Mỗi ngày, khi màn đêm buông xuống, ánh đèn từ những nếp nhà ở bản biên giới Na Ư (Điện Biên) lại hắt lên ấm áp, cũng là lúc những người phụ nữ gác lại sau lưng gánh nặng mưu sinh để bước vào lớp học đặc biệt. Không còn những rụt rè, ê a ban đầu, giờ đây cuốn vở đã hiện lên những nét chữ ngay ngắn, nắn nót, thẳng hàng. Chị Mùa Thị Ly, người dân bản Na Ư  cho biết, trước kia chưa biết chữ đi đâu làm gì thì cũng phải hỏi hết người này, người kia, tự làm khó cho mình nên mình mới quyết tâm đi học để biết cái chữ. Sau này mình đi đâu cũng biết viết cái tên của mình, không còn làm khó cho mình.

Không chỉ là con chữ, ánh sáng tri thức từ các lớp xóa mù chữ còn thắp lên niềm tin vào một tương lai ấm no, hạnh phúc. Chỉ quen với cây cuốc, cán xẻng để làm nương rẫy, việc biết đọc, biết viết là một cột mốc kỳ diệu, làm đổi thay cuộc sống của người dân. Chị Sùng Thị Tấu, ở bản Na Ư, xã Sam Mứn vui mừng chia sẻ, ngày xưa mình không biết chữ thì cảm thấy rất khó khi có thông tin ở trong điện thoại mình không biết đọc, không biết thông tin gì cả. Thế là mình quyết tâm, già rồi vẫn đi học. Sau đó mình cảm thấy không biết viết thì khi mình ốm đau phải đi nhập viện thì làm thủ tục nhập viện rất khó khăn. Thế là mình nghĩ già rồi nhưng cũng phải cố gắng đi học để biết chữ, để biết đọc, biết viết.

Đứng lớp có những học viên đã bước qua tuổi đôi mươi, thậm chí lên chức bà, cô giáo Nông Thị Mậu, Trường PTDTBT Tiểu học Sam Mứn hiểu rằng con chữ ở đây không chỉ truyền tải kiến thức mà còn cần cả sự kiên nhẫn và thấu cảm. Cô giáo Nông Thị Mậu chọn cách bắt đầu từ những điều cơ bản nhất, với sự ân cần, khích lệ để xua đi tâm lý e ngại, tự ti,  kiên trì "cầm tay chỉ việc", uốn nắn từng nét chữ, con số cho những bàn tay vốn chỉ quen cầm cuốc, cầm dao đi rừng. Ban đầu thì các chị cũng đều rất bỡ ngỡ và rụt rè như trẻ con vậy. Nhưng sau khi được dạy và đưa ra nhiều phương pháp học phù hợp với học viên ở đây, đến bây giờ học viên của tôi đã có thể nói là đọc viết được, tính toán được rồi. Và đặc biệt là rất tự tin giao tiếp bằng tiếng phổ thông với các học viên khác trong lớp.

Đời sống của người dân Sam Mứn còn rất khó khăn, trong đó chủ yếu là phụ nữ vẫn chưa có điều kiện đi học nên tình trạng mù chữ còn khá cao. Cô giáo Nguyễn Thị Quyên, Phó Hiệu trưởng nhà trường cho biết đã lựa chọn, phân công thầy cô giáo có kinh nghiệm, nhiệt tình, tâm huyết để tham gia đứng lớp, tổ chức thời gian dạy học phù hợp với tập quán sinh hoạt người dân. Nhà trường cũng cố gắng bố trí lịch học cho phù hợp, linh hoạt để không ảnh hưởng tới cuộc sống cũng như là lao động của các học viên. Bố trí giáo viên dạy, những giáo viên tâm huyết, trách nhiệm có uy tín đối với dân bản. Đồng thời cũng tạo điều kiện về cơ sở vật chất, cung cấp đầy đủ sách giáo khoa, vở viết cũng như bút để học viên tới trường 100%.

 Là địa bàn biên giới, ở Na Ư, việc xóa mù chữ có ý nghĩa rất lớn, không chỉ giúp bà con biết đọc, biết viết mà còn là hành trình giúp đồng bào vươn lên thoát nghèo và giữ vững biên cương. Ông Lê Ngọc Hoàn, Phó Chủ tịch UBND xã Sam Mứn, cho biết việc đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân tích cực tham gia các lớp học xoá mù chữ.  Rà soát và triển khai để các đối tượng là bà con nhân dân có nhu cầu muốn cập nhật kiến thức và đặc biệt là công tác xoá mù chữ, làm sao để bà con được tiếp cận với kiến thức, biết được tiếng phổ thông, biết được chữ và giao tiếp hỗ trợ trong phát triển kinh tế xã hội. Do đó công tác xoá mù chữ ở biên giới có rất nhiều các bác, các chú đăng ký tham gia.

Những bước chân rụt rè ban đầu đến ánh mắt rạng ngời khi tự tay viết tên mình, những người mẹ, người chị đã viết nên câu chuyện đẹp về khát vọng đổi đời bằng con chữ. Hành trình ấy dẫu bắt đầu muộn màng, ánh sáng từ lớp học vùng cao đã thắp lên niềm tin và mở ra tương lai tự chủ cho những người phụ nữ nơi phên giậu Tổ quốc.