Chr’val TàBhing vêy lấh 600 pr’loọng lâng k’bnoọ 2.440 manứih, bấc nặc manứih Cơtu. Lâng bấc c’lâng bh’rợ xay moon, k’đươi, pazưm, zâp g’lúh họp vel, họp chi bộ zêng xay moon râu liêm chr’nắp, cr’noọ bh’rợ âng xa’nay bh’rợ k’tiếc k’ruung đắh bhrợ padưr vel bhươl t’mêê.

Cán bộ đảng viên taluôn k’đơơng a’cọ, gương mẫu k’đơơng đắh bh’rợ, chrooi đoọng c’rơ bh’rợ, k’tiếc k’bunh… đoọng đhanuôr ting bhrợ… zâp apêê cóh ban k’đhơợng xay bhrợ padưr vel bhươl t’mêê âng chr’val trực tiếp lướt ooy vel đông đoọng họp xay moon, năl gít cr’noọ bh’rợ tự nguyện âng đhanuôr, đh’rứah bhrợ têng đợ râu zr’nắh k’đhạp, lâng k’đươi moon râu zooi zúp, pấh bhrợ âng đhanuôr.

     Pr’loọng đông t’coóh Aviết Bia cóh vel Bà Xua nắc pr’loọng đông điển hình đắh bhiệc chrooi đoọng bh’rợ tr’nêng ooy đắh bhrợ padưr vel bhươl t’mêê. pr’loọng đông t’coóh nắc ơy tệch lơi đợ tơơm chr’nóh chr’nắp cơnh chi’loọn, pa’néh, chrun, t’boon, quế… zêng ooy cr’chăl bơơn bhrợ đoọng pay k’tiếc bhrợ têng zâp- xa’nay bh’rợ, lấh mơ nắc k’tiếc đoọng chính quyền chr’val bhrợ têng đhị zr’lụ đhăm k’tiếc t’mêê. t’coóh Aviết Bia moon: “ĐoỌng năl liêm chr’nắp ha đhanuôr, ting đêếc cóh c’la đay lâng nhà nước, ha y chroo. Đắh chính trị, kinh tế, văn hoá zêng ắt cóh đâu, nắc trung tâm âng chr’val.”

T’mooi giao lưu văn hoá đh’rứah lâng đhanuôr Cơ Tu Tà Bhing-  Ma nứh chụp Hoàng Sơn

     Cung cơnh pr’loọng đông t’coóh Aviết Bia, pr’loọng đông t’coóh Bhnướch A Éc cung ơy đoọng k’tiếc ha chính quyền vel đông bhrợ padưr trường học, tệch lơi tơơm chr’nóh, pa’hư g’roong đoọng bhrợ c’lâng lướt ooy vel bhươl. Ting cơnh t’coóh Bhnướch A Éc moon, xa’nay bh’rợ padưr vel bhươl t’mêê nắc c’lâng xa’nay pậ chr’nắp âng đảng, nhà nước, tu cơnh đâu, đhanuôr lêy đh’rứah lâng đảng, nhà nước pấh bhrợ padưr: “Acu bơơn chính quyền chr’val chắp hơnh tu ơy đoọng bấc tơơm chr’nóh, k’tiếc đoọng bhrợ c’lâng, trường đoọng acoon ađhi học tập. c’la cu taluôn đươi bhrợ c’lâng xa’nay âng nhà nước. rơơm kiêng ngai cung k’bhộ ngăn, pr’ắt tr’mung liêm chr’nắp.”

