VOV4.Jarai - Hơdôm thun giăm anai, jơlan hơdră man pơdong plơi pla phrâo [u kơnong ba glăi tơlơi pơplih phrâo, [ô| adung mơta phrâo kơ plơi pla [ơi Daklak đôc\ ôh mơ\ ăt ngă pơplih tơlơi hơdip mơng mơnuih [on sang.

Amăng hrơi mông c\ơkă tê|t mơ-ak mơ-ai, dik dăk c\ơkă Tê|t tui phiăn djuai ania ta [ơi să Ea Hral, tơring glông Ea Hleo, tơring ]ar Daklak c\i sem lăng ano\ hiam [ơhêm mơng lon tơnah, bơyan bơnga amăng pran jua mơnuih do\ hơdip [ơi anai.

Amăng hrơi mông lon adai mơ-ak, pơđao amăng pran jua mơng hơdôm hrơi rơnuc\ thun Kỷ Hợi, prăp lui kơ mông c\ơkă Tê|t Canh Tý, [ơi sang gru grua plơi A Riêng, să Ea Hral, tơring glông Ea Hleo, Daklak dik dăk, hao hac\, đa tlao đa pơhiăp, đik đăk jua gong brô|, djring djring kơ jua c\ing.

Amăng sang truh gah rơngiao sang hơmâo lu mơnuih tha, c\ơđai glăk do\ pơto\p, hrăm adoh suang – pơkơjăp drơi jăn hok mơ-ak kơ Ping gah, thun phrâo. Ơi A Bul Adrơng, sa c\ô mơnuih amăng plơi hok mơ-ak: Thun anai, neh met wa hơmâo hrơi tê|t mơ-ak, hơmâo ano\ hơdor, yua dah rơngiao mơng sang gru grua hơmâo man pơdong giong, thun anai lu jơlan amăng plơi pla pok prong, hiam, kiăng neh met wa nao rai mơ-ak hloh amăng hrơi tê|t.

‘’Kơnuk kơna pơtô brơi kơ bruă man pơkra plơi pla. Djop pô amăng plơi pơgop prăk hăng hrơi mă bruă c\i pơkra jơlan. Neh met wa hok mơ-ak yua hơmâo jơlan nao rai lơ\m hơjan hlim, pơgiăng gơnam mơng hmua. Tê|t thun anai neh met wa hok mơ-ak biă mă yua hơmâo jơlan hiam, prong’’.

Ơ Y Nhé Ksor, Khua git gai Ping gah [uôn Ariêng kơdrưh yua: anai le\ sa amăng 15 boh plơi mơng să Ea Hral hăng rơbêh 165 boh sang, giăm 1000 c\ô mơnuih, djuai ania Êđê lu hloh, khă tơlơi hơdip do\ bưp lu tơlơi tơnap tap samơ\ hơdôm glông jơlan nao rai amăng plơi pla kơđo\m gru plơi pla laih lơ\m neh met wa hur har pran jua tu\ ư pơgop prăk, pran jua hro\m hăng să man pơkra.

Bơyan bơnga anai, kơtuai jơlan bê tông le\ gong apui lơtrik, yang hrơi mlăm hai ăt hơmâo apui rơđah bơngac\ [ơi djop glông jơlan. Plơi pla pơplih phrâo, mơnuih [on sang ăt gir pơplih phrâo phun pla, hlô rông, mă yua boh thâo k^ thuâ|t đah mơng bơwih [ong đ^ hloh kơ pô gơ`u hăng sang ano\. Hrơi mông c\ơkă Tê|t jai hrơi dik dăk hloh:

“Nao tơl sang ano\ tơnap tap c\i iâu pơthưr gơ`u pla phun boh troh, hlâo adih le\ pla hơbơi plum, pla pơdai. Ră anai pơplih phun pla, jak iâu neh met wa pla tiu, sầu riêng, kơphê kiăng tơlơi hơdip đ^ [iă. Ră anai, sang ano\ rin amăng plơi hro\ trun mơn. Hơdôm boh sang pơdrong amăng plơi thâo djru nao rai, hrưn đ^ amăng tơlơi hơdip, djru nao rai tơdruă kơ boh thâo ngă hmua pơkra gơnam, đah mơng djru hơdôm boh sang ano\ bơwih [ong đ^ hloh”.

