Bêl ahay zr’lụ đâu dzợ bâc zr’năh k’đhạp, ha dợ xoọc đâu năc vaih đhị liêm choom đăh pa xiêr đha rưt âng zr’lụ da ding k’coong thành phố Đà Nẵng. Pr’ăt tr’mung đhanuôr z’zăng lâh mơ, bâc j’niêng cr’bưn ta lơi jợ lâng lâh mơ năc p’rá xa nay âng pân đil coh pr’loọng đông ting t’ngay liêm chr’năp lâh. Bhrợ tr’xăl đợ bhiệc nâu, vêy râu bhrợ chr’năp ga măc âng đợ apêê cán bộ Hội pân đil “boọp p’rá, têy bhrợ”.

N’niên vaih coh da ding k’coong, amoó Lê Thị Nang năl ghit râu zr’năh k’đhạp âng apêê pân đil Cơ Tu tât lang ăt bhrợ ha rêê đhuôch lâng ăt đhị ta pêêh. C’moo 2019, bêl crêê ta k’đươi bhrợ Chi hội trưởng pân đil vêêl Gadoong (bêl ahay năc vêêl Panan), amoó ta luôn ăt k’rang k’noọ chơơc lêy c’lâng zooi đoọng apêê pân đil t’bhlâng dưr zi lâh k’rơ. Amoó buôn p’too pa choom apêê a’đhi amoó: kiêng p’rá xa nay âng đay liêm chr’năp, l’lăm năc a’đay lêy bhrợ c’la bha lâng đăh bhrợ cha.

Moon đh’rưah lâng bhrợ, lâh mơ bhrợ tạp vụ coh chr’val lâng k’rang lêy bhiệc âng Hội, amoó Nang p’loon zâp bêl doọ trơ vâng đoọng choh crâng, choh p’nang, b’băn lâng zư lêy bhươn choh tơơm cha p’lêê. T’bhlâng bhrợ cha, zâp c’moo lơi jợ đợ mơ zên đươi dua lăm lâng k’rang đoọng ha 2 p’nong k’coon cha học, diịc điêl amoó dzợ vêy bơơn mơ 100 ực đồng. Amoó Lê Thị Nang moon:“Acu ta luôn k’noọ, năc cán bộ hội lêy k’đơơng a’cọ, l’lăm năc bhrợ cha, acu k’noọ ơy choom prá, choom bhrợ năc apêê a’đhi amoó vêy ting đươi bhrợ”.

Amoó Nguyễn Thị Oanh, bêl ahay năc bhrợ Chi hội trưởng pân đil vêêl Panan hân đhơ vêêl đông coh Thanh Hoá năc ơy lêy Sông Vàng năc vêêl bhươl thứ bơr âng đay. Chô ooy đâu bhrợ công nhân xang nặc bơơn k’diịc, tơợ bơr tr’pang têy k’gooh, diịc điêl a’moó p’zay choh keo, choh ha roo, pay đệ băn đanh. Lươt zi lâh bâc râu zr’năh k’đhạp, tươc đâu amoó ơy bhrợ c’la âng mưy c’roọl bhưah lâh k’zệt hécta lâng crâng n’loong ga măc, bha đưn choh ra zeh, bha đưn choh sim lâng bhươn tơơm cha p’lêê, zâp c’moo pa chô k’ha riêng ực đồng. Zâp bh’nơơn pr’đươi coh bhươn vêy amoó bhrợ vaih chè ra zeh, chè pô hồng, buah sim... bơơn OCOP 3 sao. Amoó Oanh moon:“Pr’loọng đông zi doọ vêy đợc lơi k’tiêc k’gooh. Tơợ k’tiêc bhươn đông tươc crâng, da ding bha đưn zêng ơy choh bhrợ... Lêy pr’loọng đông zi bhrợ cha liêm choom, zâp hội, đoàn thể ta luôn chô ooy đâu lêy ta mooh pa choom, zâp g’luh cơnh đâu acu zêng ting pâh liêm zâp. Acu năc cán bộ Hội, zooi đoọng apêê a’đhi amoó n’hâu liêm choom năc ting zooi; pa choom đoọng đăh c’lâng bhrợ cha âng đay đoọng apêê a’đhi amoó đh’rưah ting bhrợ, doọ vêy chơơc p’lơơp”.

