Khơi dậy sức sống di sản từ cộng đồng
Thứ hai, 08:33, 02/11/2026 Lâm Thanh Lâm Thanh
[VOV4] - Khi được trực tiếp thực hành và trình diễn các giá trị văn hóa truyền thống, cộng đồng không chỉ có cơ hội giới thiệu di sản mà còn thêm gắn bó, tự hào và ý thức trao truyền văn hóa của dân tộc mình.

 

 

Trong không gian khu làng Giẻ Triêng của Làng Văn hóa, Du lịch các dân tộc Việt Nam, hòa tấu cồng chiêng nhẹ nhàng, vui nhộn của đồng bào Giẻ Triêng – nhánh Bhnong đến từ xã Phước Chánh, thành phố Đà Nẵng ngân vang.

Đàn đá, cồng chiêng là nhạc cụ truyền thống bao đời của đồng bào Giẻ Triêng sinh sống ở phía tây thành phố Đà Nẵng. Lần đầu tiên những nhạc cụ ấy được mang đến Thủ đô trình diễn khiến những nghệ nhân tham gia không khỏi xúc động.

Trong ánh mắt rạng ngời, gương mặt tươi rói, với bộ trang phục truyền thống, họ gửi vào điệu múa, câu hát tình yêu quê hương, bản làng và niềm vui cuộc sống.

Với những người trẻ như Hồ Thị Thanh Thu, việc được cùng bà con Giẻ Triêng quê mình biểu diễn nét đẹp văn hóa đã khơi dậy trong em tình yêu di sản cha ông, sự cố kết cộng đồng.

“Được giao lưu với các dân tộc khác, được học hỏi, em cảm thấy rất vui và hạnh phúc. Tiếp thêm cho em rất nhiều động lực là phải giữ gìn bản sắc văn hóa của dân tộc và đồng bào Giẻ Triêng, cũng như truyền bá cho các thế hệ trẻ là luôn luôn giữ gìn bản sắc về trang phục, những lời điệu dân ca, các điệu múa cồng chiêng… để gắn kết với nhau hơn”. - Hồ Thị Thanh Thu chia sẻ.

Đặc biệt, nghi lễ mừng lúa mới – một Tết mùa quan trọng diễn ra thường niên cũng được đồng bào tái hiện một cách chân thực theo đúng phong tục truyền thống. Mỗi cá nhân, một vai trò nhưng ai cũng quyết tâm trình diễn hết mình, mang tinh thần học hỏi để bồi đắp thêm vốn văn hóa cha ông.

Anh Hồ Văn Dong bày tỏ: “Khi xuống đây, học hỏi được từ các dân tộc khác, mình về mình quảng bá. Học hỏi được cái tốt mình về mình triển khai, bổ sung, phát triển bản sắc dân tộc mình”.

Vậy là, việc lấy chủ thể làm trung tâm, cộng đồng được trực tiếp thể hiện và tự hào với di sản của mình khiến cho công tác bảo tồn văn hóa không còn là nhiệm vụ hành chính khô khan. Nó đã trở thành ý thức tự giác lưu truyền, phát huy qua các thế hệ.

Không sân khấu hóa, chính sự tham gia trực tiếp của bà con – những chủ thể văn hóa nắm giữ di sản, đã mang lại sức sống tự nhiên và sinh động nhất cho không gian trình diễn. Đồng thời, “chạm” đến trái tim du khách.

Trao đổi về định hướng bảo tồn văn hóa, ông Hồ Văn Kiên – Trưởng phòng Văn hóa – Xã hội xã Phước Chánh, thành phố Đà Nẵng cho biết, địa phương đang triển khai nhiều giải pháp thiết thực để đưa văn hóa trở thành sức mạnh nội sinh.

Theo nghị quyết của Đảng ủy xã Phước Chánh, các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao truyền thống cấp xã được duy trì tổ chức 2 năm một lần; trong khi cấp thôn được duy trì hàng năm với sự hỗ trợ toàn diện về kinh phí, cơ sở vật chất, âm thanh, ánh sáng từ UBND xã theo từng mốc thời gian cụ thể nhằm tạo chiều sâu lan tỏa cho du khách đến tham quan, nghiên cứu.

Văn hóa truyền thống không chỉ là vốn quý di sản của cha ông để lại, mà còn là "nhận diện thương hiệu", là nền tảng để tạo dựng bản sắc độc đáo cho mỗi địa phương.

Trong xu thế hội nhập hôm nay, việc tổ chức các không gian trình diễn văn hóa đặc trưng không đơn thuần là hoạt động biểu diễn nghệ thuật, mà chính là chiến lược khơi dậy sức sống di sản từ gốc rễ.

Và trong hành trình đó, cộng đồng dân cư chính là hạt nhân then chốt - nơi lưu giữ, bảo tồn và trực tiếp thổi hồn, tạo nên sự độc đáo không thể thay thế cho bức tranh văn hóa quê hương./.

Lâm Thanh

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC