Chr’hoong da ding ca coong Hướng Hóa ăt n’đăh Tây âng tỉnh Quảng Trị cơnh lâng lâh 50% năc đha nuôr Pa Cô, Vân Kiều. Chr’hoong vêy 19 chr’val lâng 2 thị trấn, coh đêêc vêy 13 chr’val pa bhlâng zr’năh k’đhap; 11 chr’val c’noong k’tiêc lâng k’tiêc k’ruung Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào. Pr’ăt tr’mông đha nuôr Pa Cô, Vân Kiều coh đâu dzợ bâc râu zr’năh k’đhap. Bâc c’moo ha nua, chr’hoong Hướng Hóa xay bhrợ bâc bh’rợ xa nay, dự án pa xiêr đha rưt nhâm mâng tr’nơơp bơơn đợ bh’nơơn choom hơnh deh. Pr’ăt tr’mông đha nuôr xooc r’dợ tr’xăl ting t’ngay cơnh lâng bâc pr’đhang pa dưr tr’mông tr’meh liêm choom. Đợ pr’loọng đha rưt, đăn đha rưt xiêr ting c’moo.
Chr’hoong da ding ca coong Hướng Hóa ăt n’đăh Tây âng tỉnh Quảng Trị cơnh lâng lâh 50% năc đha nuôr Pa Cô, Vân Kiều. Chr’hoong vêy 19 chr’val lâng 2 thị trấn, coh đêêc vêy 13 chr’val pa bhlâng zr’năh k’đhap; 11 chr’val c’noong k’tiêc lâng k’tiêc k’ruung Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào. Pr’ăt tr’mông đha nuôr Pa Cô, Vân Kiều coh đâu dzợ bâc râu zr’năh k’đhap. Bâc c’moo ha nua, chr’hoong Hướng Hóa xay bhrợ bâc bh’rợ xa nay, dự án pa xiêr đha rưt nhâm mâng tr’nơơp bơơn đợ bh’nơơn choom hơnh deh. Pr’ăt tr’mông đha nuôr xooc r’dợ tr’xăl ting t’ngay cơnh lâng bâc pr’đhang pa dưr tr’mông tr’meh liêm choom. Đợ pr’loọng đha rưt, đăn đha rưt xiêr ting c’moo.
Coh cr’chăl ahay, bh’rợ tơợp bhrợ cha coh da ding k’coong, zr’lụ đhanuôr acoon coh tỉnh Quảng Nam dưr vaih k’rơ pa bhlâng. Bấc apêê ta đhâm c’mor coh zr’lụ c’noong k’tiêc năc xăl chr’noh chr’bêệt, acoon bh’năn crêê cơnh lâng đhr’năng âng vel đong, chô đơơng râu liêm choom ooy kinh tế bâc pa bhlâng. Anoo A Lăng Lơ, Trưởng cr’noon Achoong, chr’val c’noong k’tiêc Ch’ơm, chr’hoong Tây Giang năc muy coh pazêng manuyh liêm choom.
Coh cr’chăl ahay, bh’rợ tơợp bhrợ cha coh da ding k’coong, zr’lụ đhanuôr acoon coh tỉnh Quảng Nam dưr vaih k’rơ pa bhlâng. Bấc apêê ta đhâm c’mor coh zr’lụ c’noong k’tiêc năc xăl chr’noh chr’bêệt, acoon bh’năn crêê cơnh lâng đhr’năng âng vel đong, chô đơơng râu liêm choom ooy kinh tế bâc pa bhlâng. Anoo A Lăng Lơ, Trưởng cr’noon Achoong, chr’val c’noong k’tiêc Ch’ơm, chr’hoong Tây Giang năc muy coh pazêng manuyh liêm choom.
