan tỏa, thu hút lao động nông thôn sau đào tạo. Để làm được điều này, các sở, ngành cần rà soát, bổ sung để thực hiện đề án cho phù hợp với nhu cầu học và đặc điểm của từng địa phương. Đặc biệt phải có sự thống nhất cao về nhận thức trong thực hiện giữa các đơn vị của ngành nông nghiệp và ngành Lao động thương binh xã hội trong đào tạo nghề nông nghiệp và phi nông nghiệp. Ông Nguyễn Xuân Cường nói:

          Trọng tâm trong đào tạo cũng cần chú ý đến các trang trại, hợp tác xã,  doanh nghiệp nhỏ. Đây là nòng cốt của tái cơ cấu nông nghiệp, nếu đào tạo được thì sẽ tạo sức lan tỏa rất lớn cho lao động nông nghiệp. Trong chỉ đạo điều hành, 2 Bộ nông nghiệp và Lao động thương binh xã hội cần phối hợp chặt chẽ, tổ chức giao ban thường xuyên và tổng kết kết quả thực hiện để kịp thời tháo gỡ vướng mắc trong triển khai.

          Mục tiêu giai đoạn 2016 - 2020 sẽ đào tạo 5,5 triệu lao động nông thôn, hỗ trợ có trình độ sơ cấp, đào tạo nghề dưới 3 tháng cho 34,8 triệu người. Tổng kinh phí thực hiện cho giai đoạn này là 12 nghìn 600 tỷ đồng từ vốn ngân sách. Trong đó, vốn ngân sách trung ương 7 nghìn 746 tỷ đồng; ngân sách địa phương 3 nghìn 403 tỷ đồng và huy động từ các nguồn khác./.