Janih biak karei di aia bai njam glai di urang bangsa M’nông nan lac jalan ngak. Aia bai hu ngak dalam nding krem la-a – dom janih pandap hu mboh dalam glai atau mbuan pala dalam apuh. Pandap ngak tabiak aia bai ini nan lac dom janih pandap bhian mboh dalam glai yau: baoh traong ang, hala bép (njam nhíp), kaduk hai huay aia, baoh amariak, tapung brah  gam haong ralo, ikan pambak tui bilan, menuk saong ralo pabui... Taong abih hu ngak tapa blaoh, cakak sit saong buh tame nding kreim atau la-a. 

Hadei di nan, pabah nding hu kak papaok pacang meng hala patei atau hala glai, ba caik angaok apui. Dalam tuk brei tanek, urang ngak gam gam pandar sa mbaik gai mbep sit tro tame dalam nding piah yam saong baleik pandap panda. Ini jeng lac asal di angan iew biak karei – nan lac aia bai njam glai (bangsa Yuan iew lac canh thụt). Jalan ngak “aia bai njam glai” caong khin hu bruk gheih tangin saong ilamu di urang tanek. Nding kreim la-a njauk daok meda piah ka nyu pahe saong oh njauk talah tuk gaok apui. Urang tanek pandar pren saong tukvak yau habar ka pandap panda nyu ralai pagam veik haong gauk saong jeng daok khik hu mui pahe di kaya mbang. Tuk mbaik nding krem la-a brei mui pahe, nan jeng lac tuk aia bai nyu tasak.

       Pahe mbau di janih aia bai njam glai nan lac bruk pambuak pagam di 4 janih biak karei nan: jamen, plak, langeim saong hang. Plak di baoh traong ang saong caduk gai huai aia nan lac janih pandap bo takik urang mbang hu min nyu gilac ngak brei ka urang ma-hu meyah lac thei thau mbang, randap mbang. Dalam ilamo urang bangsa Tay Nguyen, mbau plak brei thau ka hatai khang di anek manuac anak langik tasik taneh riya prong glaong. Vi jamen mai meng ribung meda saong ralo, ngak brei ka urang mbang mboh chreih mboh takre.

Tapung brah saong hala bép ngak jeng langeim bini brei ka aia bai, ngak brei ka aia bai nyu bingi jang. Mbluak di abih daok hu mui pahe di kreim la-a mbang tame dalam pandap panda. Nan lac janih pahe biak karei blaoh tok dom janih kaya mbang hu tanek dalam mbaik nding krem la-a meng hu. Hadei di tanek tasak, urang tanek tuh aia bai tabiak jaluk, thak pahe par tagok ba tui mui krem la-a, mui vi di pandap panda glai ceik, ngak brei ka urang mbang yau hu ba drei tame ar thak di ceik glai.

       Aia bai njam glai ai bai dhut oh lac kaya mbang yaok harei blaoh nyu daok hu mboh dalam rilo harei roya di urang bangsa M’nông yau: roya mbang akaok padai bahrau, adat kakuh tapen aia, adat tadhau ayuh pren yava... Dom mbaik nding aia bai tro hu ba caik taphia caik tapai, tapen ghing apui angaok sang tol, ngak jeng sa blah thaik binguk siam gheih ka bruk gul pataom saong jalan diuk rai di bhap bani.

      Harei ini, aia bai njam glai hu jeng janih kaya kan mbang huak brei ka tuai damuai chreih takre tuk mai rivang jirah tal dom bhum palei di urang bangsa M’nông di gah Pur tinh Lam Ndong. Sa-ai Kỷ Phúc Hậu – sa urang tuai mai meng tinh Vinh Long brei thau: Sa mbang nao tapa Gia Nghia, sa-ai mbang hu janih aia bai njam glai. Meng nan sa-ai takre kaya mbang ini. Kayua nyu hu ralo vi mui karei saong bingi cambua. Sa-ai Hậu takre abih nan lac vi di hala bép, caduk gai huai aia plak, gam mbui mbui bo gam plak min mboh jamen halei di nan. Dalam vaktu langik la-ar, hajan, hu kaya mbang hang di amariak bhap bani tra ya mboh chreih chai jang, siam ka pren yava. Meng nan, yaok mbang nao tapa puk palei ini ye sa-ai bhian vaih tame mbang janih aia bai njam glai – sa kaya mbang mbak carak mui vi di ceik glai oh van hu.

        Aiai bai njam glai oh lac kaya mbang ndung bak langeim bingi di ceik glai blaoh daok lac sa dalikan ilamo di urang M’nông. Rilo kuan mbang prong di Tay Nguyen ba aia bai njam glai tame dalam blah janih kaya mbang min mui vi tamo, bak asal glai ceik abih nan jeng lac tuk mbang di puk palei, taphia ghing apui sang tol dalam ar thak jaik taphia di urang bangsa M’nông./.