Palei 5, xa Hòa Ninh, tinh Lam Dong lac labik khik piah bruk menyim bingula haong sambo bar gheih karei di bhum ceik glai Tay Nguyen. Meng sit, Ka Thuân Minz hu randap haong thaik thaot dom blah ùi, blah khan bai mbat di urang kamei bangsa K’ho. Thun 2019, padeih bruk di kongti piah kuhria sangka brei ka anek sit, Ka Thuân mek tangin tame pablei ndap nda kaya meng online saong mboh hu rilo bruk sangka caik hatai di tuai damuai ka bingula bhap bini. Dalam sang hu dahlau mac jhik, thau jhik meng daok sit, Ka Thuân ta-eng drei ngak jeng kaya ngui di drei. Sa-ai Ka Thuân khim klao ndom meyai brei thau lac:

 “Akaok meti dahlak duah thau bingula gok asal di urang bangsa K’ho blaoh asal kadha ka bingula họa tiết, drei thau abih nan lac tuk blaoh tuai damuai kakei blei ye dahlak ruah tui bingula piah payua ka tuai damuai. Tuai damuai chreih thaik thaot halei ye drei mek thaik thaot nan ka tuai. Tuk bo tuai pandar drei jhik yau habar ye drei thau ka jalan cakak, dut iek. Urang tuai damuai atah abih di dahlak lac Việt di langiu nagar saong urang negar karei. Tadai jhik di dahlak tok pabak jitvu ka thei chreih takre bingula ye dahlak meng ngak dom urang nan”.

Gah likuk jak jeng di Ka Thuân brei khan tal bruk daong di urang dalam baoh sang. Sa-ai Ka Hùng, pasang di sa-ai kamei chreih chrai ngak jaik abih dom bruk di baoh sang piah ka hadiuk di drei hu tukvak ba hatai anit ranam brei ka khan ao bingula. Yaok mbang sa-ai Ka Thuân ba kaya hu mbaok tame dom mbang parang, yaih khan, parang iek khan ao ye sa-ai Ka Hùng gilac nao pagam daong hadiuk:

“Drei daong hadiuk tui bruk ini, daok drei ye pataom tame sangka bruk dalam baoh sang. Drei jeng ngak nong yau dom baoh sang karei mintapi, pala kophi, raong glang menuk ada, blaoh raong pabui piah ka hadiuk tuk bruk ngak khan ao bhap bini di bangsa drei”.

Tapa bruk hu mbaok tame dom danak dak khan ao, yaih khan kaya khan ao bingula di angaok rilo nen tang mang xa hoi, kaya khan ao bingula di Ka Thuân dak harei dak hu rilo urang thau tal. Dom kaya khan ao bingula kayua sa-ai Ka Thuân ngak jeng oh lac ngak ka urang angui cuk tame mboh khang hatai blaoh daok pamedeih hatai mboh hadah mbaok meta. Thun 2024, hatai caga ka bruk peih mbang ngui “Ba bingula nao tal abih urang” di Ka Thuân mek hu yai Nhi mbang pakacah peih mbang ngui salih bahrau hadah krah tinh Lam Dong mbang ka 7. Ini oh lac banah alin hadiah mayaom ka bruk hadah krah, blaoh daok lac bruk taduan bruk kham merat khik ramik saong patagok ilamo bangsa dalam raidiuk urak ini.

Sa-ai Hoàng Thị Thanh Huyền, gru pato Sang bac Pho thong Bangsa gam daok gam bac tinh Lam Dong, ndom mayai lac, ala tangin gheih ghang di sa-ai Ka Thuân dom kaya khan ao bingula gam khik hu hatai, ilamo Tay Nguyen, gam haong bruk ngak bahrau hadah krah njauk lagaih haong raidiuk urak ini:

“Drei mboh taong abih dom kaya ini brei mboh hatai, ilamo bangsa di rahra Tay Nguyen, tui jalan bhap bini min jeng hu bruk bahrau tui jaman urak ini. Biak hu rilo kaya hu ngak salih bahrau di angaok thaik thaot bhap bini meng kal dahlau, tui jaman urak ini saong hadah krah. Asar dahlak lac sa urang gru pato di Sang bac Bangsa Gam daok gam bac tinh Lam Dong ye drei mboh biak hadah mbaok meta ka bhum palei ka dua saong mboh bruk siam gheih ini brei hu khik ramik saong brei patagok rilo jang”.

Gandi gandang gam haong bruk ngak lac urang jhik dalam mbon palei, yaok thun, di tangin gheih ghang di sa-ai kamei Ka Thuân, yaok rituh blah khan ao bingula hu ba tabiak, rah tabiak dalam harei raya, harei likhah saong dom harei praong prang.

Di raidiuk salih yaok harei di bhum taneh Tay Nguyen, sa-ai kamei Ka Thuân Minz jeng daok kham merat taphia paban jhik pet, payua uranam ilamo bangsa K’ho tame yaok jalan girum talei mrai. Meng dom blah bingula tamo di ceik glai, Ka Thuân Minz daok menyim jeng caong takre khan ao – caong takre ka sa ilamo hu khik ramik, paih puan saong naih gheih dalam raidiuk harei ini./.