Đươi vêy đợ apêê k’đơơng a’cọ cơnh amoó Nang, amoó Oanh, bâc apêê a’đhi amoó zr’lụ k’coong ch’ngai ơy lơi jợ râu k’rang k’chit k’pân, năl cơnh bhrợ cha lâng bhrợ c’la ooy pr’ăt tr’mung âng đay. T’cooh Lê Văn Tư, Chủ tịch UBND chr’val Sông Vàng moon, râu lêy cha mêêt nâu ơy chrooi pa xoọng bhrợ tr’xăl cr’noọ ooy đăh pân jưih pân đil coh vêêl đông:“Lâng chr’val Sông Vàng vêy đợ mơ acoon coh Cơ Tu tươc 51%. Pân đil bêl ting pâh bhrợ ooy râu pa dưr pr’ăt tr’mung, bhrợ pa dưr zâp bh’rợ tr’nêng lâng bhrợ bha lâng ooy zâp bh’rợ nâu ơy tr’xăl c’lâng bh’rợ lêy bhrợ, tr’xăl cr’noọ âng bâc ngai moon pân đil căh choom bhrợ c’la bha lâng đăh bhrợ cha. Năc xoọc đâu lêy apê ê bhrợ c’la bha lâng lâng bhrợ p’căh c’rơ bh’rợ âng đay cung cơnh đăh bhiệc bhrợ liêm ma mơ pân jưih pân đil coh vêêl đông chr’val”.

Xay moon ooy đợ apêê bha lâng coh vêêl đông, pr’căn Lê Thị Ánh Nguyệt, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp pân đil thành phố Đà Nẵng đoọng năl, apêê căh mưy đhị pa noong p’têêt âng Hội lâng đhanuôr, năc dzợ bha lâng đăh bhrợ cha, zooi pa dưr dal pr’ăt pr’dzoọng âng apêê pân đil. Cr’chăl nâu a’tôh, Hội năc t’bhlâng zooi đoọng apêê pân đil, lâh mơ năc đơơng công nghệ số ooy đăh bhrợ cha:“Năl ghit chuyển đổi số năc c’lâng bh’rợ chr’năp đoọng xăl t’mêê bh’rợ âng tổ chức Hội, lâng zooi đoọng pân đil pa dưr liêm choom bh’nơơn pr’đươi bhrợ cha; Hội Liên hiệp pân đil thành phố Đà Nẵng ơy pa zưm xay bhrợ pa dưr dal c’năl bh’rợ; pa dưr bhrợ zâp bh’rợ xay moon, prá xay đh’rưah, pa choom đăh chuyển đổi số, p’căh pa gluh bh’rợ “Cơ sở Hội số - Chi hội số”, bhrợ pa dưr Bộ tiêu chí xay moon ooy đăh bh’rợ lâng p’căh moon bh’rợ “Gia đình số” coh cán bộ, hội viên pân đil”./.

NỮ CÁN BỘ HỘI TIÊN PHONG LÀM GIÀU, GIÚP CHỊ EM MIỀN NÚI THOÁT NGHÈO

Xã Sông Vàng (thuộc huyện Đông Giang cũ) là một xã miền núi với hơn một nửa dân số là bà con người Cơ Tu. Trước kia vùng này còn nhiều khó khăn, nhưng nay đã trở thành điểm sáng giảm nghèo của khu vực miền núi thành phố Đà Nẵng. Cuộc sống bà con khấm khá hơn, nhiều hủ tục được xóa bỏ, và đặc biệt là tiếng nói của người phụ nữ trong gia đình ngày càng có trọng lượng. Làm nên sự đổi thay đó, có công rất lớn của những cán bộ Hội Phụ nữ "miệng nói, tay làm".

Sinh ra giữa núi rừng, chị Lê Thị Nang hiểu rất rõ nỗi vất vả của phụ nữ Cơ Tu bao đời chỉ quen bám nương rẫy và quanh quẩn xó bếp. Năm 2019, khi được bầu làm Chi hội trưởng Phụ nữ thôn Gadoong (trước đây là thôn Panan), chị luôn trăn trở tìm cách giúp chị em vươn lên. Chị hay khuyên chị em rằng: muốn có tiếng nói, trước hết mình phải tự chủ được kinh tế.

