Tàm Hìu bơsram Đại học Dà Làc, pah nam geh rơlao 1 rơbô tơngu me jăk chài, broă lơh, rơndăp broă lơh geh lơh. Uă cồng nha geh tơl pràn ngui bè phan jồr dà lềng, phan was jòi sền bức xạ mờ nhiễm xạ, mpồl lơh kloh dà sơnơm, ală phan drơng tàm broă ròng phan tàm dà… Tiến sĩ Trần Nhật Thiện, Lam bồ jơdŭ lơh briă bơta Chài măi mok mờ Lơh broă bal ală Lơgar, Hìu bơsram Đại học Dà Làc đơs là, bơh cồng nha kơlôi sơnơng tus mờ broă ngui tàm mùl màl kung gam geh dùl bơta ờ ndrờm bal dờng ngan. “Tŭ do geh uă ngan ală kơnòl broă bơta jăk chài măi mok mờ tam gơl pa bơceh lơh. Mơya nàng lơh jăt mùl màl ală kơnòl hơ̆ den he kung gam ờ pràn, hơ̆ là bơta niam pơgồp bal 3 gah mờ he ờ hềt geh”.

Mùl màl pà gŏ, ală kơnòl broă bơta jăk chài mờ măi mok neh geh càr Lâm Đồng lơh uă bơta gam dềt, ờ tơrgùm bal, tam cah is; cồng nha kơlôi sơnơng ờ hềt geh jào uă tàm broă lơh. Tàm tŭ hơ̆, mpồl lơh sa kă bro kờñ tam gơl pa măi mok den ờ hềt jòi geh cau jăk, cau chài ha là gùng dà broă lơh gơdờp bal. Mò Mai Thanh Nga, Phó Kwang Lam bồ Sờh Jăk chài mờ Măi mok càr Lâm Đồng đơs là, do là bơta ờ pràn uă ngan tàm broă lơh bơta jăk chài, măi mok mờ tam gơl pa bơceh lơh càr dê. “Tơngai pa do broă lơh bè bơta chài măi mok geh lơh dềt ngan, ờ tơrgùm bal mờ hềt geh tơrbŏ bal gơs mpồl ha là gơs dùl kơnòl broă dờng nàng bơsong broă dờng càr dê”.

Bơh tàm mùl màl do, càr Lâm Đồng gam ai geh dùl broă lơh pa: ala mờ broă sơn đờm mờ jơnau lùp: “Geh tơngu me lơi nàng kơlôi sơnơng?” tus mờ: “Càr gam geh jơnau kơlôi lơi kờñ geh bơsong?”. Do kung là gùng pờ geh bơta pràn uă ngan ai ală gah broă mờ càr Lâm Đồng geh bơta pràn, tàm hơ̆ geh măi mok sinh học. Pơgru dờng, Tiến sĩ Dương Tấn Nhựt, Phó Anih kơlôi sơnơng Anih Jăk chài bơta kis, Anih Kơlôi sơnơng bơta Jăk chài mờ măi mok Việt Nam đơs là, măi mok tế bào, ròng bơsềt, măi mok tơnơ̆ tơnhào… gơtùi lơh geh ală phan krơi is, geh kwơ uă ai càr Lâm Đồng in. Mơya, nàng dùl bơta phan măi mok lòt bơh anih tơrlòng lơh tus mờ drà kă bro, mpồl lơh sa kă bro pal tus bal tơn bơh tàm broă bơtàu tơnguh phan geh lơh: “Di lah he pơgồp bal geh tai ală mpồl lơh sa kă bro, den gơtùi kơnờm mờ khà priă dong kờl lơh pràn hơ̆ tàm tơngai bơh anih tơrlòng lơh tus mờ tiah bơdìh rơ̆p niam rơlao, rơhời rơ̆p gơs phan kă bro”.

Tiến sĩ Hà Thúc Viên, Phó Kwang lam bồ hìu bơsram Đại học Việt Đức kơlôi sơnơng, nàng broă pơgồp bal Dà lơgar – Hìu bơsram – Mpồl lơh sa kă bro geh cồng nha mùl màl, pal git loh gơnoar bơh tơl gah dê. “Tơl gah gơrềng bal rơ̆p geh dùl kơnòl. Dà lơgar den lơh bè đah gùng dà broă lơh, bè đah tiah kis mờ ai geh jơnau kơlôi sơnơng, ai geh ală jơnau kờñ ală hìu bơsram đại học, ală mpồl lơh sa kă bro kờñ tus bal. Hìu bơsram đại học den pal tơrgùm tàm broă bơto mờ kơlôi sơnơng. Mpồl lơh sa kă bro den tơrgùm tàm broă bơcri priă bal mờ ală hìu kơlôi sơnơng nàng he tơrlòng lơh tàm tơngu me hơ̆ là lơh jăt broă kă bro”.

Gơwèt mờ càr Lâm Đồng dê, ală “jơnau kơlôi” hơ̆ geh pơgồp bal tơn mờ ală gah lơh sa, geh bơta pràn bè lơh sa suơn sre ngui măi mok pa, kơphe, biăp, bơkào, tờm chi sa plai, chi lơh sơnơm, ròng phan mờ lơh phan geh lơh bơh broă lơh sa suơn sre; lơh sa dà lềng, phan tàm dà; lòt nhơl; năng lượng lơh geh wơl mờ lơh phan kơ geh is. Ồng Nguyễn Ngọc Phúc, Phó Chủ tịch Anih duh broă Làng bol càr Lâm Đồng pà git, nàng ală bơta geh gơs bơta pràn tàm pơrlòng, càr rơ̆p tam gơl pràn bơh broă lơh jăt tơngu me tus mờ broă ai geh phan jăt jơnau kờñ tàm mùl màl: “Bơh ală jơnau kờñ bơh mpồl lơh sa kă bro dê, he rơ̆p ai geh jơnau sơlơ̆u wơl nàng ală hìu bơsram đại học, ală anih lơh broă kơlôi sơnơng mờ bol añ rơ̆p là cau lơh broă tam pà, ai geh khà priă kung bè lơh broă đơng lam lơh bè lơi pal lơh geh phan mờ phan geh lơh hơ̆ pal geh jăt broă kă bro”.

Jăt rơndăp broă tàm tơngai bơh nam 2026 tus 2030, càr Lâm Đồng rơ̆p lơh geh Mpồl tam gơl pa bơceh lơh, tơrbŏ bal Dà lơgar, cau jăk chài mờ mpồl lơh sa kă bro nàng bơsong ală jơnau geh ngan tàm mùl màl. Do kung là broă lơh mùl màl jơh jăt nùs nhơm Jơnau lơh nền tàm pơrjum sồ 57 bơh Bộ Chính trị dê: ai bơta jăk chài chài, măi mok mờ tam gơl pa bơceh lơh gơs bơta pràn tờm ngan bơh broă bơtàu tơnguh dê. Bơh tàm jơnau kờñ kơlôi sơnơng tus mờ lơh jăt broă kă bro, jơnau kờñ dŭt ndơl là lơh geh phan, tơnguh uă bơta kwơ mờ bơta pràn tàm pơrlòng bơh lơh sa càr dê.