Nắc cớ mưy bhiệc boọl a’xiu nóc ngân bhlâng t’mêê váih bêl ra’diu t’ngay 2/8, đhị chr’hoong đảo Lý Sơn bhrợ 5 cha’nặc moót viện cấp cứu. nâu đoo cắh nặc g’lúh tr’nơợp crêê boọl a’xiu nóc cóh tỉnh Quảng Ngãi nắc ơy vêy bấc ngai chêết bil tu đắh cha râu a’xiu nâu. Hân đhơ cơnh đêếc, đhanuôr cóh zâp zr’lụ biển, đảo âng tỉnh Quảng Ngãi dzợ đươi dua a’xiu nóc nâu bhrợ ch’na đh’nắh. CTV Tiến Công đhị miền Trung xay moon:

              K’dâng 2h ra’diu t’ngay 2/8, 5 cha’nặc đhanuôr cóh chr’val An Hải, chr’hoong Lý Sơn bơơn apêê cóh pr’loọng đông âng đơơng lướt cấp cứu đhị trung tâm y tế quân dân y chr’hoong đảo Lý Sơn, tỉnh Quảng Ngãi. Pazêng 5 cha’nặc k’ay nâu nắc bơơn ta năl crêê boọl tu đắh a’xiu nóc. L’lăm đêếc, k’dâng 6h hi’bu t’ngay 1/8, mưy c’bhúh pazêng vêy 7 cha’nặc cóh chr’val An Hải, chr’hoong Lý Sơn lướt ooy biển coọp bơơn a’xiu nóc, đơơng chô ooy đông t’coóh Trương Đình Thành, 40 c’moo cóh đội 16, chr’val An Hải, chr’hoong Lý Sơn đh’rứah âm búah lâng k’lút a’xiu nóc. Tước ra’diu t’ngay t’tưn nắc 5 cha’nặc, pazêng t’coóh Đinh Công Hoàng, 37 c’moo, Dương Hồng Phát 52 c’moo, Đặng Văn Kiệt 41 c’moo, Trương Đình Phú 43 c’moo lâng Trần Văn Diệt 46 c’moo nắc crêê boọl thần kinh, ma ha’dêêr dzung têy, cắh năl râu rị dzợ, kiêng ki’tặ. 2 anhi đh’rứah ting đắh a’xiu nóc nâu nắc Trương Đình Thành 40 c’moo lâng Trương Văn Thịnh 34 c’moo doọ lấh bấc đắh nắc ting boọl m’bứi a’năm, zư padứah đhị đông. Hadợ Trần Văn Diệt tu boọl ngân bhlâng, lêy cắh năl râu dzợ, huyết áp dal, rối loạn cóh loom luônh nắc bơ ơn bác sĩ lâng pr’loọng đông đơơng chô ooy k’tiếc cấp cứu đhị bệnh viện đa khoa tỉnh Quảng Ngãi. Bác sĩ Phan Đình Xuân, trung tâm y tế quân dân y Lý Sơn đoọng năl:

                Đương pay manứih k’ay nâu nắc apêê moon ha’dêêr lứch dzung têy lâng bưr. Bêl lêy cha’mêết nắc c’lâng a’ham lướt đấh lâng huyết áp dal, nắc ga’lêếh bhlâng. Moót ooy đâu acu lêy zư, bhrợ pa’xiêr huyết áp lâng tước đâu nắc lêy manứih k’ay nâu cung z’zăng ặ.

               Độc tố váih cóh a’xiu nóc nâu nắc vêy bấc tetrodotoxins, mưy c’bhúh độc tố thần kinh pabhlâng k’rang k’pân, đợ mơ apêê chêết bấc. độc nâu nắc hợp chất nhâm mâng bhlâng, cắh choom bil chêết hân đhơ ơy zêệ pa’chêện, lấh mơ nắc cắh ơy vêy zanươu đoọng zư padứah liêm choom bhlâng đợ apêê crêê boọl a’xiu nóc nâu. Tu cơnh đâu, ngành y tế lâng chính quyền vel đông tỉnh Quảng Ngãi buôn xay moon đoọng ha đhanuôr lêy oó đắh cha a’xiu nóc đoọng oó choom boọl pị. hân đhơ cơnh đêếc, dzợ bấc ngai nắc chủ quan bhrợ đắh lêệ a’xiu nâu, bhrợ bấc g’lúh boọl chêết. bác sĩ Lê Nguyễn Thanh, khoa hồi sức tích cực zêl cha’groong độc, bệnh viện đa khoa Quảng Ngãi đoọng năl:

           Bêl đắh a’xiu nóc nâu nắc độc tố âng đoo nắc tetrodotoxins bhrợ liệt cơ c’lâng pr’hơơm, bhrợ da’dưl cắh dzợ liêm ma mơ. Zư padứah nắc xoọc đâu cắh ơy vêy zanươu t’bil độc, mưy zư padứah triệu chứng a’năm. Manứih k’ay nắc da’dưl cắh dzợ cơnh bêl lơơng, ting tr’xin cậ, suy tuần hoàn nắc chô ooy da’dưl. K’rang k’pân bhlâng nắc bêl đắh a’xiu nâu bấc chất độc, hadợ ắt ch’ngai bệnh viện, trung tâm y tế nắc buôn bhlâng chêết bil.

