Đắc Lắc: Bh’nơơn tợơ cr’noọ bh’rợ

Câu lạc bộ dóo n’niên ca coon thứ 3

          Lâng lấh 1.000 câu lạc bộ, 35.000 hội viên, apêê câu lạc bộ doó n’niên ca coon thứ 3 đhị tỉnh Đắc Lắc ơy chroi k’rong chr’nắp ooy bh’rợ kế hoạch hoá pr’loọng đong, pa dưr dal bh’nơơn tr’mung tr’méh, pa dưr kinh tế-xã hội đhị vel đong. Bha ar xrắ “ Đắc Lắc: Bh’nơơn tợơ cr’noọ bh’rợ Câu lạc bộ dóo n’niên ca coon thứ 3” âng H’Xíu, PV Đài TNVN xay moon đắh xa nay nâu.

          Bhrợ t’váih tợơ c’moo 2008, CLB dóo n’niên ca coon thứ 3 vel Kiến Xương, chr’val Buôn Triết, chr’hoong Lắc xoọc tr’nơợp nắc vêy 12 ch’nắc. Zập zêng 3 c’xêê muy chu, Ban k’đhợơng lêy CLB nắc lêy bhrợ sinh hoạt lâng bấc râu xa nay cơnh: xay moon đắh k’rang lêy c’rơ tr’mông n’niên- kế hoạch hoá pr’loọng đong; xay moon Luật ma mơ mr’cơnh bhlưa n’đil lâng n’jứih, râu liêm choom, bhui har; prá xay ting cơnh c’lâng xa nay bơơn apêê hội viên k’rang tước. Tợơ zập g’lúh sinh hoạt, apêê thành viên bơơn prá xay, zúp zooi đh’rứah đoọng trứah bhlếh lơi râu cắh liêm buôn lưm cóh pr’ắt tr’mông, kinh nghiệm băn ca coon, pa dưr tr’mung tr’méh. Tợơ đếêc, zúp đoọng ha pêê a moó pân đil nắc vêy pa xoọng c’năl k’rang lêy pr’loọng đong đay, pân jứih nắc năl ghít lấh mơ bh’rợ âng muy ch’nắc pân jứih cóh pr’loọng đong, cóh bhiệc đương zêl tr’vay tr’poóh cóh pr’loọng đong. Pa căn Trần Thị Thơ,, Chủ nhiệm CLB dóo n’niên ca coon thứ 3 vel Kiến Xương moon: “Tợơ t’ngay mọot ooy CLB tước nâu kêi, a zi lêy apêê a đhi a moó cung đh’rứah xay moon, tr’zúp tr’zooi đắh mặt tinh thần lâng kinh tế, apêê a đhi a moó cung pa đhêy đhị 2 mặt ca coon, n’đil cắh cợ n’jứih nắc doó pa chắp râu rị, đoọng băn ca coon liêm ta níh lâng k’rang pa dưr pr’ắt tr’mông, tu cơnh đếêc k’díc ca coon nắc zêng bhui har”.”

          Đh’rứah lâng zập chu sinh hoạt âng CLB, Ban k’đhợơng lêy nắc dzợ đh’rứah lâng apêê CTV Dân số lâng k’bhúh pân đil đớc cr’chăl tước zập pr’loọng đong đoọng xay moon ha pêê a đhi a moó. Lêy bh’nơơn liêm choom âng CLB âng chô, ting t’ngay nắc ting bấc apêê dic điêl ting pấh. Tước nâu kêi, CLB dóo n’niên ca coon thứ 3 vel Kiến Xương ơy vêy 28 hội viên chính thức lâng lấh 80 hội viên ting pấh sinh hoạt. Đh’rứah lâng bhiệc zư liêm cr’chăl sinh hoạt, apêê thành viên CLB dzợ k’rong zên quỹ, zúp zooi đoọng ha pêê hội viên lưm k’đháp vặ k’rong bhrợ cha.

          Pr’loọng đong a moó Nguyễn Thị Hiền, ắt đhi vel Kiến Xương, chr’val Buôn Triết, chr’hoong Lắc ting pấh CLB dóo n’niên ca coon thứ 3 tợơ pazêng t’ngay tr’nợơp bhrợ t’váih. A moó Hiền vêy 2 p’nong ca coon n’jứih, p’niên zăng t’ha nắc c’moo đâu thi đại học, ha dợ p’niên k’tứi nắc ra văng moọt lớp 11, mị nhi k’tứi nâu zêng liêm ta níh lâng vêy bh’nơơn học tập liêm choom. Đh’rứah lâng bhrợ têng 8 sào cà phê lâng 2ha ha roo ruộng, băn a’ọc, a tứch, zập c’moo pr’loọng đong a moó âng cho lấh 200 ức đồng. A móo Nguyễn Thị Hiền moon: “Tợơ bêl mọot ooy CLB nắc a đhi a moó cung xay moon nắc doó n’niên ca coon thứ 3 đoọng n’jứah zư liêm c’rơ tr’mông, n’jứh pa choom ca coon liêm ta níh, kinh tế ha dưr. Mọot CLB cung vêy râu liêm choom đoọng ha đhi a moó, a đhi a moó cung vêy k’rong tr’bứi zên quỹ đoọng zúp zooi ngai lalấh k’đháp đha rựt, đoọng ha pêê ha dưr bhrợ cha. Cơnh pr’loọng đong zi đâu, nắc nâu kêi, kinh tế ơy ha dưr  z’zăng, apêê ca coon cha học cung liêm ta níh.”

