Tính đến nay, toàn tỉnh Sơn La đã phát triển hơn 7.000 lồng nuôi cá, mang lại sản lượng trên 1.400 tấn mỗi năm. Hiện toàn tỉnh có hơn 3.200 hộ dân trực tiếp tham gia nuôi trồng thủy sản trên lòng hồ. Thông qua 15 chuỗi cung ứng thủy sản an toàn cùng các chính sách hỗ trợ về vốn và kỹ thuật, hơn 1.500 hộ vươn lên thoát nghèo bền vững. Trong đó, hàng trăm hộ đồng bào dân tộc thiểu số đã vươn lên làm giàu với mức thu nhập từ vài trăm triệu đến cả tỷ đồng mỗi năm.

Tại xã Mường La, nơi có nhà máy thủy điện Sơn La, địa phương đang duy trì 40 ha mặt nước với hơn 750 lồng cá. Điển hình là mô hình nuôi cá tầm áp dụng quy trình VietGAP của Công ty TNHH một thành viên cá tầm Việt Nam - Sơn La. Với quy mô hơn 260 lồng, mỗi năm đơn vị này cung cấp ra thị trường từ 150 đến 300 tấn cá chất lượng cao, phục vụ tiêu thụ trong nước và hướng tới xuất khẩu.

Ông Bùi Việt Cường, Chủ tịch UBND xã Mường La cho biết, địa phương đặt mục tiêu đến năm 2030 sẽ phát triển gấp đôi số lồng cá so với hiện nay. Ngoài việc tăng số lượng lồng, xã cũng khuyến khích bà con phát triển thương hiệu sản phẩm. Dựa trên cơ sở sản phẩm cá sông Đà đã được tỉnh Sơn La công nhận là sản phẩm OCOP, xã Mường La sẽ tiếp tục xây dựng thương hiệu riêng gắn liền với việc tập trung đầu tư phát triển du lịch cộng đồng vùng lòng hồ.

Sự chuyển biến trong tư duy sản xuất cũng được thể hiện rõ nét tại xã Chiềng Lao. Trải dài trên mặt hồ mênh mông, hơn 330 lồng cá với sản lượng gần 1.000 tấn mỗi năm trở thành nguồn sống chính của bà con nông dân. Gia đình anh Cà Văn Siêng tại bản Tà Sài là một ví dụ. Nhờ tuân thủ chặt chẽ tiêu chuẩn VietGAP, 9 lồng cá của gia đình anh cho thu hoạch 6 - 7 tấn mỗi năm, mang lại mức lãi ổn định khoảng 200 triệu đồng.

Không chỉ dừng lại ở quy mô hộ gia đình, xã Chiềng Lao cũng xây dựng Hợp tác xã (HTX) thủy sản đầu tiên do ông Trần Anh Tuấn làm Giám đốc. HTX duy trì 30 lồng cá với sản lượng 40 - 50 tấn/năm. Không chỉ bán cá tươi, HTX còn bao tiêu sản phẩm cho vùng lân cận để chế biến thành chả cá, cá kho và tép khô. Riêng mô hình này đã giúp gia đình ông Tuấn thu về từ 700 - 750 triệu đồng mỗi năm và tạo công ăn việc làm cho 15 lao động với mức thu nhập trung bình 7 triệu đồng/tháng.

Từ khi được sáp nhập từ 3 xã cũ là Chiềng Lao, Hua Trai và Nậm Giôn, xã Chiềng Lao hiện tại sở hữu không gian phát triển rộng mở, vô cùng thuận lợi để hoạch định lại bài toán kinh tế mặt nước.

Ông Phạm Quang Sơn, Phó Chủ tịch UBND xã Chiềng Lao cho biết, định hướng sắp tới của địa phương là vận động người dân mở rộng quy mô, tăng cường liên kết sản xuất. Xã cũng sẽ nghiên cứu triển khai các mô hình nuôi giống cá, tôm mới có giá trị kinh tế cao; phát triển chế biến, đa dạng hóa sản phẩm; đồng thời phát triển các cơ sở sản xuất giống cá chất lượng cao phục vụ nhu cầu tại chỗ.

Với chiến lược đồng bộ, quy mô mở rộng và định hướng đưa nuôi trồng thủy sản trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, diện mạo của các vùng quê trực thuộc tỉnh Sơn La hứa hẹn sẽ còn vươn mình bứt phá mạnh mẽ hơn nữa trong thời gian tới./.