Nghị quyết số 11-NQ/TU của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Điện Biên về cơ cấu lại ngành nông nghiệp giai đoạn 2026-2030 đặt mục tiêu nâng diện tích cây mắc ca lên khoảng 40.000 ha và cây cà phê lên khoảng 20.000 ha, hướng tới hình thành các vùng sản xuất hàng hóa tập trung, xanh và bền vững. Cụ thể hóa nghị quyết này, từ tháng 3 năm nay, UBND tỉnh Điện Biên đã ban hành kế hoạch mở rộng diện tích trồng mới hai loại cây trên địa bàn toàn tỉnh.

Đến nay, diện tích cà phê của tỉnh đã đạt hơn 20.967 ha, vượt mục tiêu đề ra cho năm 2030; diện tích mắc ca đạt trên 20.000 ha. 

Để thực hiện Nghị quyết, tỉnh đã phân bổ gần 202 tỷ đồng từ nguồn kinh phí sự nghiệp năm 2025 chuyển sang năm 2026 và nguồn vốn năm 2026 để hỗ trợ cây giống và một phần phân bón cho người dân. 43/45 xã, phường trong tỉnh (trừ phường Mường Thanh và phường Điện Phủ) triển khai kế hoạch, huy động cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang, công chức, viên chức, giáo viên và người dân tham gia chuẩn bị mặt bằng, đào hố, trồng cây.

Trong đó, lực lượng vũ trang trực tiếp đào hơn 1,29 triệu hố, góp phần giảm chi phí ban đầu cho người dân. Cùng với nguồn hỗ trợ của Nhà nước, người dân Điện Biên cũng chủ động đầu tư trồng hơn 5.045 ha cà phê và gần 79 ha mắc ca.

Trong quá trình triển khai, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh đã thành lập các tổ công tác, phối hợp với chính quyền các xã, phường hướng dẫn từ khâu rà soát đất đai đến tổ chức trồng cây; đồng thời khuyến cáo người dân trồng xen các loại cây ngắn ngày như đỗ, lạc, đậu tương để tạo thêm thu nhập trong thời gian chờ cà phê và mắc ca cho sản phẩm.

“Để bảo đảm cà phê, mắc ca đáp ứng các tiêu chuẩn xuất khẩu sang thị trường châu Âu, ngành Nông nghiệp tỉnh Điện Biên đã phối hợp với lực lượng kiểm lâm và chính quyền địa phương chủ động rà soát, lựa chọn vùng trồng đáp ứng các yêu cầu liên quan đến quy định chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR)”, ông Lò Hồng Phong, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Điện Biên, cho biết.

Tỉnh Điện Biên cũng phối hợp với tổ chức Forest Trends và Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) sử dụng công cụ Open Foris Ground để xây dựng cơ sở dữ liệu, cấp mã số vùng trồng, bảo đảm tính chính xác và đáp ứng yêu cầu xuất khẩu.

Cùng với phát triển vùng nguyên liệu, Điện Biên đang thúc đẩy thu hút doanh nghiệp đầu tư chế biến sâu và liên kết tiêu thụ sản phẩm cho người dân. Theo ông Lò Hồng Phong, hiện đã có hai doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, chế biến và xuất khẩu cà phê là Công ty Cổ phần Cà phê Detech và Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Cát Quế cam kết thu mua sản phẩm và xây dựng nhà máy chế biến sâu tại tỉnh trong thời gian tới. Đối với cây mắc ca, tỉnh Điện Biên đang phối hợp với Tập đoàn TH True Milk lựa chọn địa điểm xây dựng nhà máy chế biến tại xã Chiềng Sinh, dự kiến khởi công vào cuối năm nay.

Cây mắc ca đã được trồng thử nghiệm tại Điện Biên cách đây hơn 20 năm, sau đó từng bước mở rộng diện tích. Còn cà phê Arabica vốn là cây trồng có tiếng tại vùng Mường Ảng trước đây.

Với mục tiêu trở thành thủ phủ mắc ca và đứng thứ ba toàn quốc về diện tích cà phê, ngành Nông nghiệp tỉnh Điện Biên dự kiến tiếp tục mở rộng diện tích trồng cà phê thêm 5.000 ha và 10.000 ha mắc ca trong năm tới./.