Trao đổi: “Kỹ thuật trồng và chăm sóc cây ớt Ariêu”

Ớt Ariêu là đặc sản bản địa nổi tiếng của đồng bào Cơ Tu ở phía Tây thành phố Đà Nẵng. Đây là giống ớt nhỏ, cay nồng, có mùi thơm đặc trưng và được thị trường ưa chuộng. Từ loại cây mọc tự nhiên trong rừng, hiện nay nhiều hộ dân đã đưa về ươm trồng tại vườn và đồi nhà, mang lại hiệu quả kinh tế, góp phần nâng cao thu nhập, xoá đói giảm nghèo. Mô hình trồng ớt Ariêu của hộ gia đình anh A Lăng Diên, ở thôn A Xờ, xã Bến Hiên là một điển hình như thế. Trong Chuyên mục “Bàn cách làm ăn” hôm nay, PV A Viết Sĩ có cuộc trao đổi với anh A Lăng Diên về kỹ thuật trồng và chăm sóc cây ớt Ariêu.

PV: Xin chào anh A Lăng Diên! Rất vui anh đã nhận lời tham gia cuộc phỏng vấn này. Thưa anh! Ở vùng miền núi, trong khi nhiều người chọn đầu tư chăn nuôi hoặc trồng rừng để phát triển kinh tế, tại sao anh lại chọn trồng cây ớt Ariêu?

Anh A Lăng Diên: Tôi thấy trồng ớt Ariêu có nhiều tiềm năng và thuận lợi, đặc biệt rất phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu ở đây. Việc trồng và chăm sóc cũng không tốn nhiều thời gian và công sức như làm các công việc khác. Hiện nay, giống ớt Ariêu rất được ưa chuộng trên thị trường, trung bình một cây cho sản lượng từ 3 đến 5 lạng. Mỗi năm có thể cho thu hoạch tới 3 vụ, nên có thu nhập ổn định.

PV: Anh bắt đầu trồng cây ớt Ariêu từ khi nào?

Anh A Lăng Diên: Tôi bắt đầu ươm trồng cây ớt Ariêu này từ năm 2019. Khi đó, gia đình cũng trồng được hơn 400 gốc tại vườn và một số ít trên rẫy nữa. Nói chung, thời điểm đó phong trào ươm và trồng giống cây ớt Ariêu này khá rầm rộ tại địa phương. Vì lợi nhuận nó mang lại cũng khá cao, một vụ thu hoạch có thể kiểm hàng chục triệu đồng nên mọi người tích cực đầu tư để phát triển kinh tế gia đình.

PV: Giống ớt Ariêu mình lấy ở đâu? Việc lựa chọn giống như thế nào để cây ớt phát triển tốt?

Anh A Lăng Diên: Giống cây ớt Ariêu tôi lấy ở rừng mọc tự nhiên rất nhiều. Sau khi hái về những quả chín đỏ rồi đem về bóc lấy hạt và sau đó ươm. Phải lựa chọn những quả, hạt to và chín đều rồi ươm theo quy trình đã được hướng dẫn từ Sở Khoa học và Công nghệ. Giống ớt này tự nhiên, thường được chim Chào mào ăn và phát tán hạt giống khắp nơi nên rất được ưa chuộng.

PV: Yêu cầu về đất trồng và khí hậu đối với cây ớt Ariêu như thế nào?

Anh A Lăng Diên: Cây ớt Ariêu ưa chuộng vùng đất hơi ẩm, tơi xốp, chứ không thích hợp với vùng đất khô cứng. Cây thích hợp với khí hậu mát mẻ, tránh ánh nắng trực tiếp. Nên trồng xen kẽ với các loại cây ăn quả khác hoặc cây lâu năm thì cây sẽ phát triển khoẻ hơn. Nói chung, càng trồng khu vực đất ẩm, gần nước cây sẽ sống khoẻ và nhanh cho ra sản phẩm hơn.

PV: Vậy, quy trình trồng cây ớt Ariêu như thế nào, thưa anh?

Anh A Lăng Diên: Trước khi ươm hạt bầu cần ngâm hạt trước rồi chuẩn bị làm đất kỹ lưỡng, phân thì chủ yếu sử dụng phân tự nhiên có sẵn, đốt thêm rơm rạ rồi trộn đều với đất. Sau đó tiến hành bỏ đất đã trộn đều với phân vào bầu rồi ươm hạt vào. Thời gian đầu nên tưới thường xuyên, khoảng 1 tuần là hạt bắt đầu nứt vở chuẩn bị nảy mầm. Đến gần hai tháng, khi cây mọc khoảng 5-6 lá là có thể lấy ra trồng tại vườn. Giai đoạn này là tốt nhất để cây phát triển khoẻ, chứ để lâu hơn hai, ba tháng thì khi trồng cây rất yếu, dễ chết.