Xoọc đâu nắc xoọc moót hân noo bơơn bhrợ a’tao, hân đhơ cơnh đêếc, đhanuôr chóh a’tao cóh chr’hoong Hoà Vang, thành phố Đà Nẵng cắh choom bơơn pa câl tu cắh liêm crêê âng pr’lúh Covid-19, cắh vêy apêê lướt câl pay. Zâp cấp Hội Nông dân thành phố Đà Nẵng nắc lêy p’têết pazưm lâng zâp đơn vị zooi zúp pa câl a’tao đoọng ha đhanuôr, zúp đhanuôr dưr zi lấh zr’nắh k’đhạp
Xoọc đâu nắc xoọc moót hân noo bơơn bhrợ a’tao, hân đhơ cơnh đêếc, đhanuôr chóh a’tao cóh chr’hoong Hoà Vang, thành phố Đà Nẵng cắh choom bơơn pa câl tu cắh liêm crêê âng pr’lúh Covid-19, cắh vêy apêê lướt câl pay. Zâp cấp Hội Nông dân thành phố Đà Nẵng nắc lêy p’têết pazưm lâng zâp đơn vị zooi zúp pa câl a’tao đoọng ha đhanuôr, zúp đhanuôr dưr zi lấh zr’nắh k’đhạp
Hân noo p’răng pứih, bấc vel đông cóh tỉnh Quảng Nam xoọc ặt zâng lâng đhr’năng xơớt goóh lâng k’rịa moót. Tỉnh Quảng Nam zooi zúp đhanuôr tr’xăl bấc đhị k’tiếc chóh ha roo cắh zâp đác tưới, đhị bhrợ cắh liêm choom đoọng lêy xăl chóh zâp râu tơơm chr’nóh đơơng chô bh’nơơn liêm dal lấh. Ooy đâu, đhanuôr ting t’ngay ting pa dưr dal zên pa chô, têêm ngăn pr’ăt tr’mung.
Hân noo p’răng pứih, bấc vel đông cóh tỉnh Quảng Nam xoọc ặt zâng lâng đhr’năng xơớt goóh lâng k’rịa moót. Tỉnh Quảng Nam zooi zúp đhanuôr tr’xăl bấc đhị k’tiếc chóh ha roo cắh zâp đác tưới, đhị bhrợ cắh liêm choom đoọng lêy xăl chóh zâp râu tơơm chr’nóh đơơng chô bh’nơơn liêm dal lấh. Ooy đâu, đhanuôr ting t’ngay ting pa dưr dal zên pa chô, têêm ngăn pr’ăt tr’mung.
Đhị tỉnh Trà Vinh ting t’ngay bấc đha đhâm c’mor chô ooy vel đong bhrợ têng cha đơơng chô bh’nơơn dal. Bấc cr’nọo bh’rợ bhrợ têng t’hước tước apêê bh’nơơn chr’noh bha lầng zooi pa câl bh’nơơn chr’noh đoọng ha đhanuôr. C’nặt t’ruih “Xay moon h’cơnh choom bhrợ cha” t’ngay đâu, đhanuôr lâng pr’zợc nắc đh’rưah tr’lưm lâng chếêc năl cr’nọo bh’rợ tợơp bhrợ têng cha tợơ bh’nơơn chr’noh âng apêê đha đhâm c’mor đhị tỉnh Trà Vinh.
Đhị tỉnh Trà Vinh ting t’ngay bấc đha đhâm c’mor chô ooy vel đong bhrợ têng cha đơơng chô bh’nơơn dal. Bấc cr’nọo bh’rợ bhrợ têng t’hước tước apêê bh’nơơn chr’noh bha lầng zooi pa câl bh’nơơn chr’noh đoọng ha đhanuôr. C’nặt t’ruih “Xay moon h’cơnh choom bhrợ cha” t’ngay đâu, đhanuôr lâng pr’zợc nắc đh’rưah tr’lưm lâng chếêc năl cr’nọo bh’rợ tợơp bhrợ têng cha tợơ bh’nơơn chr’noh âng apêê đha đhâm c’mor đhị tỉnh Trà Vinh.
