Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã miền núi Sông Vàng, thành phố Đà Nẵng, cán bộ địa chính mỗi ngày phải tiếp nhận, xử lý nhiều hồ sơ liên quan đất đai. Đây là lĩnh vực đòi hỏi sự chính xác, đúng quy định và phối hợp với nhiều bộ phận chuyên môn. Khối lượng công việc tăng, trong khi nhân lực còn mỏng, áp lực giải quyết hồ sơ đúng hạn và đáp ứng yêu cầu của người dân ngày càng lớn.

Ông Nguyễn Văn Giảng, chuyên viên Phòng Kinh tế, phụ trách lĩnh vực đất đai xã Sông Vàng chia sẻ, với địa bàn miền núi, việc chuẩn hóa cơ sở dữ liệu hồ sơ đất đai đòi hỏi cán bộ phải có năng lực và đi thực tế nhiều hơn. 

“Đối với chính quyền cấp xã, do theo phân cấp, phân quyền nên cấp xã tiếp nhận nhiều công việc mới. Khối lượng công việc rất lớn nhưng đội ngũ cán bộ vẫn luôn cố gắng giải quyết đúng hạn theo hồ sơ trên hệ thống và hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Cán bộ cấp xã đang nỗ lực học tập thêm chuyên môn, công nghệ thông tin và ứng dụng AI vào giải quyết công việc”- ông Nguyễn Văn Giảng nói.

Không chỉ cập nhật quy định mới, cán bộ trẻ ở các cơ quan, đơn vị tại cơ sở hiện còn phải làm quen với quy trình điện tử, tra cứu dữ liệu, sử dụng các nền tảng số và hỗ trợ người dân thao tác dịch vụ công trực tuyến. Kỹ năng số không còn là kiến thức bổ trợ mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc trong thực thi công vụ.

Theo ông Bríu Dết, Phó Chủ tịch UBND xã Sông Vàng, thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và định hướng của thành phố Đà Nẵng, xã Sông Vàng xác định chuyển đổi số là nhiệm vụ trọng tâm, tập trung phát triển chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. Qua đó, giúp người dân tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, ứng dụng VNeID, thanh toán không dùng tiền mặt, quảng bá nông sản trên các sàn thương mại điện tử, sử dụng tiện ích số trong y tế, giáo dục và an sinh xã hội. Địa phương đẩy mạnh hướng dẫn kỹ năng số, nâng cao nhận thức về an toàn thông tin, khuyến khích người dân tham gia các Tổ công nghệ số cộng đồng, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Ông Bríu Dết cho biết thêm, địa phương tiếp tục nghiên cứu các chương trình, dự án về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phù hợp với điều kiện thực tế, trong đó chú trọng công tác đào tạo, nâng cao kỹ năng số cho lực lượng cán bộ trẻ và thanh niên địa phương: “UBND xã tiếp tục chỉ đạo mở các lớp đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ; đặc biệt tập trung cho cán bộ tham mưu trực tiếp về công tác chuyển đổi số. Địa phương sẽ tiếp tục tổ chức các lớp tập huấn cho Tổ công nghệ số cộng đồng và người dân để giúp họ nắm bắt thông tin, biết cách sử dụng công nghệ nhằm hoàn thành các chỉ tiêu số liệu liên quan công tác bình dân học vụ số trên địa bàn xã trong thời gian tới”.

Kỹ năng số chỉ thực sự tạo ra thay đổi bền vững khi gắn với nhu cầu học tập, việc làm và sinh kế. Ở miền núi, việc trang bị kiến thức, kỹ năng công nghệ không chỉ giúp người trẻ tiếp cận thông tin, học nghề, tìm kiếm việc làm mà còn mở ra cơ hội quảng bá nông sản, dược liệu, phát triển du lịch cộng đồng, từng bước nâng cao thu nhập. Đây cũng là hướng đi phát huy vai trò của thanh niên trong thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia, nhất là mục tiêu giảm nghèo và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi.

Thời gian qua, xã Bến Giằng đẩy mạnh chuyển đổi số thông qua nhiều hoạt động thiết thực. Địa phương tổ chức Hội thi “Chuyển đổi số vì cộng đồng” với sự tham gia của 7 Tổ công nghệ số cộng đồng, tạo điều kiện để các lực lượng giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm, nâng cao kiến thức và kỹ năng ứng dụng công nghệ. Cùng với đó, xã chú trọng cải cách hành chính, hướng dẫn người dân tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, từng bước đưa các tiện ích số vào đời sống.

Ông Zơ Râm Thực, Phó Chủ tịch UBND xã Bến Giằng cho biết: Những hoạt động này góp phần nâng cao nhận thức, tạo nền tảng để thanh niên phát huy vai trò nòng cốt trong tuyên truyền, hỗ trợ người dân tiếp cận công nghệ.

“Chúng tôi triển khai ứng dụng công nghệ, tổ chức tập huấn chuyển đổi số cho thanh niên để hướng dẫn bà con cách vận dụng công nghệ số. Thành phố đã giao kinh phí 200 triệu đồng để hỗ trợ thanh niên triển khai mô hình chuyển đổi số và tập huấn cho lực lượng thanh niên trên địa bàn xã tiếp cận công nghệ số”- ông Zơ Râm Thực nói.

Thành phố Đà Nẵng đang triển khai nhiều giải pháp kết nối đào tạo kỹ năng số với các chính sách phát triển nguồn nhân lực, hỗ trợ vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Các chương trình mục tiêu quốc gia tạo điều kiện để người trẻ được tiếp cận thiết bị, đường truyền, lớp học thực hành và những mô hình ứng dụng sát với nhu cầu địa phương; đồng thời chú trọng kỹ năng bảo vệ dữ liệu cá nhân, nhận diện thông tin giả và phòng tránh lừa đảo trực tuyến…

Ông Đặng Tấn Phương, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo thành phố Đà Nẵng đánh giá cao hiệu quả hoạt động của các tổ công nghệ số cộng đồng tại các địa phương miền núi hiện nay. Qua đó rút ngắn khoảng cách số giữa miền núi và đồng bằng, góp phần nâng cao kỹ năng số cho bà con vùng cao.

“Sở Nội vụ đang tham mưu UBND thành phố xây dựng đề án tổng thể về nguồn nhân lực chất lượng cao của thành phố, trong đó chú trọng đến vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Nếu làm tốt công tác đào tạo và đào tạo lại đối với đội ngũ cán bộ hiện nay, đồng thời thu hút được nguồn nhân lực chất lượng cao làm việc tại miền núi (bao gồm cả cán bộ hành chính, đơn vị sự nghiệp, y tế và giáo dục…), thì chất lượng nguồn nhân lực miền núi sẽ được nâng cao rõ rệt”- ông Đặng Tấn Phương cho biết.

Từ thực tế ở các xã miền núi cho thấy, con người là yếu tố quyết định trong chuyển đổi số. Đầu tư hạ tầng là cần thiết nhưng phải đi cùng đào tạo, hướng dẫn và cơ hội thực hành.

Khi kỹ năng số gắn với chất lượng công vụ, học tập, việc làm và sinh kế, cán bộ trẻ miền núi sẽ có thêm điều kiện phát huy vai trò, tham gia phát triển quê hương. Đây cũng là hướng đi thiết thực để triển khai hiệu quả các Chương trình mục tiêu quốc gia, thu hẹp khoảng cách số và góp phần giảm nghèo bền vững ở vùng cao thành phố Đà Nẵng.