T’cooh Phan Hồng Vận ăt coh chr’val Ba Vinh, chr’hoong da ding k’coong Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi băn tr’pai lâng choh a băng tây t’viêng ting câl bh’rợ pa câl ooy lơơng. Tơợ tr’pai m’ma coh tr’nơơp mơ 50 p’nong pazêng vêy 10 p’nong conh lâng 40 p’nong căn, ađoo băn pa trơơi tươc lâh 100 p’nong. Pr’loọng đong đoo công pa câl 45 p’nong tr’pai, clơợng lâh 2kg muy p’nong lâng chr’năp pa câl năc 80 r’bhâu đồng muy kg. T’cooh Phan Hồng Vận xay moon: “Lâng đợ m’ma coh tr’nơơp năc 50 p’nong, tươc nâu cơy tr’pai ơy vaih liêm, nâu cơy ơy rưah vaih lâh 100 p’nong. Coh tr’nơơp tơợp bhrợ năc acu lêy b’băn công ba buôn lâh mơ, năc ng’băn zư ghít bhlâng, bh’năn năc sạch. C’rol năc công ven pa liêm pa sạch.”

T’cooh Phạm Văn Điềm, ăt coh chr’val Ba Tô bêệt 2 sào ha roo m’ma ĐH 99-81. Hân noo bêệt bhrợ ha ọt ha pruốt coh c’moo ahay, công đhị đhăm n’nâu, ađoo năc vêy Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp chr’hoong đoọng m’ma ha roo. T’cooh Phạm Văn Điềm xay moon, lâh ooy m’ma, phân bón, zơ nươu zâl cha groong pr’luh vêy ta đoọng, ađoo năc dzợ vêy ta pa choom ooy bh’rợ zư lêy, vước phân ting hân noo u vaih. Đươi vêy cơnh đêêc, đợ ha roo bơơn pay pa chô tươc lâh 70 tạ coh muy hécta. Ha roo xang bêl ta xoót năc vêy Trung tâm m’ma Quảng Ngãi pay câl lâng chr’năp năc 7 r’bhâu dồng muy kg ha roo hất: “Hân noo l’lăm ahay căh ơy vêy m’ma t’mêê đhanuôr ma câl m’ma căh cậ đươi m’ma ha roo coh hân noo l’lăm ahay. Tơợ bêl ting pâh ooy bh’rợ n’nâu, đợ bâc âng ha roo tơợ 65-70 tạ, vêy pr’loọng đong bâc lâh mơ. Tơợ đêêc năc bâc pr’loọng đong đhanuôr coh muy coh bhươl cr’noon ting n’năc năc coh bhươl cr’noon n’lơơng công kiêng bêệt bhrợ ha roo n’nâu.”

Xay moon pa dưr bh’rợ ch’choh, b’băn năc kinh tế bha lâng âng vel đong, chr’hoong Ba Tơ t’bhlâng bhrợ têng bh’rợ pa dưr bh’rợ choh n’koong, pa zao đoọng khoa học kỹ thuật pa bhrợ ha đhanuôr. Zập c’moo, chr’hoong t’đui đoọng zên mơ 1 tỷ đồng đoọng bhrợ têng đợ bh’rợ pa bhrợ. Tơợ c’moo 2018 tươc nâu cơy, chr’hoong Ba Tơ ơy pazao đoọng 25 bh’rợ pa bhrợ, đương đớp lâng bhrợ têng 16 bh’rợ, dự án năc khuyến nông tỉnh lâng Trung ương zooi đoọng. Tơợ bh’rợ n’nâu, đhanuôr năc đươi kỹ thuật t’mêê ting t’ngay liêm choom lâh mơ, ting pa dưr thu nhập, pa xiêr đharựt nhâm mâng. T’cooh Nguyễn Thanh Lục, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp chr’hoong Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi xay moon: “Cr’noọ bh’rợ coh ha y âng Trung tâm năc bhrợ têng bh’rợ đươi pazêng bh’rợ ơy ta bhrợ têng liêm choom. Đươi đợ bh’rợ kỹ thuật t’mêê ting cơnh xa nay pa choom âng khuyến nbông tỉnh, khuyến nông âng k’tiêc k’ruung đoọng xay bhrợ. Bh’rợ vêy ta lêy pay năc crêê cơnh lâng đhr’năng pleng k’tiêc, bh’rợ tr’nêng. Đhanuôr ting xay bhrợ lâng bh’rợ ting công pa bhrợ, zên ting chroi đoọng lâng vêy k’tiêc bhrợ têng.”

