Rija Praong – Nghi lễ kết nối các thế hệ trong tộc họ Chăm
Thứ hai, 18:00, 16/11/2026Lâm Thanh
[VOV4] - Là lễ múa lớn trong năm của người Chăm Bà-la-môn, Rija Praong không chỉ là nghi lễ tín ngưỡng hướng về thần linh, tổ tiên mà còn thể hiện sự gắn kết dòng tộc và ý thức gìn giữ di sản qua các thế hệ.
Lễ hội Rija Praong là lễ múa lớn trong năm của người Chăm Bà La Môn. Đây là lễ hội do tộc họ duy trì tổ chức thường niên.
Rija Praong còn thể hiện đạo lý hướng về cội nguồn, sự gắn kết giữa các thế hệ và trách nhiệm gìn giữ bản sắc văn hóa của cộng đồng người Chăm.
Rija Praong gắn với những dịp tôn chức Vũ sư (Muk Rija) – tức bà bóng, người giữ vai trò thực hành, gìn giữ và trao truyền các nghi lễ truyền thống của dòng tộc. Trong không gian nhà Chăm, bà bóng mặc váy đỏ ngồi trước khay lễ có nến sáp, hương trầm tỏa nghi ngút. Chủ lễ Mâduen thực hiện nghi thức đón bà bóng ra rạp dựng ngoài nhà làm lễ.
Trước khi bước vào rạp lễ, bà bóng thực hiện nghi thức tẩy rửa linh hồn.
Trước bàn lễ, ông Mâduen và thầy cúng lễ mời thần linh, tổ tiên trong gia đình trong tộc họ về chứng giám cho con cháu trong gia đình, tộc họ.
Tiếp đó, ông Mâduen vỗ trống paranưng, ngân nga khẩn cầu thần linh, tổ tiên mang bình an cho gia đình, tộc họ, cầu cho mưa thuận, gió hòa. Trong không gian diễn xướng, tiếng trống Ginăng, tiếng kèn Saranai hòa quyện cùng lời hát của thầy Mâduen.
Lễ vật dâng lên thần linh, tổ tiên gồm cơm trắng, thịt gà. Thầy cúng thực hiện nghi thức ăn phép khai lễ, ăn bốc tượng trưng các món lễ vật.
Đặc biệt, điệu múa Vãi Chài - một điệu múa tiêu biểu trong Lễ hội Rija Praong đã mang đến những tiếng cười giòn giã trong buổi diễn xướng.
Theo phong tục, điệu múa được thực hiện vào đêm kết thúc lễ. Điệu múa mang ý nghĩa tưởng nhớ, tri ân những người có công với dân tộc, những người đã hy sinh trên biển cả.
Điệu múa tái hiện hình ảnh con người gắn bó với biển cả, với hành trình lao động, mưu sinh và vượt qua sóng gió. Đây không chỉ là sự tái hiện hoạt động lao động trên biển mà còn gửi gắm tình cảm tri ân, lòng biết ơn đối với các thế hệ đi trước.
Cùng với tái hiện lễ hội Rija Praong, đồng bào dân tộc Chăm còn trình diễn nghệ thuật làm gốm Bàu Trúc - một trong những làng nghề gốm thủ công lâu đời của khu vực Đông Nam Á.
Du khách thích thú tham gia trải nghiệm nặn gốm, chụp ảnh cùng nghệ nhân làm gốm
Bên cạnh đó, những lời ca, tiếng hát mang đậm bản sắc văn hóa Chăm cũng tạo nên sức hút đặc biệt. Việc đưa di sản vào không gian giao lưu đã giúp công chúng có cơ hội tiếp cận, tìm hiểu và cảm nhận di sản một cách chân thực nhất.
Viết bình luận