K’noọ 2 c’moo bhrợ xa nay bh’rợ T’bhlâng pa dưr đhr’năng c’rơ âng đhanuôr đắh k’đhơợng zư lêy crâng k’coong, cruung k’tiếc chrooi pa xoọng zư lêy chr’nắp liêm sinh học zr’lụ zue lêy văn hoá acoon cóh Cơ Tu lâng pa dưr pa xớc du lịch sinh thái thành phố Đà Nẵng, moon pa đệ nắc dự án, ơy zúp đhanuôr tr’xăl đắh c’năl bh’rợ, bhiệc ặt ma mung lâng pa dưr zâp râu chr’nắp văn hoá ty ahay.

Ting cơnh UBND chr’hoong Hoà Vang, TP.Đà Nẵng, đhanuôr Cơ Tu vêy k’dâng 1.500 manứih ặt ma mung đhị 3 vel đông Tà Lang, Giàn Bí cóh chr’val Hoà Bắc lâng Phú Túc cóh chr’val Hoà Phú, chr’hoong Hoà Vang. Manứih Cơ Tu zư đợc bấc râu chr’nắp liêm văn hoá ty, bhrợ p’cắh ooy zâp pr’ắt tr’mung xã hội cơnh j’niêng cr’bưn, bh’rợ cộng đồng, tr’bơơn tr’pay diịc điêl, đông ặt, pr’hát xa nưl, ch’na đh’nắh... Đợ c’moo đăn đâu, UBND chr’hoong Hoà Vang ơy bhrợ pa dưr pa xớc, zư lêy zâp râu chr’nắp văn hoá âng manứih Cơ Tu ooy zâp bh’rợ k’rong bhrợ, pa dưr Gươl, pa dưr 2, 3 bh’rợ nghệ thuật bh’lêê bh’la, pa dưr nghệ thuật chi ớh p’cắh chiing cha gâr, pa dưr bh’rợ taanh n’đoóh a’doóh, b’boọc c’coóch, pa dưr bhiệc bhan kết nghĩa, hơnh déh cha ha roo t’mêê, xay bhrợ zâp bh’rợ du lịch manứih Cơ Tu...

Ting cơnh t’coóh Đỗ Thanh Tân, Trưởng phòng Văn hoá-Thông tin chr’hoong Hoà Vang, TP.Đà Nẵng, cr’chăl nâu a’tốh chr’hoong nắc pazưm zư lêy p’rá xa nay âng manứih Cơ Tu, pa dưr chr’nắp zâp Gươl, pa choom đoọng k’cir văn hoá ha học sinh zâp trường phổ thông zr’lụ đhanuôr acoon cóh, pa dưr chất lượng zâp bhiệc bhan, zâp xa nay bh’rợ chi ớh văn hoá-pr’hát xa nưl âng đhanuôr Cơ Tu. Đh’rứah lâng nâu, zư lêy lâng pa dưr zâp bh’rợ ty chr’nắp, pazưm lâng zư lêy pa dưr văn hoá manứih Cơ Tu pazưm lâng pa dưr pa xớc du lịch...

Dự án âng Quỹ môi trường toàn cầu lâng xa nay bh’rợ pa dưr pa xớc Liên Hợp Quốc zooi zúp. Bơơn năl, k’noọ 2 c’moo pa bhrợ, dự án bhrợ 16 lớp pa choom, 9 lớp hội thảo, 5 lớp pa dưr dal c’năl bh’rợ lâng lấh 1.100 g’lúh pr’loọng đhanuôr pấh bhrợ, bấc đhanuôr 2 vel Tà Lang lâng Giàn Bí. Dự án dzợ bhrợ pa dưr lâng zư đợc 4 bh’rợ Zư lêy lâng bhrợ têng nhâm mâng a’xiu hr’liêng đhị k’ruung Cu Đê, bhrợ pa dưr zâp bh’rợ trung tâm ha ta mooi, bh’rợ du lịch học tập cộng đồng, bh’rợ giáo dục k’đhơợng zư n’nóh x’xriing vel đông./.

TP. Đà Nẵng: Phát huy các giá trị văn hóa truyền thống Cơ Tu

Gần 2 năm thực hiện dự án “Tăng cường năng lực cộng đồng trong quản lý tài nguyên thiên nhiên góp phần bảo vệ đa dạng sinh học Khu bảo tồn thiên nhiên Bà Nà Núi Chúa, bảo tồn và phát huy tri thức truyền thống, văn hóa dân tộc Cơ Tu và phát triển du lịch sinh thái thành phố Đà Nẵng” (gọi tắt là dự án) đã giúp bà con thay đổi về nhận thức, tư duy, cách sinh hoạt cộng đồng và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống.

Theo UBND huyện Hòa Vang, TP.Đà Nẵng, cộng đồng người Cơ Tu có khoảng 1.500 người sống tại 3 thôn: Tà Lang, Gián Bí (xã Hòa Bắc) và Phú Túc (xã Hòa Phú), huyện Hòa Vang. Người Cơ Tu lưu giữ nhiều giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc, thể hiện trong các mặt đời sống xã hội như luật tục, tổ chức cộng đồng, hôn nhân gia đình, nhà ở, đời sống văn nghệ, ẩm thực... Những năm gần đây, UBND huyện Hòa Vang đã xây dựng, phát triển, bảo tồn các giá trị văn hóa của người Cơ Tu thông qua các hoạt động đầu tư, nâng cấp nhà Gươl; khôi phục một số loại hình nghệ thuật dân gian; nâng cấp nghệ thuật trình diễn cồng chiêng; khôi phục nghề dệt thổ cẩm, điêu khắc gỗ; phục dựng lễ kết nghĩa, lễ mừng lúa mới; triển khai các mô hình du lịch cộng đồng người Cơ Tu...

Theo ông Đỗ Thanh Tân, Trưởng phòng Văn hóa - Thông tin huyện Hòa Vang, TP.Đà Nẵng, thời gian tới,  huyện sẽ tập trung bảo tồn ngôn ngữ của người Cơ Tu, phát huy hiệu quả giá trị các nhà Gươl, truyền dạy di sản văn hóa cho học sinh các trường phổ thông vùng đồng bào dân tộc, nâng cao chất lượng tổ chức các lễ hội, các chương trình biểu diễn văn hóa - nghệ thuật của cộng đồng người Cơ Tu. Song song đó, bảo tồn và phát triển các nghề truyền thống, gắn bảo tồn phát triển văn hóa người Cơ Tu gắn với phát triển du lịch...

Dự án do Quỹ môi trường toàn cầu (GEF SGP) và Chương trình phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) tài trợ. Được biết, gần 2 năm hoạt động, dự án tổ chức 16 lớp tập huấn, 9 lớp hội thảo, 5 lớp nâng cao nhận thức với hơn 1.100 lượt hộ dân tham gia, đa số đồng bào hai thôn Tà Lang và Giàn Bí. Dự án còn xây dựng và duy trì 4 mô hình: Bảo tồn và khai thác bền vững cá niên tại thượng lưu sông Cu đê; hình thành các mô hình trung tâm du khách; mô hình du lịch học tập cộng đồng; mô hình giáo dục quản lý rác thải địa phương./.  

                                                                         (Baodanang.vn)