     Ooy đắh bhrợ padưr vel bhươl t’mêê chr’val TaBhing taluôn năl gít bhiệc padưr pa’xớc pr’ắt tr’mung, padưr dal pr’ắt tr’mung đhanuôr nắc đoo bh’rợ bha’lâng. Đh’rứah lâng bhiệc pazưm bhrợ padưr hệ thống hạ tầng cơnh điện, c’lâng, trường, trạm, TàBhing nắc ơy pazưm bhrợ padưr pa’xớc bhiệc bhrợ têng, xăl tơơm chr’nóh, bhrợ padưr lâng t’bhứah zâp bh’rợ padưr pa’xớc kinh tế pazưm lâng zâp râu liêm chr’nắp âng vel đông cơnh b’băn, ch’chóh, k’đươi moon đhanuôr padưr pa’xóc zâp đắh bh’rợ chóh crâng, b’băn, t’bhlâng t’bil ha ul pa’xiêr đha’rứt… tước đâu cóh vel đông chr’val nắc ơy bhrợ padưr 2 hợp tác xã nắc taanh n’đoóh a’doóh Cơtu cóh vel Zơ Ra lâng bh’rợ za’nươu g’nưm ooy đhanuôr Cơtu-Nam Giang. Cr’chăl nâu, Tabhing t’bhlâng zư liêm nhâm an ninh quốc phòng, têêm ngăn xã hội cóh vel đông. Bhrợ padưr lâng paliêm hệ thống chính trị nhâm mâng.

     Xang lấh 5 c’moo xay bhrợ xa’nay bh’rợ padưr vel bhươl t’mêê, chr’val Tabhing nắc ơy bơơn 14/19 cr’noọ bh’rợ. hân đhơ cơnh đêếc, nắc chr’val dading k’coong, vel đông bấc bha’đưn dading, lấh 90% nắc đhanuôr acoon cóh, c’năl âng đhanuôr cắh lấh dal, bh’rợ bhrợ têng cha dzợ k’tứi la’lêếh, cắh ơy đươi bhrợ cơnh tiến bộ khoa học ooy đắh bhrợ têng, nắc bhiệc bơơn bhrợ cắh bấc, đợ mơ pr’loọng đha’rứt dzợ bấc, lấh 57% bêl c’moo 2015, tước đâu bơơn bhrợ mưy cha’nặc mơ 8 ực 650 r’bhâu đồng đhị 1 c’moo. tu cơnh đâu, 2, 3 cr’noọ bh’rợ cơnh đông ắt dân cư, cơ cấu pabhrợ, pr’đươi pr’dua bấc râu… cung cắh bơơn. Lấh mơ nắc bhiệc k’đươi moon zên bhrợ padưr dzợ lưm bấc zr’nắh k’đhạp. t’coóh Zơ Râm Thực, chủ tịch UBND chr’val Tabhing moon: “Râu zr’nắh k’đhạp xoọc đâu nắc zên, zên bhrợ padưr vel bhươl t’mêê đoọng k’rong bhrợ padưr hạ tầng, xang nặc padưr pa’xớc cóh vel đông chr’văl cắh bấc, nắc bhrợ bhiệc pa’đăn đươi zên vốn cắh lấh bấc. lấh mơ nắc pr’đơợ kinh tế zr’nắh k’đhạp. k’đươi moon chr’hoong, tỉnh nắc lêy k’rang đoọng, đh’rứah lâng vel đông k’đươi moon c’bhúh manứih pazưm k’rong bhrợ hạ tầng, cắh cậ t’pấh zâp công ty xí nghiệp chô bhrợ padưr, bhrợ đoọng bhiệc bhrợ, pa’xiêr đha’rứt nhâm mâng. Bhrợ pr’đơợ đoọng ha bhiệc padưr vel bhươl t’mêê liêm buôn lấh mơ.”

     T’coóh Zơ Râm Thực đoọng năl cớ, hân đhơ dzợ bấc zr’nắh k’đhạp nắc đhanuôr lâng chính quyền chr’val t’bhlâng zooi zúp đoọng tước c’moo 2020 chr’val Tabhing bhrợ têng liêm choom cr’noọ bh’rợ padưr vel bhươl t’mêê. đoọng bhrợ têng liêm choom cr’noọ bh’rợ nâu, chr’val Tabhing pachô kinh nghiệm, bhrợ padưr xa’nay bh’rợ liêm gít lấh mơ, crêê lâng đhr’năng lalua âng vel đông. T’bhlâng t’đang k’đươi râu zooi zúp âng chr’hoong, tỉnh, t’đang k’đươi râu k’rong bhrợ âng doanh nghiệp, pazưm đươi dua liêm choom lấh mơ zên tơợ zâp đắh xa’nay bh’rợ, dự án xoọc váih./.

