[VOV4] - Tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam, đồng bào Giẻ Triêng - nhánh Bhnong xã Phước Chánh - TP Đà Nẵng tái hiện Tết mùa truyền thống với những nét đặc sắc.
Tết mùa truyền thống của dân tộc Giẻ Triêng còn được gọi là lễ hội ăn mừng lúa mới, thường diễn ra dịp tháng 11-12 dương lịch hàng năm.
Khi đó, vụ mùa thu hoạch rẫy kết thúc. Lúa được phơi khô cất trong nhà kho. Mọi người trong làng có thời gian rảnh rỗi sau một năm vất vả. Bà con sẽ tổ chức ăn Tết mùa.
Mục đích, nhằm tạ ơn Giàng đã ban cho con dân một mùa thóc lúa bội thu. Đồng thời cầu mong thần linh cho mùa sản xuất mới thuận lợi, mọi người khỏe mạnh.
Trước khi diễn ra Tết ăn mừng lúa mới, già làng tổ chức họp bàn tại nhà cộng đồng, thống nhất ngày lành tổ chức. Sau đó, phân công công việc cho từng gia đình, chuẩn bị các lễ vật.
Đàn ông, con trai sẽ vào rừng hái rau, săn bắt chuột, sóc, cá...
Phụ nữ đến kho lúa của gia đình gùi thóc về phơi khô, giã, sàng, gói bánh.
Vì là ăn cơm mới, nên lễ dâng cúng Giàng phải được làm từ gạo mới - thành quả một mùa sản xuất của dân làng.
Ngày tổ chức ăn Tết mùa, tại sân nhà làng, phụ nữ cùng nhau gói bánh, chuẩn bị rượu cần. Bà chủ làng là người gói 9 chiếc bánh đầu tiên. Sau đó, các cô gái mới thực hiện công việc của mình.
Trong gian bếp, mùi thức ăn dậy lên thơm phức.
Mọi người cùng nhau chuẩn bị để có một mâm lễ tươm tất nhất dâng lên Giàng.
Sau khi lễ vật được chuẩn bị xong xuôi, giờ lành đến các gia đình cùng mang đến nhà cộng đồng tổ chức cúng Giàng.
Là nghi lễ của cộng đồng, các lễ vật đều là tấm lòng thành của các gia đình dâng cúng. Tùy vào điều kiện của làng năm ấy mà lễ vật trong mâm cúng dâng Giàng lớn hay nhỏ. Nhưng những thứ phải có là gà luộc, cá nướng, thịt heo, thịt sóc, thịt chuột, các loại rau, canh, trầu cau, rượu cần.
Khi con cháu trong làng quây quần đông đủ, già làng kính cẩn khấn báo thần linh về dự lễ, hưởng những thành quả bà con làm ra trong một năm lao động.
Già làng khấn tạ ơn các thần sông, thần suối, thần núi, thần sấm, cầu xin các thần phù hộ quanh năm mưa thuận, gió hòa, không lũ lụt, hạn hán, năm tới mùa màng bội thu, dân làng bình an.
Cúng xong, già làng bốc phần cơm trong mâm cúng, rót rượu tự tay đưa con cháu thụ lộc. Mọi người cùng nhau ăn uống ngay tại nhà làng.
Bữa cơm cộng đồng thắt chặt tình đoàn kết.
Dân làng sau đó cùng vui hội trống chiêng. Họ reo hò, nhảy múa theo tiếng chiêng, nhịp trống. Tối đến thì nhảy múa xung quanh đống lửa. Khi đã vui chơi thỏa thích, mọi người lại trở về nhà. Lễ cúng lúa mới riêng tại các gia đình bắt đầu. Tùy theo vụ mùa thu nhiều hay ít mà các gia đình tổ chức 1 - 2 ngày hoặc kéo dài trong tuần.
Du khách cùng bà con dân tộc hoạt động tại Làng cùng vui Tết mùa với đồng bào Giẻ Triêng. Với bà con, Tết mùa là dịp lễ lớn trong năm. Mọi người có thời gian nghỉ ngơi, sum hợp, vui chơi, đến thăm nhau... Nhà ai có nhiều khách ghé thăm được coi là một niềm vinh dự lớn.
Lâm Thanh
Viết bình luận