Khaw tin pagaiy harei theim  19-1

         / Tui mintri jieen padai, urak ni Dn ngak mbang gah pajeng ba hu patrun yaom jien lagaih haong bruk trun yaom xăng menyek. Min jeng dok hu dom DN oh ka brei thau bruk patrun yaom. Dom DN nan meda njauk phạt jien meng 20- 25 triệu đồng. Anak tal, Mintri Giao thông vận tải dang tabiak pambuak bruk song mintri jien padai padang kapul nao pasang iek bruk khik ramik song yaom cước pajeng ba di dom labik nan lac Hải Phòng, Hà Nội, Nghệ An, Đà Nẵng, Khánh Hòa, Đăk Lăk, ban raya HCM, Cần Thơ. Mintri jien padai hu padang dom kapul tui iek bruk khik ramik song tani tanat yaom kaom di palei pala dalam tuk tết nguyên đán anek sak pabe 2015.

          # Di Hà Nội, mintri pato megru barau peih bruk pataom iek veik saong alin giai mbang pakacah ka ia hacih saong saat alam moi truong di dom sang bac pho thong bangsa gam daok gam bac thun 2014. Ini lac mbang camereip mintri pato megru peih ngak bruk pakacah ini. Mbang pakacah ka ia hacih saong hacih saat moi truong di dom sang bac bangsa gam daok gam bac thun 2014 hu ba tbiak ngak meng bilan 9 tal bilan 11 thun 2014. Tapa 3 bilan peih ngak, mban peih ngak tadun mek hu labaih 15 rabau kadha pakacah ( hu 8 rabau kadha pakacah vak  saong labaih 7 rabau kadha pakacah cih) di anek saih 72 sang bac pho thong bangsa gam daok gam bac dalam taneh ia. Tapa  2 vòng chấm sơ khảo saong trung khảo, mBan peih ngak hu pilih ruah 76 urang hu kadha pakacah hu chat luong piah alin giai 1, dua, 3 saong khuyen khich. 10 labik hu anek saih pataom tame pakacah rilo jang jeng hu alin giai tập thể.

/ Pamong tal dom harei rija prong di taneh ia dalam thun ni, Hệ Âm nhạc - Thông tin - Giải trí (VOV3) rayo sap ndom VN song harak Báo Thiếu niên Tiền phong, kadung jien bac Vừ A Dính pambuak bruk peih ngak harei pataom “Ragu daoh Sơn ca” thun 2015 hu angan ieu lac “Adei anit ranam taneh ia VN”. Harei pataom nan, lac mblang bein brei ka uranaih, anek saik meng 7 tal 15 thun dok sinh hoạt di dom sang uranaih pakat tỉnh, ban quận, huyện, dom rayo papar sap papar binguk, dom đơn vị, jabat, sang bac dalam taneh ia. Di labik ni dom adei hu doh dom kadha doh ka Đảng, Wa Hồ uranam, ka palei negar, ka đoàn, đội, ka sang bac, gru pato, ayhut sahabah, anit rananm boh sang tapa dom kadha doh yau đơn ca, song ca, tốp ca…tui kuhria, harei 30 song harei 31/5 vòng chung khảo hu rah tabiak di HN. Dom kadha gheih hu parang iek tapak di angaok sân khấu song hu yaik khan di angaok rayo papar sap papar binguk VOV.

# Di palei Rào Tre, xã Hương Liên, huyện Hương Sơn, Hà Tĩnh , Kapul dom sang phát tâm di Hà Nội pambuak bruk saong kapul urang dam dara Bộ đội Biên phòng Hà Tĩnh hu alin 40 paok pandap yaom labaih 40 triệu đồng ka mikva bangsa Chứt, yaok paok yaom labaih 1.000.000 đồng hu : chăn bông, ao  ấm, takhaok dép saong dom pandap pandar dalam sang. Paok pandap piah daong ka mikva palei hu sa bilan la ar pandao saong raok tet ginup jang.

/ Bhap bini palei Đăk Kang Jốp, xã Đăk Hring, huyện Đăk Hà (Kon Tum) biak bui sambai peih pakak sang Rông ilamu di palei. Sang Rông ilamu di palei hu padang ngak tui kiểu sang rông meng kan di mik va Tây Nguyên, glong 13,5m, gar 11m, song yaom jien buh tame ngak abih 250 triệu đồng. Dalam nan bhap bini rik dong 30 triệu đồng song jiak 1.300 harei ngak bruk. Abih di nyu nan lac taha palei  A Pim (palei  Đăk Kang Jốp) hu halan hatain brei 500m2 taneh di sang piah padang ngak sang rông. Atah di ni sa thun, sang rông ilamu paeli njauk apui khuak kayua chập điện.

# Tapa 5 thun peih ngak danakdak pato pakai bruk ngak ka urang ngak palei pala tukvak  2010-2014", ban sit  Cần Thơ hu peih pato pakai  60 bruk, ngan saong 567 tan pato bruk ngak nong saong phi nông nghiệp, pachreih labaih  19.000  urang pataom tame. Labaih 73%  urang ngak hu bruk ngak hadei tuk bac bruk, ty le urang ngak hu tapa pato pakai paglaong yaok (2010 lac 42%, thun 2014 tagok labaih 50%).  Tukvak 2016-2020, ban sit Cần Thơ kham merat peih chi tieu pato bruk ngak nong saong phi nong nghiep ka jaik 29 rabau urang; ty le urang ngak hu bruk ngak hadei di bac bruk hu 80%.

/ Dalam thun 2014, dalam tỉnh Tiền Giang hu taduan 1 triệu 400 tuai du lịch, tagok 8,51% dut song dahlau deih,  abih tih yaom jien mek hu labaih 433 tỉ đồng, rilo jang 15,33% tanut ba tabiak dalam thun, tagok 24% dut song tukvak ni thun dahlau. Ni lac thun patagok gah tuai damuai jeng ye bruk du lịch di tỉnh glong di abih kuhria meng dahlau mai. Dalam thun ni, TG kham merat taduan labaih 1 triệu 500 tuai song jien mek tame labaih 500 tỷ đồng.

Khaw tin dunya

  # Dom mblang tasik di ban Niu Cát-xồ (Newcastle) di Ôt-xtrây-lia jeng njauk kareik bambang tuk dua drei ikan  mập praong mboh mai di ar tasik. Tui urang khik ramik mblang tasik, sa drei ikan  mập patih atah 5 mét, kuhria trak jaik 1,9 tấn hu mboh yaok harei meng puac adit tapa di bhum langiu ar tasik Niu cát-xồ. Tui nan, sa drei ikan mập atah jaik 3,5 mét daok mboh dalam bhum. Dalam tuk nan, sa urang gaok ikan map  tấn công di thị trấn tapeng tasik atah di ban Sít-ni ( Sydney) 230 ki-lô-mét di gah meraong. Mblang tasik Na-ra-uê-le (Narrawellee) jaik nan jeng njauk kareik bambang hadei mbang tan cong. Kapul khik caga daok nao dut iek tui tapeng tasik piah kakei tuai du lich.

/ Mỹ song Bun-ga-ry harei kabroi njauk gauk breii padang 1 mbang ginum biai di 2 gah song patagok talei pambuak bruk. Dalam panuac khan hadei di mbang ginum biai di Ngoại trưởng Mỹ Giôn Ke-ry song urang dang akaok karja Đa-nie Min-tốp ( Daniel Miltov),  2 gah njaku gauk brei padang sa chiến lược pambuak bruk. Dalam nan, Mỹ song Bun-ga-ry hu peih prong jang dalam 4 bruk nan lac  an ninh-quốc phòng,  năng lượng, adat hukum song pato pakai. Bruk an ninh quốc phòng, Mỹ song Bun-ga-ry hu peih ngak dom mbang pasram quân sự, gam peih bruk caga tác chiến di NATO, piah pakhang bruk tani tanat jang yau kham merat jhul pakhang bruk mbeik drei tame dalam bhum Đông nam Âu..

    # Bruk trun khang di yaom menhek saong gah kinh te My paglang khang jang meda oh ginup piah ngak “ hadah jang” trien vong paglaong kinh te toan cau di thun ini. Nan lac nhan dinh di urang dang akaok  Quỹ tiền tệ di dunya ( IMF), amuk Crit-tin La-gác( Chritine Lagarde). Amuk La-gác ndom lac, yaom menyek lap jang meda hu siam lagaih ka urang pandar di rilo taneh ia jang, min, di taneh ia pablei menyek tabiak taneh ia langiu praong, dalam nan hu MY meda hu dang anak sa jalan dau tu takik jang saong hatai jia tame di urang pandar trun takik di thun ini. Tui amuk  La-gác, yaom menyek trun meda pasiam bruk blei, ngak paglaong caong khin, meng di nan ba mbuan lagaih ka paglaong, abih di nyu nan lac ka dom taneh ia pablei menyek tabiak taneh ia langiu, min di dom gah kinh te phu thuoc tame pablei menyek tabiak taneh ia langiu gilac biak caung kandah.