Khaw tin biar harei 19-5-2014
Thứ hai, 00:00, 19/05/2014 Thuy Linh Thuy Linh

# Harei 19 bilan 5, di Ha Noi, Hoi dong bangsa di Quoc hoi pambuak saong Danak dak patagok di Liên hiệp Quốc di Việt Nam peih bruk ndem biai nao mai yaok thun ka bruk cak rok patagok bangsa takik “ Sarak patrun kan kathaot bhum urang bangsa takik saong bum ceik – ilamu saong jalan ngak tukvak 2015 -2020”. Yaom lac baoh sang kan kathaot dalam taneh ia trun samar dalam tukvak 2007 -2012, min boah sang kan kathaot di bhum urang bangsa takik, bhum atah bayah, bhum ceik glaong, bhap bini bangsa takik meblah labaih meteh dom urang kan kathaot dalam taneh ia. Jien duah hu di yaok baoh sang urang bangsa takik  sumu 1/6 jien duah hu kuhria rah tapa dalam taneh ia. Yaok thun hu 1/3 baoh sang gilac veik kan kathaot saong kan kathaot birau dut saong  dom baoh sang hu tabiak truh kan kathaot kayua bala mneg langik tasik, saong jit ruak.

 #  Thành Đoàn Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắc Lắc peih mít tinh phản đối bruk ngak di Trung Quốc padang giàn khoan Hải Dương 981 suan hukum dalam bhum tasik di Việt Nam. Ngan saong kadha “ dam dara Buôn Ma Thuột rik pren tame khik caga chủ quyền tasik – pulao Biet Nam”, var mit-tinh pachreih hu labaih 500 urang đoàn, damdara dalam ban sit Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắc Lắc mai pataom mbaok. Pak ini, dom urang daok ranaih hu pang mban tuyen giao Thành ủy Buôn Ma Thuột brei thau ka bruk ngang ngược di Trung Quốc padang giàn khoan Hải Dương 981 suan hukum dalam bhum tasik di Việt Nam, saong daok ba kapal pacang cakak bruk khik iek chu quyen di kapul Cảnh sát tasik saong Kiểm ngư Việt Nam.  

# Kapul dam dara Cộng sản Hồ Chí Minh huyện Phú Vang pambuak saong Kapul dam dara khoi doanh nghiep tinh Thừa Thien –Hue birau peih danak dak pathau khan  ka tasik pulao kaoh, pachreih hu rilo urang đoàn dam dara saong bhap bini dalam huyện mai hu mbaok. Ngan saong kadha “ Jum pataom khik caga quyền ngak po tasik pulao kaoh palei negar Viet Nam”, danak dak piah pachreih mikva  ngak ikan pambuak saong tasik, eiw dom anke saih, urang đoàn pamaong tal tasik pualo kaoh palei negar. Tapa nan, huyện đoàn Phú Vang saong Đoàn khối doanh nghiệp  hu pok hala dok Negar, thaot binguk Wa Ho saong thaot binguk Đại tướng Võ Nguyên Giáp alin brei ka mikva nao tasik  di ban sit Thuận An. 

# Tui Cục Y tế dự phòng (mintri Y tế), meng akaok thun tal ini, dalam taneh ia mboh hu labaih 9.000 urang njauk ruak pandiak tabiak darah di 42 tỉnh, ban, dalam nan hu 5 urang metai di Cà Mau, Bình Dương, Bình Phước saong ban raya Hồ Chí Minh. Dom urang najuk ruak rilo meng daok di gah meraong (meblah 83,8%) hadei nan tal bhum kreh negar (meblah 13%). Yaom lac dom urang ruak dalam taneh ia trun takik duk saong thun dahlau, min urang ruak hu mboh rilo dalam sa tỉnh ban yau ye : Bà Rịa - Vũng Tàu, ban raya Hồ Chí Minh, Bình Dương, Bình Thuận saong Đồng Nai.

# Ngak tui sarak Trung ương 7, mbang 10 ka bruk Ngak nong – urang nong saong Palei pala, meng thun 2011 mbiah tal ini, tỉnh Ninh Thuận hu buh jien tame padang ngak saong ba tame pandar jaik 250 km jalan mbak pambuak dom huyện, dom xã, pagang ngak 8 danak dak binek padang ia praong  labaih 58 triệu mét khoi, ba ia pruh ka jaik 6.000 hecta taneh. Dom bruk ngak nong hu jak jeng saong dom janih kaya nong hu yaom glaong ngak brei cak rok patagok gah ngak nong, yaok thun ba bruk ngak ka jaik 16 ribau urang, baoh sang kan kathaot trun daok 9,19%, daong cak rok patagok kinh tế tukvak 2011- 2013 di tỉnh tagok 1,18 mbang dut saong tukvak 2008 -2010. Meng bruk buh jien tame ngak jalan mbak, ribaong kraong hu buh jien tame ngak, mbaok meta dom huyện bhum ceik yau như Thuận Bắc, Bác Ái dak harei dak salih birau hadah hadai, raidiuk urang bangsa takik dak harei dak patagok mboh di anak meta.

