MAKNA DALAM ADAT CAMBAT URANG DAO
Thứ hai, 06:01, 28/09/2026 Urang lang: ÁI NGHIÊM Urang lang: ÁI NGHIÊM
CHAM VOV:
•Adat ngak yang Bàn Vương: bayar dhar phon halau gha.
•Adat Phùn Voòng: Ngak yang jeng dam di anek likei Dao.
•Siuk me-om harei lakhah: Kaya ngui pambuak diuk pasang.

Likau ar khan tal mikva, camereip, khol drei tagok nao xa Hồ Thầu, tỉnh Hà Giang klak (urak ni lac tinh Tuyen Quang), ba drei tame Labik kakuk yang Bàn Vương - po patao ia Laong khuyển, sa adat bayar dhar phol mukkei di bhap bini Dao Bhong.

Piah kuhria caga ka adat ini, po sang brei kham raong sa drei pahui tano meng 1 tal 2 thun piah  ngak “pabui po” paling yang. Bruk kuhria caga di adat ngak yang hu da-a ginup 6 gru naih joi dalam bhum.

Tuk blah thaik binguk  po Tam Thanh hu tuan tagok, labik ngak yang gandi gandang. Taong abih baoh sang  brei ngak tui dom bruk biak catang dalam 7 harei melam. Adat kakuk yang Bàn Vương oh lac cuh nhang gilau hadar tal dhar phol muk kei bo nyu hu jeng labik pambak tame chrong daong di po yang, pambuak 12 but pajaih urang Dao haong gauk di bhum ceik glai ia kakuan me-om bak.

Meng bruk thau dhar phol mukkei, urang Dao biak caik hatai tal bruk praong umo likei dam piah ngak bruk daong but pajaih tapa Adat Phùn Voòng (atau adat Khotal -Cấp sắc) di urang Dao Thanh Y di Bắc Lãng (Lạng Sơn)

Tui tacei ba di gru da-a yang, adat peih ngak di sa labik biak gandi gandang, oh hu urang kumei. Pasang hadah gam sup meng 3 pang den ndua di akaok saong dua gah ba-ra di gru da-a yang, brei mboh ka bruk pasang daong di klau po ka urang likei dam bangsa Dao di harei ngak adat Kho tal. 

Bruk gandi gandang nan, yaok takai yam tagok kadun trun, tani tanat yam tapa “ tatua lot ini lot diah” – nan lac sa klak khan bai patih dak 7 baoh jien xu meng kan.

Gam haong sap suak sram dalam taok brah, tuk inem bhong tauk tagok rup jeng lac tuk urang likei hu “menek tabiak veik”. Meng tuk ini, urang likei dam bangsa Dao hu bhap bini tadaun lac sa urang likei dam nan ngak hu bruk daong puk palei, daong bruk but pajaih.

Pathau mikva, hadei tuk praong jeng dam, padang mbang ngui lac bruk praong hadei. Di Trại Cau, tinh Thai Nguyen, urang Dao Lù Gang hu sa dat taduan raok anek metau kumei biak gheih.

Dalam ndam lakhah, adat lakhah lac biak gheih karei abih piah khan brei mukkei thau, po yang saong pambuak jeng diuk pasang. Kadha praong di ndam lakhah lac blah siuk sambo hadah tanyak hu jhik jeng rilo tal. Urang alin brei kaya siuk nan lac muk janyuk. Dalam tuk ngak adat lakhah, amuk Đặng Thị Liễu, sa amuk janyuk kayua po sang da-a mai. Kadha di blah siuk lakhak nan lac bruk caik hatai ralo abih:

“ Muk janyuk halei jneg brei hu siuk lakhah kayua drei ngak eng. Tui adat, tangin muk janyuk jhik pet ta-eng. Blah siuk ini hu jhik jeng yaok tal, yaok tal siuk hu ginup sambo akhar brei thau ka halau gha.”

Di tuk ngak adat praong prang nan, amuk janyuk me-om siuk pacang sir mbaok meta plaik njaik mesao gauk, oh njauk hatai. Luac tukvak dang anak kapan kakuh, anek dam anek dara oh mong tapak mbaok guak. Blah siuk me-om lakhah tuk nan hu jeng panuac tadhau ayuh diuk pasang, anit ranam gauk tal rituh thun taha.

Pathau mikva, adat bayar dhar phol Bàn Vương, tapa padang dien truac pasang hadah Phùn Voòng brei mboh umo praong jeng dam, mbiah tal blah siuk lakhah anit ranam di dua urang. Taong abih pabak tame gauk, ngak jeng blah thaik binguk adat cambat di urang bangsa Dao hu rilo ilimo siam gheih, ndung bak hatai anit ranam, po pajeng.

Urang lang: ÁI NGHIÊM

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC

Video

KADHA ADAOH " ĐƯỢM TÌNH DUYÊN QUÊ"

KADHA ADAOH " ĐƯỢM TÌNH DUYÊN QUÊ"

CHAM VOV: Da-a mikva saong gauk ayut tui pang kadha adaoh " Đượm tình duyên quê", di NSUT AmuNhan, tui sap daoh My Huyen:

06/09/2026

URANG PANG DANAK DAK (THÍNH GIẢ VỚI CHƯƠNG TRÌNH)

Danak dak sap Cam 30_04_2026
30/04/2026