Ong Đinh Anh Hùng, halaw janeng Cam Ahier daok di palei Phan Hiep, xa Bac Binh, tinh Lam Ndong (labik Bac Binh, Binh Thuan klak) brei thau, Katê nan ieu lac harei roya prong abih dalam thun di bhap bani urang Cam Ahier. Harei Kate nan lac vaktu masa piah ka dom baoh sang pataom mbaok, anek taco pamong tal mukkei, jak gauk khik ramik dom adat cambat tanarakun daok khik tapa rilo rai rah.

Di kalan Pô Nit di thon Phan Hiệp, xa Bac Binh, tinh Lam Ndong, dalam 3 thun jaik di ini, bhap bani atah jaik saong tuai damuai jeng duah mai ini rilo jang dalam harei Katê.

Amuk Bùi Thị Xuân Sữa, Mbi thu Chi mbo thon Phan Hiep, xa Bac Binh brei thau, tapa yaok mbang Katê, dom yaom ilamo meng kan siam gheih patui veik hu khik ramik, pambak prong dalam rai diuk bhap bani. Hadei di tamat mbang Katê di kalan Pô Nit, nan lac tal Katê di palei.

Harei Katê rah tabiak dalam bui sambai meng dom bimon kalan yau Pô Nit, Pô Sah Inư (tinh Lam Ndong), Pô Rômê, Pô Klong Garai (tinh Khanh Hoa)… tal dom palei Cam nan brei mboh ka prein diuk rai khang kadang di inem krung ilamo oh mboh di meta pakat negar dalam jalan nduac di rai diuk harei ini.

Harei Katê oh lac tok brei ngak gilac dom adat cambat yau peih pabah mbang bimon, menei ka rup patau Linga - Yoni, raok khan ao bahrau di Po yang atau adat kakuh lukau sron mbuan salamat, blaoh daok pambak prong hatai gul pataom tapa bruk ngak kate di "Bimon – Palei – Sang".

Kadha biak karei ngak jeng prein diuk ka harei Kate nan lac bruk samu gauk di lo rai rah: Meng dom urang taha abih hatai tacei ba anek taco sap gap ndap nda kaya har, dom halau jeneng daok ngak adat, tal dom tal rai rah dam dara angui cuk khan ao meng kan, yuk saranai, taong ghi-năng ralai pagam haong ragam ragu tamia Cam.

Dalam vaktu ba pataom tinh, ba ngak mblang taneh bahrau, bruk patui veik khik ramik Harei roya Katê di tinh Khanh Hoa, tinh Lam Ndong daok hu makna jang dalam bruk patui khik ilamo Cam, palaghaih piah ka bhap bani peih ngak adat cambat inem krung bhian jang, meyaih khan dom yaom ilamo biak karei tal bhap bani saong tuai dumuai. 

Gru Thông Minh Toàn, Phaok akaok Kapul nyaom halaw janeng gah Ahier tinh Lam Ndong brei thau, labaih 20 thun tapa, harei roya Katê hu padang ngak gilac di bimon Pô Sah Inư, hadei di ba pataom tinh, peih ngak karja puk palei dua 2 pakat, harei kate jeng daok hu peih ngak biak prong prang di bimon Pô Sah Inư.

"Dom so, mban, nganh, Ndang, Karja biak caik hatai sangka tal bhap bani Cam khaol dahlak. Harei Katê  di urang Cam hu peih ngak di bimon Pô Sah Inư, dahlak mboh biak hadah mbaok hadah meta, biak chreih bui sambai”.

Ong Thông Minh Luyến, daok di thon Phú Thuận, xa Hàm Thuận Bắc, tinh Lam Ndaong brei thau, harei Katê di dom bimon kalan di urang Cam langiu di bruk ngak adat daok rah tabiak dom bruk ngak ma-in bui sambai karei. Yau nan min, MBan peih ngak harei Katê di bimon Pô Sah Inư jeng njauk roh duah, peih ngak rilo jang dom bruk ngak bahrau piah pachreih bhap bani saong tuai damuai.

“Dom bruk ngak ma-in bui sambai hu pambuak pagam tame harei Katê mboh biak hu kein, piah ka dom kapul nyaom saong dom puk palei karei mai gul pataom haong gauk, jak gauk dak padang sa bein ilamo, oh caik ka nyu lahik nao, piah khik ramik asal ilamo mbangsa Cam. Ta-eng dahlak caong khin mban peih ngak njauk mong iek dak padang dom kadha ma-in bahrau karei jang”.

Gam haong harei Katê, dom bruk ngak adat cambat, alat ragam, bruk ngak meng tangin, ndap nda kaya mbang meng kan di urang Cam saong dom bruk ngak dalam bhap bani hu patui khik saong peih ngak. Harei Katê brei mboh taong abih dom yaom ilamo meng kan siam gheih di bhap bani bangsa Cam.

Dalam rai diuk bahrau harei ini, harei Katê oh padeih di sa hatai kanar dar dalam glo akaok atau dom blah harak gar pataom piah, blaoh biak biai nyu daok “diuk” dalam yaok baoh sang saong hu jeng mbaik tatua rivang ma-in ilamo biak karei, ba kadha siam gheih di ilamo Cam par atah jang dalam jaman bahrau ini.