TA BHING VƯỢT KHÓ XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI

(PV Hoih Nhàn)

       Năm 2011 xã Ta Bhing được huyện Nam Giang, tỉnh Quảng Nam chọn thí điểm xây dựng NTM. Sau 5 năm triển khai xã mới chỉ đạt 14/19 tiêu chí, và theo kế hoạch Ta Bhing phấn đấu về đích NTM vào năm 2020. Bài viết của Hốih Nhàn, PV Chương trình phát thanh Tiếng Cơ Tu, Đài TNVN :

        Xã Tabhing có trên 600 hộ với gần 2.440 khẩu, hầu hết là người Cơ Tu. Bằng nhiều hình thức tuyên truyền, vận động, lồng ghép, các buổi họp thôn, họp chi bộ đều nêu lên ý nghĩa, mục đích của chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng Nông thôn mới.

      Cán bộ đảng viên luôn tiên phong, gương mẫu đi đầu trong các phong trào, góp công, góp của, giải phóng mặt bằng... để noi gương cho nhân dân. Các thành viên trong Ban Chỉ đạo xây dựng NTM của xã trực tiếp xuống cơ sở để họp bàn, nắm bắt tâm tư nguyện vọng của nhân dân, cùng giải quyết những khó khăn, vướng mắc và huy động sự ủng hộ, tham gia của nhân dân.

Thanh niên Tà Bing trong ngày hội văn hóa dân tộc- Ảnh Hoàng Sơn

    Gia đình ông A Viết Pia ở thôn Pa Xua là hộ gia đình điển hình trong việc góp công, góp của vào chương trình xây dựng Nông thôn mới. Gia đình ông đã chặt bỏ những cây trồng có giá trị kinh tế cao như cây cọ, cây mít, cây xoài, cây lòn bon, cây quế... đều trong giai đoạn thu hoạch để lấy đất triển khai các công trình, đặc biệt là đất để chính quyền xã quy hoạch khu dân cư. Ông A Viết Pia  nói: "Cho là có lợi, lợi thứ nhất là cho nhân dân, theo đó bản thân cũng có lợi và nhà nước cũng có lợi, tương lai cho sau này. Về chính trị, kinh tế, văn hoá xã hội đều nằm ở đây, đây là trung tâm của xã. Hy sinh nhiều cái, tôi cũng biết điều đó, nhưng tôi vẫn cho, cho họ ủi cây trồng, đất đai và mới có thành quả như ngày hôm nay. Đó là theo ý muốn của tôi. Khi nhân dân thấy tôi làm như vậy thì nhân dân trên địa bàn xã cũng đóng góp theo, không có gì thắc mắc, đòi hỏi sự đền bù nào cả. Mô hình định canh định cư, đường làng ngõ sớm được làm mới, có cầu mới nhà nước đầu tư, nói chung nhân dân rất phấn khởi.

Cũng như hộ gia đình ông A Viết Pia, hộ bà Bh’nướch A Éc cũng đã hiến đất cho chính quyền xã xây dựng trường học, chặt bỏ cây trồng, hàng rào để làm đường liên thôn. Theo bà Bh’nướch A Éc: Chương trình xây dựng nông thôn mới là chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước, vì thế nhân dân phải cùng Đảng, Nhà nước tham gia xây dựng: "Tôi được chính quyền xã khen vì đã hiến nhiều cây trồng, đất đai, như cây nhãn này đang trong thời kỳ thu hoạch thì tôi cũng hiến để, đất làm trường tôi cũng hiến, vì xây trường để con em mình học tập, không đòi hỏi một sự đền bù nào cả. Bản thân tôi luôn chấp hành chủ trường của Nhà nước. Vì Đảng, Nhà nước lãnh đạo chúng ta, mong muốn chúng ta ai cung tiến bộ, ai cũng có cuộc sống tốt đẹp, như nói về đất đai, đát đai là của nhà nước quản lý thì nhà nước có chủ trương như thế nào thì mình chấp hành như thế. Bản thân tôi thì tôi nghĩ như vậy".