T’cooh Giàng Seo Giáo, 54 c’moo, ma nưih Mông coh vel Lả Gì Thàng, chr’val Tả Văn Chư năc ma nưih tr’haanh liêm choom coh bh’rợ pa dưr tr’mông tr’meh, t’bil ha ul pa xiêr đha rưt đhị chr’hoong Bắc Hà, tỉnh Lào Cai. Cơnh lâng pr’đhang bh’rợ bhươn a tông k’rong zâp râu bhươn – đong c’roọl- crâng đoọng pa chô k’noọ 200 ưc đồng zâp c’moo, âi zooi pr’loọng đong t’cooh Giàng Seo Giáo veye pr’ăt tr’mông yêm têêm.
T’cooh Giàng Seo Giáo, 54 c’moo, ma nưih Mông coh vel Lả Gì Thàng, chr’val Tả Văn Chư năc ma nưih tr’haanh liêm choom coh bh’rợ pa dưr tr’mông tr’meh, t’bil ha ul pa xiêr đha rưt đhị chr’hoong Bắc Hà, tỉnh Lào Cai. Cơnh lâng pr’đhang bh’rợ bhươn a tông k’rong zâp râu bhươn – đong c’roọl- crâng đoọng pa chô k’noọ 200 ưc đồng zâp c’moo, âi zooi pr’loọng đong t’cooh Giàng Seo Giáo veye pr’ăt tr’mông yêm têêm.
Pazêng m’ma ha roo chượt coh ha rêê năc ơy vêy đhanuôr acoon coh da ding k’coong tỉnh Quảng Nam chướt tơợ bâc lang n’nâu. Ha roo ha rêê năc đợ ha roo bha lâng đhanuôr, công năc văn hoá ty đanh coh bh’rợ tr’nêng ch’choh b’băn âng pazêng acoon coh da ding k’coong. Hân đhơ cơnh đêêc, ting c’xêê c’moo, pazêng m’ma ha roo ha rêê ting t’ngay u bil. Bh’rợ zư lêy lâng pa dưr đợ m’ma ha roo ha rêê xoọc vêy, pa bhlâng năc đợ m’ma ha roo liêm, chặt vaih bâc, cơnh ch’roo, Ba toon, Cà dố bhrôông xoọc vêy ta chượt coh muy bơr vel đong da ding k’coong âng tỉnh Quảng Nam năc chr’năp pa bhlâng.
Pazêng m’ma ha roo chượt coh ha rêê năc ơy vêy đhanuôr acoon coh da ding k’coong tỉnh Quảng Nam chướt tơợ bâc lang n’nâu. Ha roo ha rêê năc đợ ha roo bha lâng đhanuôr, công năc văn hoá ty đanh coh bh’rợ tr’nêng ch’choh b’băn âng pazêng acoon coh da ding k’coong. Hân đhơ cơnh đêêc, ting c’xêê c’moo, pazêng m’ma ha roo ha rêê ting t’ngay u bil. Bh’rợ zư lêy lâng pa dưr đợ m’ma ha roo ha rêê xoọc vêy, pa bhlâng năc đợ m’ma ha roo liêm, chặt vaih bâc, cơnh ch’roo, Ba toon, Cà dố bhrôông xoọc vêy ta chượt coh muy bơr vel đong da ding k’coong âng tỉnh Quảng Nam năc chr’năp pa bhlâng.
Đăn đâu, bấc đhanuôr đhị tỉnh Quảng Nam k’rong choh sen pay cr’liêng coh pazêng zr’lụ k’tiếc ta lơi, ruộng ha roo bh’nơơn ếp. Xọoc moọt hân noo pay cr’liêng sen, chr’năp dal bh’nơơn dal đươi cơnh đếêc nắc pr’loọng đong bơơn pay pa chô k’ha rieng ức đồng tợơ tơơm sen. PC Tuyết Lê đhị miền Trung xay moon.