Nói đi đôi với làm, ngoài giờ làm tạp vụ ở xã và lo việc Hội, chị Nang tranh thủ mọi lúc để trồng rừng, trồng cau, chăn nuôi và chăm sóc vườn cây ăn quả. Chăm chỉ làm ăn, mỗi năm trừ hết chi phí sinh hoạt và lo cho 2 con ăn học, vợ chồng chị vẫn để dành được khoảng 100 triệu đồng. Chị Lê Thị Nang chia sẻ:“Tôi luôn tâm niệm, là cán bộ hội mình phải tiên phong, gương mẫu, trước tiên là làm kinh tế, vì tôi nghĩ mình có nói được, làm được thì chị em mới thấy đó mà noi theo”.

Chị Nguyễn Thị Oanh, nguyên Chi hội trưởng phụ nữ thôn Panan tuy quê ở Thanh Hóa nhưng đã xem Sông Vàng là quê hương thứ hai. Lên đây làm công nhân rồi lập gia đình, từ hai bàn tay trắng, vợ chồng chị cần mẫn vỡ đất trồng keo, trồng lúa, lấy ngắn nuôi dài. Vượt qua nhiều lần thất bại, đến nay chị đã làm chủ một trang trại rộng hơn chục héc-ta với rừng gỗ, đồi chè dây, đồi sim và vườn cây ăn quả, mỗi năm thu về hàng trăm triệu đồng. Các sản vật trong vườn còn được chị chế biến thành chè dây, chè hoa hồng, rượu sim... đạt chuẩn OCOP 3 sao. Chị Oanh tâm sự:“Gia đình tôi, đất  không để trống chỗ nào cả. Từ đất vườn nhà cho đến rừng, ngoài bìa rừng, ngoài đồi tôi đều trồng kín hết, ….Thấy gia đình tôi làm kinh tế hiệu quả, các hội, đoàn thể thường đến đây tổ chức tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật, những lần như thế tôi đều tham gia tích cực. Mình là cán bộ Hội, hỗ trợ chị em được cái gì là tôi hỗ trợ ngay; hướng dẫn, bày vẽ, chia sẻ kinh nghiệm của mình để chị em cùng làm, tôi không giấu giếm gì cả”.

Nhờ những người đi đầu như chị Nang, chị Oanh, nhiều chị em vùng cao đã cởi bỏ được tâm lý mặc cảm, tự ti, biết cách làm ăn và tự làm chủ cuộc sống của mình. Ông Lê Văn Tư, Chủ tịch UBND xã Sông Vàng khẳng định, chính sự chủ động này đã góp phần thay đổi định kiến về giới ở địa phương:“Đối với đặc thù xã Sông Vàng là có tỷ lệ dân tộc Cơ Tu, dân tộc thiểu số chiếm 51%. Phụ nữ khi mà tham gia vào cái quá trình phát triển kinh tế xã hội, xây dựng các mô hình và là người chủ lực trong các mô hình này đã thay đổi được cách nhìn nhận, đánh giá của mọi người rằng, phụ nữ không thể làm kinh tế được. Thì nay là cơ bản là người ta làm chủ được và thể hiện được vai trò của mình cũng như trong việc thực hiện bình đẳng giới trên địa bàn xã".

Đánh giá về những hạt nhân ở cơ sở, bà Lê Thị Ánh Nguyệt, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ thành phố Đà Nẵng cho biết, họ không chỉ là cầu nối giữa Hội với bà con, mà còn là đầu tàu trong phát triển kinh tế, giúp nâng cao vị thế phái nữ. Thời gian tới, Hội sẽ tiếp tục tiếp sức cho chị em, đặc biệt là đưa công nghệ số vào sản xuất kinh doanh:“Xác định chuyển đổi số là giải pháp quan trọng nhằm đổi mới phương thức hoạt động của tổ chức Hội, đồng thời, hỗ trợ phụ nữ nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh; Hội LHPN thành phố Đà Nẵng đã tập trung triển khai nâng cao kỹ năng số; đẩy mạnh tổ chức các hoạt động tuyên truyền, hội thảo, tập huấn về chuyển đổi số; ra mắt mô hình điểm “Cơ sở Hội số - Chi hội số”, xây dựng Bộ tiêu chí đánh giá mô hình và giới thiệu mô hình “Gia đình số” trong cán bộ, hội viên phụ nữ”./.