       Trong xây dựng Nông thôn mới xã Tà Bhing luôn xác định phát triển kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân là khâu then chốt. Cùng với việc tập trung xây dựng hệ thống cơ sở hạ tầng như: điện, đường, trường học, y tế, giáo dục, Ta Bhing đã tập trung chỉ đạo phát triển sản xuất, chuyển đổi cơ cấu cây trồng;  xây dựng và nhân rộng các mô hình phát triển kinh tế gắn với các tiềm năng thế mạnh của địa phương như chăn nuôi, trồng trọt; khuyến khích nhân dân phát triển các mô hình về trồng rừng kinh tế, chăn nuôi gia súc, gia cầm, tích cực xoá đói giảm nghèo... Đến nay trên địa bàn xã đã thành lập được hai Hợp tác xã:  đó là dệt thổ cẩm Cơ Tu ở thôn Zơ Ra và mô hình du lịch dựa vào cộng đồng Cơ Tu- Nam Giang. Bên cạnh đó, Ta Bhing tăng cường giữ gìn an ninh quốc phòng, trật tự- an toàn xã hội trên địa bàn. Xây dựng và cũng cố hệ thống chính trị vững chắc.

       Sau hơn 5 năm triển khai Chương trình xây dựng Nông thôn mới xã Ta Bhing cơ bản đã đạt 14/19 tiêu chí. Tuy nhiên, là xã miền núi, địa hình phần lớn là đồi núi, hơn 90% nhân dân là đồng bào dân tộc thiểu số, nhận thức bà con còn hạn chế, mô hình sản xuất còn nhỏ lẻ, manh mún, chưa áp dụng được tiến bộ khoa học vào sản suất nên năng suất lao động còn thấp,  tỷ lệ hộ nghèo còn cao, trên 57,4% vào năm 2015, đến nay thu nhập bình quân là 8 triệu 560 ngàn đồng/người/năm. Vì thế một số tiêu chí như: nhà ở dân cư, cơ cấu lao động, cơ sở vật chất văn hóa... vẫn chưa đạt được. Đặc biệt là việc huy động vốn xây dựng con gặp rất nhiều khó khăn. Ông Zơ Râm Thực, Chủ tịch UBND xã Tà Bhing nói:"Cái khó khăn hiện nay là vốn, vốn Nông thôn mới để đâu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, rối phát triển sản xuất trên địa bàn xã còn ít, dẫn đến việc tiếp cận nguồn vốn của người dân hạn hẹp. Đặc biệt là điều kiện kinh tế của cũng khó khăn. Đề nghị huyện, tỉnh quan tâm cùng với địa phương huy động lực lượng, nguồn lực tập trung đâu tư vào cơ sở hạ tầng, hoặc thu hút các công ty xí nghiệp về xây dựng các công trình, tạo công ăn việc làm, giảm nghèo bền vững. Tạo điều kiện cho việc xây dựng Nông thôn mới được thuận lợi và hiệu quả hơn".

        Ông Zơ Râm Thực cho biết thêm, mặc dù vẫn còn nhiêu khó khăn nhưng nhân dân và chính quyền xã quyết tâm nỗ lực để đến năm 2020 xã Ta Bhing thực hiện thành công mục tiêu xây dựng Nông thôn mới. Để thực hiện thành công mục tiêu này, xã Ta Bhing đúc rút kinh nghiệm, xây dựng chương trình, kế hoạch hành động cụ thể hơn, sát với thực tế của địa phương. Tăng cường kêu gọi sự hỗ trợ của huyện, tỉnh, kêu gọi sự đầu tư của doanh nghiệp, lồng ghép sử dụng hiệu quả hơn nguồn vốn từ các chương trình, dự án hiện có./.