Xay bhrợ cơnh xa nay bh’rợ quy hoạch zư lêy lâng pa dưr tơơm zơ nươu cr’chăl c’moo 2018- 2025, c’lâng bh’rợ tươc ooy c’moo 2030 âng UBND tỉnh Quảng Nam, hr’hoong Đông Giang lêy pay tơơm ba kích đoọng choh lâng pa dưr râu zơ nươu chr’năp n’nâu đhị chr’hoong.

Đhị pazêng vel đong âng tỉnh Khánh Hoà, bơr pêê c’moo đăn đâu, bh’rợ choh atao căh lâh liêm choom năc đhanuôr căh dợ choh bhrợ, xăl choh tơơm chr’noh râu lơơng. Đoọng nhâm mâng zr’lụ choh bhươn atao, apêê doanh nghiệp atao, đường xoọc pa têệt đh’rưah, zooi đhanuôr pa dưr râu liêm choom âng tơơm atao.

Lơi bh’rợ nhà nước âi bhrợ đanh lâh 15 c’moo, a noo Lê Văn Hoàng, ma nưih Cơ Tu ăt coh vel Phú Túc, chr’val Hòa Phú, chr’hoong Hòa Vang, thành phố Đà Nẵng đoọng bhrợ cha bhươn a tông, băn a đhăh lai lâng a oc tăm vel đong bhrợ ha bâc ngai c’jệ lêy. K’noọ 4 c’moo t’tun, a noo Hoàng âi pa căh râu chơơih pay âng đay năc crêê liêm bêl pr’đhang bhươn a tông chô đơơng tơợ 250-300 ưc đồng zâp c’xêê; bhrợ t’vaih bh’rợ tr’nêng đoọng ha bâc ngai pa bhrợ cơnh lâng zên lương tơợ 4,5 tươc 5 ưc đồng zâp c’xêê.

Ting t’ngay ting bấc pân đil Cơ Tu năl cơnh z’lâh k’đhap zr’năh, xăl cơnh bhrợ têng đoọng bơơn bh’nơơn dal. Đhị chr’hoong da ding ca coong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam, bấc a đhi a moó doó lâh lướt bhrợ ha rêê ta luôn dzợ, nắc apêê ơy năl cơnh bhrợ têng cha, tr’câl tr’bhlêy đơơng chô bh’nơơn dal lâh mơ. Tợơ đếêc, bấc pr’loọng đong ơy z’lâh đha rựt, tr’mông tr’meh z’zăng lâh mơ.

Vêy đhị coh zr’lụ da ding k’coong, zr’lụ đhanuôr acoon coh năc dợ vêy đhr’năng đhanuôr đương g’nưưm râu zup zooi âng Đảng lâng Nhà nước. Ha dợ, coh zr’lụ c’noong k’tiêc chr’hoong Hướng Hoá, tỉnh Quảng Trị, bâc đhanuôr acoon coh ơy t’bhlâng t’bil ha ul pa xiêr đharựt, bhrợ t’vaih cr’van cr’bhộ. Xa nay xay truih ooy anhi diic điêl amoó Hồ Thị Thắng lâng anoo Hồ Văn Quý, manuyh Vân Kiều năc muy coh pazêng apêê cơnh đêêc.

Bhriêl g’lăng bơơn năl thị trường, a moó Tơđêl Chiến, Chi hội trưởng Chi hội Pân đil vel Pring, chr’val Chà Vàl, chr’hoong da ding ca coong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam grơơ loom tr’xăl đhăm ha rêê căh liêm choh ha roo dzang choh pri ra riêt, chứa pa zum lâng bhơi r’veh… đoọng pa chô 120-150 ưc đồng zâp c’moo. Căh muy đoọng ha pr’loọng đong, a moó Chiến dzợ p’têêt lâng apêê n’lơơng tươc câl zooi đoọng ha đha nuôr t’bơơn zên, yêm têêm pr’ăt tr’mông.

Tu căh liêm âng pr’luh Covid-19 nắc k’ha riêng tấn prớ t’viêng, k’đấc, a lui âng đhanuôr chr’hoong Hoà Vang, thành phố Đà Nẵng dzợ ta đớc căh choom pa câl, bhrợ đhanuôr lưm k’đhap zr’năh pa bhlầng. Cơnh lâng đhr’năng nâu, Hội Nông dân thành phố Đà Nẵng ơy pa tệêt lâng apêê doanh nghiệp đoọng k’rong câl đợ bh’nơơn chr’noh âng đhanuôr.

Bấc đhanuôr tỉnh Quảng Nam ơy grơơ nhool vặ zên âng ngân hàng đoọng chóh a’moót, chóh pô, băn k’roóc ha dợ nắc mặ dưr k’van, bấc pr’loọng đông pa chô zên tơợ 150-200 ực đồng đhị mưy c’moo. Ha dợ Ngân hàng Nông nghiệp lâng pa dưr pa xớc vel bhươl Chi nhánh Quảng Nam nắc ơy lêy bhrợ đoọng ha kr’bhâu pr’loọng đhanuôr k’rong bhrợ pa dưr zâp bh’rợ bhrợ têng ha rêê đhuốch... ooy đâu zúp đhanuôr vel đông zi lấh đha rứt bhrợ cha k’van.

Tơợ muy rau tơơm chặt vaih coh crâng ca coong, tơơm abăng nắc căh muy vaih tơơm chr’năp liêm, lâh mơ nắc dzợ zooi bấc pr’loọng đong đhanuôr acoon coh đhị tỉnh Lào Cai z’lâh đha rựt lâng bhrợ pa dưr ca van.

Lâng pazêng c’năl âng muy cha nắc cô giáo pa choom môn Sinh học, a moó Đặng Thị Hồng ặt đhị chr’val Quảng Nhân, chr’hoong A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế ơy bhrợ têng liêm choom cr’nọo bh’rợ choh tri hữu cơ bơơn bấc ngai năl tước. Nâu đoo nắc cr’nọo bh’rợ choh tri ting cơnh bh’rợ sinh học tệêm ngăn tr’nợơp đhị chr’hoong da ding ca coong A Lưới đoọng ha bh’nơơn zập c’moo tước k’ha riêng ức đồng lâng t’vaih bhiệc bhrợ đoọng ha bấc ngai đhị vel đong.