        Zâp t’ngay, cóh zâp chr’val zr’lụ biển âng tỉnh Quảng Ngãi, a’xiu nóc dzợ bơơn câl pay, âng đơơng đươi dua. Cắh vêy ngai năl, đợ a’xiu nâu nắc choom bhrợ chêết bil bêl đắh cha, lấh mơ nắc apêê đhanuôr ắt cóh biển./.

CÁ NÓC: MÓN ĂN CHẾT NGƯỜI 

     Thêm một vụ ngộ độc cá nóc nghiêm trọng vừa xảy ra tại huyện đảo Lý Sơn khiến 5 người phải nhập viện cấp cứu. Đây không phải là trường hợp đầu tiên bị ngộ độc cá nóc ở tỉnh Quảng Ngãi mà rất nhiều người phải “bỏ mạng” vì món ăn này. Tuy nhiên, người dân ở các vùng biển, đảo của tỉnh Quảng Ngãi vẫn sử dụng cá nóc làm thực phẩm. CTV Tiến Công tại miền Trung phản ánh:

              Khoảng 2 giờ sáng 2/8, 5 người dân ở xã An Hải, huyện Lý Sơn được người nhà đưa đi cấp cứu tại Trung tâm Y tế Quân dân y huyện đảo Lý Sơn, tỉnh Quảng Ngãi. Cả 5 bệnh nhân đều được xác định bị ngộ độc do ăn cá nóc. Trước đó, khoảng 18 giờ ngày 1/8, 1 nhóm gồm 7 người dân ở xã An Hải, huyện Lý Sơn ra biển bắt được con cá nóc, mang đến nhà của ông Trương Đình Thành, 40 tuổi ở Đội 16, xã An Hải, huyện Lý Sơn cùng nhau uống rượu với cá nóc. Rạng sáng hôm sau thì 5 người gồm Đinh Công Hoàng, 37 tuổi; Dương Hồng Phát, 52 tuổi; Đặng Văn Kiệt, 41 tuổi; Trương Đình Phú, 43 tuổi và Trần Văn Diệt, 46 tuổi có triệu chứng ngộ độc thần kinh, tê rần đầu chân tay, lơ mơ, buồn nôn. Hai người cùng ăn cá nóc trong nhóm là Trương Đình Thành, 40 tuổi và Trương Văn Thịnh, 34 tuổi do ăn ít nên chỉ bị ngộ độc nhẹ, điều trị tại nhà. Riêng bệnh nhân Trần Văn Diệt do ngộ độc quá nặng, có biểu hiện lơ mơ, cao huyết áp, rối loạn tiểu tiện nên được các bác sĩ và gia đình chuyển vào đất liền cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Ngãi. Bác sĩ Phan Đình Xuân, Trung tâm Y tế Quân dân y Lý Sơn cho biết:

           Tiếp nhận bệnh nhân đầu tiên họ vô mình, họ khai với mình là tê tay, tê chân và tê môi. Khi kiểm tra thì mạch nhanh với lại huyết áp cao cho nên là người rất là mệt. Vô mình xử lý, làm hạ huyết áp và đến thời điểm bây giờ thì bệnh nhân tương đối ổn định.

        Độc tố có trong cá nóc có thành phần chủ yếu là tetrodotoxins, một nhóm độc tố thần kinh cực kỳ nguy hiểm, tỷ lệ gây tử vong khá cao. Độc tố này là hợp chất có tính bền nhiệt, không bị phân hủy trong quá trình nấu chín, đặc biệt là chưa có thuốc giải đặc hiệu cho các trường hợp bị ngộ độc cá nóc. Do vậy, ngành y tế và chính quyền địa phương tỉnh Quảng Ngãi thường tuyên truyền cho người dân không nên ăn cá nóc để tránh bị ngộ độc. Thế nhưng vẫn còn rất nhiều người chủ quan làm thịt cá nóc để ăn, gây ra nhiều vụ ngộ độc, trong đó có những vụ ngộ độc cá nóc dẫn đến chết người. Bác sĩ Lê Nguyễn Thanh Hằng, Khoa Hồi sức tích cực chống độc, Bệnh viện Đa khoa Quảng Ngãi nói:

              Khi mà mình ăn cá nóc thì độc tố của nó là tetrodotoxins thì cái này sẽ gây ra liệt cơ hô hấp, gây chậm nhịp tim. Điều trị thì hiện tại chưa có thuốc giải độc, chỉ điều trị triệu chứng thôi. Ví dụ như bệnh nhân suy hô hấp thì mình hỗ trợ thở cho họ. Bệnh nhân có nhịp tim chậm, suy tuần hoàn thì mình sẽ hỗ trợ về tim. Nguy hiểm nhất là khi ăn cái này nhiều mà độc chất nặng, lại ở xa bệnh viện, trung tâm y tế thì rất dễ dẫn tới tử vong.

           Hàng ngày, ở các xã vùng biển của tỉnh Quảng Ngãi, cá nóc vẫn được thu mua, vận chuyển đi tiêu thụ. Không ai có thể biết, những con cá nóc này sẽ còn gây họa cho bao nhiêu người khi mà thói quen ăn cá nóc vẫn còn, nhất là người dân ở vùng biển./.