Đăn đâu, bấc đhanuôr đhị tỉnh Quảng Nam k’rong choh sen pay cr’liêng coh pazêng zr’lụ k’tiếc ta lơi, ruộng ha roo bh’nơơn ếp. Xọoc moọt hân noo pay cr’liêng sen, chr’năp dal bh’nơơn dal đươi cơnh đếêc nắc pr’loọng đong bơơn pay pa chô k’ha rieng ức đồng tợơ tơơm sen. PC Tuyết Lê đhị miền Trung xay moon.
Căh muy tr’haanh ooy bh’rợ kinh tế - tr’câl tr’bhlêy đhị cửa khẩu chr’năp, thị trấn Lao Bảo, chr’hoong da ding k’coong Hướng Hoá, tỉnh Quảng Trị năc dợ zr’lụ bhrợ têng bâc bh’rợ b’băn ting cơnh bh’rợ công nghiệp ga măc coh zr’lụ. Chr’năp bhlâng, manuyh b’băn ơy xăl ooy cr’noọ bh’rợ kinh tế tơợ k’tứi la leh ty đanh năc ooy bh’rợ b’băn zazum đh’rưah lâng khoa học kỹ thuật bhrợ t’vaih râu liêm choom ting t’ngay bâc lâh mơ.
Căh muy tr’haanh ooy bh’rợ kinh tế - tr’câl tr’bhlêy đhị cửa khẩu chr’năp, thị trấn Lao Bảo, chr’hoong da ding k’coong Hướng Hoá, tỉnh Quảng Trị năc dợ zr’lụ bhrợ têng bâc bh’rợ b’băn ting cơnh bh’rợ công nghiệp ga măc coh zr’lụ. Chr’năp bhlâng, manuyh b’băn ơy xăl ooy cr’noọ bh’rợ kinh tế tơợ k’tứi la leh ty đanh năc ooy bh’rợ b’băn zazum đh’rưah lâng khoa học kỹ thuật bhrợ t’vaih râu liêm choom ting t’ngay bâc lâh mơ.
Amoó Lê Thị Hồng Nguyên coh chr’hoong da ding k’coong Hướng Hoá, tỉnh Quảng Trị vêy bâc ngai n’năl tươc ooy pr’đươi bột r’veh, a pul, p’lêê p’coo pa gooh chrộ vêy pr’đơc: Nguyên Homemade. Lâng dinh dưỡng bâc bhlâng, liêm buôn, cr’noọ pa dưr kinh tế âng amoó Nguyên ơy bơơn ch’ner bơr đhị bh’rợ tr’thi: Tơợp bhrợ cha tr’xăl t’mêê ta béch c’moo 2020, năc Sở Khoa học lâng Công nghệ tỉnh Quảng Trị, bhrợ t’bhưah thị trường; ting n’năc pa dưr cr’noọ xa nay bh’rợ tơơp bhrợ cha đoọng ha ađhi amoó da ding k’coong đhị vel đong.
Amoó Lê Thị Hồng Nguyên coh chr’hoong da ding k’coong Hướng Hoá, tỉnh Quảng Trị vêy bâc ngai n’năl tươc ooy pr’đươi bột r’veh, a pul, p’lêê p’coo pa gooh chrộ vêy pr’đơc: Nguyên Homemade. Lâng dinh dưỡng bâc bhlâng, liêm buôn, cr’noọ pa dưr kinh tế âng amoó Nguyên ơy bơơn ch’ner bơr đhị bh’rợ tr’thi: Tơợp bhrợ cha tr’xăl t’mêê ta béch c’moo 2020, năc Sở Khoa học lâng Công nghệ tỉnh Quảng Trị, bhrợ t’bhưah thị trường; ting n’năc pa dưr cr’noọ xa nay bh’rợ tơơp bhrợ cha đoọng ha ađhi amoó da ding k’coong đhị vel đong.