PV: Cách chăm sóc cây ớt Ariêu sau khi trồng như thế nào? Từ khi trồng đến khi thu hoạch khoảng bao lâu ạ?

Anh A Lăng Diên: Giai đoạn đầu mới trồng phải tưới nước thường xuyên vào buổi sáng và buổi chiều (nếu không có mưa). Chủ yếu là mấy tuần đầu thôi, đến khi cây lớn, chuẩn bị ra quả rồi không tưới cũng được, vì khi đó cây đã phát triển rất khoẻ. Khi chăm sóc, để ý xem những cây nào kém phát triển hoặc khả năng chết thì phải nhổ bỏ và trồng lại cái mới. Nói chung, từ khi trồng khoảng 3 tháng rưỡi là có thể cho thu hoạch. Khi thu hoạch chỉ nên hái những quả già, chín đỏ, tránh làm ảnh hưởng đến những quả non hay bông mới nở. Như vậy, cây sẽ cho quả đều liên tục quanh năm tháng luôn.

PV: So với trồng các loại cây gia vị hay ăn quả khác thì trồng ớt Ariêu có những thuận lợi và khó khăn gì?

Anh A Lăng Diên: Nói chung, trồng ớt Ariêu có nhiều thuận lợi hơn so với nhiều loại cây trồng khác. Không tốn nhiều công sức lẫn thời gian. Việc tiêu thụ cũng dễ, mang lại thu nhập đều đặn, ổn định. Chỉ có việc bảo quản sau khi thu hoạch là hơi khó thôi, sau khi hái xong nếu không xử lý sớm, bỏ vào trong lọ liền thì trái sẽ nhanh khô héo hoặc hư thối. Cái khuyết điểm nữa là ớt chỉ có thể bảo quản trong khoảng 3 tháng, chứ để lâu hơn sẽ hư hết. Nếu đã giã thành muối ớt thì có thể để lâu hơn, sử dụng được trong khoảng một năm.

PV: Thưa anh! Một năm trung bình anh bán ra khoảng bao nhiêu ký, thu nhập khoảng bao nhiêu?

Anh A Lăng Diên: Hiện, gia đình trồng khoảng 1.000 cây, trung bình mỗi năm thu hoạch ba lần, mỗi lần như vậy cho ra sản phẩm khoảng 100 ký. Hiện nay, với giá 300 ngàn đồng/1 ký thì mỗi vụ cho thu nhập khoảng 30 triệu đồng. Như vậy, riêng ớt Ariêu này có thể mang lại tổng thu nhập ổn định cho gia đình khoảng 90 triệu đồng/1 năm, chưa tính những lần hái bán nhỏ lẻ nữa.

PV: Theo tôi biết, hiện có nhiều bà con muốn khởi nghiệp từ trồng cây ớt Ariêu. Là người thành công với mô hình này, anh có chia sẻ gì đối với bà con Cơ Tu, đặc biệt là các bạn trẻ muốn khởi nghiệp từ mô hình này?

Anh A Lăng Diên: Chính quyền địa phương thường xuyên tuyên truyền rộng rãi đến bà con về việc đẩy mạnh phong trào khởi nghiệp từ mô hình trồng giống ớt này. Ngoài chỗ thôn A Xờ thì một số thôn trong xã như Cút Chrun, Bến Hiên, Dốc Gợp hiện cũng đang phát triển mạnh về mô hình này. Vì giống ớt Ariêu tiêu thụ dễ, thu nhập ổn định lại không tốn nhiều công sức nên nhiều hộ gia đình mạnh dạn đầu tư. Mỗi lần họp thôn, tôi cũng có trao đổi, chia sẻ với mọi người, đặc biệt là với các bạn thanh niên chưa có việc làm ổn định nên đầu tư khởi nghiệp từ mô hình trồng ớt Ariêu này. Vì hiện nay giống ớt này đang rất được thị trường ưa chuộng, giá trị kinh tế cao, có thu nhập ổn định.

PV: Vâng! Cảm ơn anh A Lăng Diên về cuộc trò chuyện này.