Pơplih phrâo [ơi să Ea Hral pơ[uh [ơi pran jua gir run kơtang mơng ping gah, gong gai [on lan hăng pran jua pơlir hơbit mơng mơnuih [on sang. Tơdơi kơ 9 thun ngă tui hơdră bruă mơng dêh ]ar man pơdong plơi pla phrâo, să Ea Hral hơmâo pơhrui glăi 145 klai prăk pioh man pơdong plơi pla phrâo; amăng anun prăk yua Kơnuk kơna, tơring ]ar hăng djop gưl anom bruă djru le\ rơbêh 74 klai prăk; do\ glăi le\ prăk mơng să, prăk hơmâo mơng hơdôm jơlan hơdră, kơc\ăo bruă, mơnuih [on sang hăng anom bơwih [ong s^ mdrô pơgôp…

Să pơ[ut tuh pơ alin man pơdong anih anom amăng plơi; abih bang hơdôm glông jơlan pơtruh nao rai amăng să hơmâo pơkra hăng kơsu. Abih bang jơlan nao rai amăng plơi pla hơmâo pơkra hăng bê tông kơjăp. Hơmâo apui lơtrik phrâo, kiăng abih bang mơnuih [on sang lêng hơmâo apui yua.

Hơdôm boh sang hră, sang gru grua ăt hơmâo man pơkra phrâo mơn. mrô mơnuih hơmâo bruă mă amăng plơi rơbêh 93%, pơđ^ tui prăk pơhrui glăi amăng să truh abih thun 2019 hơmâo giăm 39 klăk 500 rơbâo prăk/sa c\ô/thun.

Ơi Ngô Đăng Dũng, Khua Jơnum min mơnuih [on sang să Ea Hral, tơring glông Ea Hlro brơi thâo: Bơyan tê|t Canh Tý le\ bơyan bơngan tal 2 să djơ\ hơnong pơkă plơi pla phrâo. Tơlơi bơwih [ong đ^ kyar, ană plơi [ong tê|t mơ-ak hloh. Khă hnun hao, amăng să ăt do\ mơn 182 boh sang ano\ rin, yua hnun să lăng ba hloh dong kơ hơdôm boh sang ano\ hơmâo kơnuk kơna djru, sang ano\ rin, djru abih bang [ong têt pơđao pran jua [iă.

“Hăng să le\ pơsit bruă djru kơ neh met wa djuai ania [iă [ơi anih, sang ano\ rin, sang ano\ kơnuk kơna djru yơh phun. Yua hnun, hơmâo jak iâu hăng hơmâo lu anom bruă djru ba plơi pla kah hăng braih, [a` ke\o, sum ao…hro\m hăng anun, tê|t thun anai să ăt djru mơn kiăng hơdôm boh sang ano\ rin, mơnuih [on sang tơnap tap c\ơkă tê|t trơi pơđao hloh, mơ-ak hloh. Pơhlôm tơlơi bơwih [ong ăt kah hăng hơđong kơjăp rơnuk rơnua plơi pla.

Pơ-iă yang hrơi pơc\rang trun pơđao hro\m hăng tơlơi pơđao mơng bơyan bơnga thun phrâo hơmâo [ơi djop sang ano\ laih. Thun phrâo truh, amăng [ô| adung mơta mơnuih [on sang să Ea Hral hok mơ-ak, hơmâo lu tơlơi c\ang rơmang. Hơmâo ha thun dong kiăng Ping gah, gong gai [on lan, mơnuih [on sang să Ea Hral, tơring glông Ea Hleo, Daklak pơtrut đ^ pran jua pơlir hơbit, gum hro\m man pơdong plơi pla jai hrơi pơdrong sah klă hiam.

Siu H’Mai: Pơblang hăng pôr