          Tỉnh Đắc Lắc xoọc vêy lấh 1.000 CLB dóo n’niên ca coon thứ 3 đhị pazêng apêê zr’lụ chr’val, phường, thị trấn lâng k’nặ 35.000 hội viên ting pấh. Bh’rợ âng apêê CLB bơơn pa zưm lâng apêê bh’rợ âng dân số lâng bh’rợ hội pân đil, tu cơnh đếêc nắc cóh đhr’năng bhrợ têng apêê nâu pa zưm ghít liêm, bh’nơơn dal. T’coóh Mai Văn Phán, Phó Chi cục trưởng Chi cục Dân số KHHGĐ tỉnh Đắc Lắc đoọng năl: “Azi nắc vêy hệ thống cộng tác viên  dân số đhị pazêng apêê vel bhươl lâng zr’lụ đhanuôr ắt mamông, lấh mơ đhị pazêng 184 chr’val phường zêng vêy hệ thống chuyên trách CTV. Lâng đắh chr’hoong nắc xoọc đâu zêng vêy apêê trung tâm KHHGĐ ting mọot bhrợ. Tu cơnh đếêc, râu pa zưm bhrợ têng bhlưa apêê ban ngành đoàn thể đhị apêê vel đong nắc  azi ơy bhrợ poong pa tệêt đoọng xay bhrợ cr’noọ bh’rợ nâu. Tu cơnh đếêc bh’rợ âng zi nắc ta luôn bơơn zư liêm lâng ta luôn vêy pazêng râu tr’xăl liêm glặp lâng zập cr’chăl lâng zập pr’đợơ cơnh xọoc đâu.”

          Bh’rợ liêm ta níh, bh’nơơn dal âng apêê CLB dóo n’niên ca coon thứ 3 đhi Đắc Lắc  pa cắh ghít tợơ đợ n’niên, pa bhlầng nắc đợ n’niên ca coon thứ 3. C’moo 2012, prang tỉnh vêy 16,5% pr’loọng đong n’niên ca coon thứ 3, tước c’moo 2015, đợ nâu nắc ơy xiêr dzợ mơ 13,9%. Đhị apêê vel đong âng apêê chr’hoong cơnh: Lắc, K’rông Pách, M’Đrắc, thị xã Buôn Hồ bấc c’moo đâu doó ngai n’niên ca coon thứ 3 nắc a tếh. Lâng bấc bh’rợ tr’nêng, lalua ta níh, apêê CLB dóo n’niên ca coon thứ 3 đhị Đắc Lắc nắc ơy chroi k’rong bhrợ têng liêm bh’rợ dân số KHHGĐ, pa dưr dal bh’nơơn dân số đhị vel đong./.

ĐẮC LẮC: HIỆU QUẢ TỪ MÔ HÌNH CÂU LẠC BỘ KHÔNG SINH CON THỨ 3

        Với hơn 1.000 câu lạc bộ, 35.000 hội viên, các câu lạc bộ không sinh con thứ 3 ở tỉnh Đắc Lắc đã góp phần quan trọng vào công tác kế hoạch hóa gia đình, nâng cao chất lượng cuộc sống, phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương. Bài “Đắc Lắc: Hiệu quả từ mô hình câu lạc bộ không sinh con thứ 3” của H’Xíu, phóng viên Đài giới thiệu mô hình này.

       Thành lập từ năm 2008, câu lạc bộ không sinh con thứ 3 thôn Kiến Xương, xã Buôn Triết, huyện Lắc ban đầu chỉ có 12 thành viên. Cứ đều đặn 3 tháng một lần, Ban chủ nhiệm Câu lạc bộ lại tổ chức sinh hoạt với nhiều nội dung đa dạng như: tư vấn, tuyên truyền về chăm sóc Sức khỏe sinh sản - Kế hoạch hóa gia đình; tuyên truyền Luật bình đẳng giới; phòng chống bạo lực gia đình; xây dựng gia đình no ấm, bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc; tọa đàm trao đổi theo chủ đề được các thành viên quan tâm. Qua các buổi sinh hoạt, các thành viên được chia sẻ, hỗ trợ nhau giải quyết những khúc mắc thường gặp trong cuộc sống, kinh nghiệm nuôi dạy con cái, phát triển kinh tế. Từ đó, giúp cho các chị em phụ nữ có thêm kiến thức chăm lo cho gia đình; nam giới hiểu được trách nhiệm của người chồng trong việc phòng chống bạo lực gia đình, biết chia sẻ với vợ trong việc thực hiện Kế hoạch hóa gia đình. Bà Trần Thị Thơm, chủ nhiệm câu lạc bộ không sinh con thứ 3 thôn Kiến Xương nói: “Từ ngày vào Câu lạc bộ tới giờ chúng tôi thấy các chị em cũng động viên nhau, giúp đỡ nhau về mặt tinh thần và kinh tế, các chị em cũng dừng lại ở 2 con, trai hay gái không quan trọng, để nuôi dạy cho tốt và chăm lo phát triển kinh tế, cho nên chồng con đều phấn khởi hết”.