Chr’hoong Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi xay moon cr’noọ ã nay năc zập c’moo pa xiêr tơợ 4-6% pr’loọng đong đharựt, pa dưr thu nhập muy cha năc manuyh lâh 40 ức đồng muy cha năc coh muy c’moo. Đoọng choom xay bhrợ cr’noọ bh’rợ n’nâu, chr’hoong Ba Tơ p’loon đợ c’rơ zooi đoọng ha đhanuôr pa dưr bh’rợ pa bhrợ ting cơnh chr’năp âng bh’nơơn bh’rợ, pa dưr thu nhập nhâm mâng./.

Phát triển nông nghiệp theo hướng liên kết:

mở hướng thoát nghèo cho nông dân miền núi Ba Tơ

CTV Xuân Yến

Huyện miền núi Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi đã xây dựng nhiều mô hình khuyến nông theo hướng liên kết, nâng cao chuỗi giá trị để chuyển giao cho nông dân, nhất là hộ đồng bào dân tộc thiểu số. Cách làm này bước đầu đã mang lại hiệu quả, các chuỗi liên kết trong sản xuất nông nghiệp từng bước hình thành. Người nông dân cũng đã tìm được cách làm ăn, hướng đến thoát nghèo bền vững.

Ông Phan Hồng Vận ở xã Ba Vinh, huyện miền núi Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi nuôi thỏ và trồng cây măng tây xanh theo mô hình bao tiêu sản phẩm. Từ số thỏ giống hỗ trợ ban đầu 50 con gồm 10 thỏ đực và 40 thỏ cái, ông đã phát triển lên trên 100 con. Gia đình ông cũng đã xuất bán 45 con thỏ thương phẩm, trọng lượng bình quân đạt 2kg/con với giá 80.000/kg. Ông Phan Hồng Vận cho biết: “Với con giống ban đầu là 50 con, đến nay thỏ sinh trưởng phát triển tốt, nay đã phát triển trên 100 con. Bước đầu triển khai, mình thấy chăn nuôi cũng dễ, nhưng phải chăm sóc kĩ , nguồn thức ăn phải sạch sẽ ổn định. Chuồng trại cũng phải được vệ sinh sạch sẽ.”

Ông Phạm Văn Điềm, ở xã Ba Tô sản xuất 2 sào lúa giống ĐH 99-81. Vụ Đông Xuân năm trước, cũng trên diện tích này, ông được Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp huyện hỗ trợ sản xuất lúa giống. Ông Phạm Văn Điểm cho hay, ngoài nguồn giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật được hỗ trợ, ông còn được hướng dẫn kĩ thuật chăm bón lúa theo từng chu kì phát triển. Nhờ đó, năng suất đạt cao lên đến 70 tạ/ha. Lúa sau khi thu hoạch đã được Trung tâm giống Quảng Ngãi bao tiêu với giá  7.000 đồng/kg lúa tươi: “Vụ trước chưa có giống mới này bà con tự mua lúa giống hoặc dùng lúa thịt ở vụ trước. từ khi tham gia mô hình này, năng suất lúa đạt 65-70 tạ, có hộ còn cao hơn nữa. Từ đó mà nhiều hộ dân không chỉ ở trong thôn mà cả thôn khác họ cũng muốn đầu tư trồng giống lúa này.”

Xác định phát triển nông, lâm nghiệp là kinh tế chủ lực của địa phương, huyện Ba Tơ chú trọng xây dựng các mô hình khuyến nông khuyến lâm, chuyển giao khoa học kỹ thuật sản xuất cho bà con nông dân. Hàng năm, huyện ưu tiên nguồn kinh phí trên dưới một tỷ đồng để triển khai các mô hình sản xuất. Từ năm 2018 đến nay, huyện Ba Tơ đã chuyển giao được 25 mô hình sản xuất, tiếp nhận và triển khai 16 mô hình, dự án do khuyến nông tỉnh và Trung ương hỗ trợ. Thông qua các mô hình,  người dân ứng dụng các kỹ thuật mới ngày càng hiệu quả hơn, góp phần tăng thu nhập, giảm nghèo bền vững. Ông Nguyễn Thanh Lục, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp huyện Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi cho biết: “Hướng đến của Trung tâm sẽ tổ chức triển khai thực hiện ứng dụng các mô hình đã triển khai thực hiện có hiệu quả. Áp dụng những qui trình kĩ thuật mới theo hướng dẫn của khuyến nông tính, khuyến nông quốc gia để triển khai thực hiện. Mô hình được lựa chọn phải phù hợp với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng, tập quán sản xuất. Người dân tham gia qua hình thức công lao động, vốn đối ứng và có diện tích canh tác.”

Huyện Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi đề ra mục tiêu mỗi năm giảm từ 4-6% hộ nghèo, nâng thu nhập bình quân đầu người lên hơn 40 triệu đồng/người/năm. Để đạt mục tiêu này, huyện Ba Tơ tranh thủ các nguồn lực hỗ trợ người dân phát triển sản xuất theo chuỗi giá trị sản phẩm, nâng cao thu nhập bền vững./.

      Ảnh: Khai thác báo