# Tui pathau khan di Đồn Biên phòng pabah lamnge Phú Quý tỉnh Bình Thuận,  urak ini hu labaih 100 kapal ikan di urang ngak ikan Phú Quý daok taong cap saong blei ikan, hadang angaok tasik di labik pulao Trường Sa, meng Nhà giàn DK1 tal pulao Côn Sơn. Yaok harei, urang ngak ikan bhain taom gaok tapa mac Icom atau ieu phone saong gah biên phòng piah ndom biai saong gauk. Balai pasang iek bien phong pabah lamnge Phú Quý jeng barau ngak thủ tục ka 42 kapal hu công suất meng 90 sức ngựa tagok, caga tabiak tasik. Yaok kapal tuk tut angan tabiak tasik jeng hu bien phong alin sa hala dok negar. Ini lac bruk ngak piah daong pren, pachreih urang ngak ikan hu mbaok di labik tasik taong ikan, rik daong brei mboh chủ quyền tasik ginreih di negar.

# Pahadar 124 thun harei menek Chu tich Ho Chi Minh 19/5/ 1890 -19/5/2014), harei 18 bilan 5, di Mbang bein Sajarah dakrai - Ilamu Bangsa, phường Long Bình, quan 9, Uy ban bhap bini Ho Chi Minh  peih bruk “ Raya pala phun miat miat hadar dhar phol Wa Ho” thun 2014. Di tuk peih bruk nan, urang ngak praong di ban raya Ho Chi Minh hu panuac iew bhap bini kham merat pala phun tui panuac Wa pakei piah khik caga alam moi truong, parilo phun hijao ka đô thị. Dom urang lambaok vakil ban raya hu pala 316 phun mai katam kanjik, yau brei mboh makna 316 thun dak padang saong patgaok ban ray angan Wa. Thun ini, ban raya Ho Chi Minh daok caong pala pabak 1 triệu phun hijao piah patagok bruk pacang halui meng 39,6% tagok jaik 40%. Thun 2013,  ban raya pala hu 1 triệu 5 rituh ribau phun kayau hijao tapen kraong, dom jalan praong saong dom xã palei pala birau. 

Khaw tin dunya

# Urang vak di rayo sap ndom Biet Nam daok di Lao brei thau : dalam tuk pahadar 124 thun harei menek Chủ tịch Hồ Chí Minh, Văn phòng Trung ương Đảng bhapbini cách mạng Lào, mBan khik ramik labik inem mek negar Lao pambuak bruk saong karja tỉnh Sa-vẳn-na-khệt (Savanakhet) hu padang ngak blaoh Công trình Bia lưu niệm wa Hồ di ban sit Cay-sỏn Phôm-vi-hản (Caysone Phomvihane), tỉnh Sa-vẳn-na-khệt, tah di ban ine Viêng-chăn jaik 600km nao gah meraong. Công trình hu taneh padang 1 ribau mét vuông, daok kreh ban sit Cay-sỏn Phôm-vi-hản, dalam nan hu mblang bein phun kayau saong patau cih thaot binguk Wa, cih tukvak Wa daok ngak bruk cach mang di bhum taneh Sa-vẳn-na-khệt di thun 1929. Công trình brei thau hatai thau dhar phuan di Dang, karja dom pakat saong bhapbini Lào ngan saong Chủ tịch Hồ Chí Minh, urang hu kong padang tabiak Đảng Cộng sản Đông Dương, angan ieu camereip di  Đảng bhapbini cách mạng Lào. Ini lac sa dalam 3 labik hadar Chủ tịch Hồ chí Minh angaok taneh Lào.

# Dalam tuyen bo harei 18 bilan 5, urang brei panuac di Nhà trắng Giay Các-ni  ndom lac, bruk padang gian khoan Hai Duong 981 di Trung Quoc pak Bien Dong na lac bruk khieu khich saong ngak brei catang jang bruk dalm khu vực: “ Khol dahlak iek bruk nna lac khieu khich saong ngak tayak bruk bo khol drei hu klak rabha, nan lac jalan hòa bình ka dom bruk merak gauk jeng yau ba tani tanat ka khu vực. Mỹ oh tame bruk merak gauk nan min khol dahlak pachreih dom gah brei langyah tui jalan hỏa bình, oh đe doa atau kateik greik gauk, lagaih saong hukum dunya.”

 # Jeng dalam harei 18/5, dom urang Việt Nam daok di Liên bang Đức jeng hu trun jalan di ban Munich (Đức) piah phản đối bruk ngak di Trung Quoc di tasik. Dom urang trun jalan hu pok sap preo khang dom panuac phản đối bruk Trung Quoc padar vu luc padang giàn khoan Hải Dương 981 angaok  bhum tasik di Việt Nam. Dahlau di nan, mikva urang Việt daok di Ucraina, Ba Lan, Hà Lan jeng hu trun jalan phản đối dom bruk ngak ngang ngược di Trung Quốc.)./.


 

 

Thuy Linh
Tags:

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC

Video

ĐƯỢM TÌNH DUYÊN QUÊ
KADHA DAOH: NGÀY VỀ KATÊ
13/10/2023
KADHA DAOH " LANG CHAM ON BAC"
10/08/2023
ROYA YEU THUONG
17/03/2023

URANG PANG DANAK DAK (THÍNH GIẢ VỚI CHƯƠNG TRÌNH)