Bên cạnh những buổi sinh hoạt định kỳ của câu lạc bộ, Ban chủ nhiệm cùng với cộng tác viên dân số và hội phụ nữ còn dành thời gian đến từng nhà để tuyên truyền, vận động chị em. Thấy được hiệu quả tích cực mà câu lạc bộ đem lại, ngày càng nhiều cặp vợ chồng tham gia sinh hoạt. Đến nay, Câu lạc bộ không sinh con thứ 3 thôn Kiến Xương đã có 28 hội viên chính thức và hơn 80 hội viên tham gia sinh hoạt. Cùng với việc duy trì sinh hoạt định kỳ, các thành viên câu lạc bộ còn góp tiền gây quỹ, hỗ trợ cho các hội viên khó khăn vay để đầu tư chăn nuôi, sản xuất.

       Gia đình chị Nguyễn Thị Hiền ở thôn Kiến Xương, xã Buôn Triết, huyện Lắc tham gia câu lạc bộ không sinh con thứ 3 từ những ngày đầu thành lập. Chị Hiền có 2 con trai, cháu lớn năm nay thi đại học, còn cháu nhỏ chuẩn bị vào lớp 11, cả 2 cháu đều ngoan ngoãn và có thành tích học tập khá. Cùng với canh tác 8 sào cà phê và 2 ha lúa nước, chăn nuôi lợn, gà, mỗi năm gia đình chị thu nhập hơn 200 triệu đồng. Chị Nguyễn Thị Hiền nói: “Từ khi vào câu lạc bộ thì chị em cũng tuyên truyền là không sinh con thứ 3 để vừa giữ sức khỏe, vừa nuôi dạy con tốt, kinh tế phát triển. Vào câu lạc bộ cũng có cái lợi ích cho chị em, chị em cũng đóng góp được chút ít làm quỹ để cho những chị em nào khó khăn hơn thì vay để phát triển kinh tế. Như gia đình chúng tôi bây giờ thấy kinh tế cũng phát triển và các cháu cũng ăn học đàng hoàng”.

      Tỉnh Đắc Lắc hiện có hơn 1.000 câu lạc bộ không sinh con thứ 3 tại tất cả các khu dân cư xã, phường, thị trấn với gần 35.000 hội viên tham gia. Hoạt động của các câu lạc bộ được lồng ghép với các hoạt động của công tác dân số và công tác hội phụ nữ, nên trong quá trình sinh hoạt, đội ngũ làm công tác dân số và chủ nhiệm câu lạc bộ có sự phối hợp chặt chẽ, hiệu quả. Ông Mai Văn Phán, Phó chi cục trưởng Chi cục dân số kế hoạch hóa gia đình tỉnh Đắc Lắc cho biết: “Chúng tôi có hệ thống cộng tác viên dân số ở tất cả các thôn buôn và khu dân cư, ngoài ra ở tất cả 184 xã phường đều có hệ thống chuyên trách cộng tác viên. Đối với tuyến huyện thì hiện nay đều có các trung tâm kế hoạch hóa gia đình đi vào hoạt động. Chính vì vậy sự phối hợp giữa các ban ngành đoàn thể ở các địa phương thì chúng tôi đã làm đầu mối để triển khai tốt mô hình này. Vì vậy hoạt động của chúng tôi luôn được duy trì và luôn có những cái thay đổi cho phù hợp với từng giai đoạn và từng điều kiện hiện nay”.

       Hoạt động tích cực, hiệu quả của các câu lạc bộ không sinh con thứ ở Đắc Lắc thể hiện rõ qua tỷ lệ giảm sinh, nhất là tỷ lệ sinh con thứ 3. Năm 2012, toàn tỉnh có 16,5% gia đình sinh con thứ 3, đến năm 2015, tỷ lệ này còn 13,9%. Ở nhiều địa phương thuộc các huyện như: Lắc, Krông Pách, M’Đrắc, thị xã Buôn Hồ nhiều năm liền không có trường hợp sinh con thứ 3 trở lên. Với nhiều hoạt động thiết thực, các câu lạc bộ không sinh con thứ 3 ở Đắc Lắc đã góp phần thực hiện công tác dân số kế hoạch hóa gia đình, nâng cao chất lượng dân số ở địa phương./.