VOV4.Jarai - Hơdôm thun rơgao, Ping gah să Krông Na, tơring glông {uôn Đôn, tơring ]ar Daklak đing nao pơđ^ kyar ping gah amăng kual djuai ania [ia\ do#, pơđ^ tui ano# klă bruă jơnum.

Mơng bôh nik bruă jơnum, [ơi anai hmâo laih lu ping gah hlăk ai, hur har hăng bruă mă. Amăng anun, H’ Đa Nê Byă djuai ania Bơnông jing sa pô bơhmutu nao ba jơlan hlâo.

Tơkeng rai hăng prong đ^ [ơi hang ia Serepok hmư\ hing, bơnai dra Mơnong H’ Đa Nê Byă [ơi să Krông Na, tơring glông {uôn Đôn, tơring ]ar Daklak jing laih ]ơđai gưl prong hrăm bruă pơtô ]ơđai [ơi Sang hră Đại học Tây Nguyên.

Thun 2012, tơdơi kơ hmâo mă [a\ng cử nhân, H’ Đa Nê Byă pơwo\t glăi [ơi plơi pla gum hrom hơdôm bruă mă, bruă Khul hlăk ai.

Hmâo thâo thăi hră, thâo djă pioh bôh thâo amăng bruă mă, H’ Đa ta` jing pô iâu tum pơ[ut [ing hlăk ai [ơi plơi pla gum hrom klă hơdôm bruă hmâo bôh tu\ yua sit nik kah hăng pơgang rơhuông adai dlai klô, pơdo\ng gru\p adôh suang, atông ]ing hơgor, djă pioh gru grua bôh thâo djop djuai ania.

Hăng sa ]ô mơnuih [ơi plơi pla, pơwo\t glăi plơi pla mă bruă, ngă tui bôh thâo pô hmâo, H’ Đa Nê Byă ta` hmâo ara\ng ruah, pơmut ping gah kơ `u.

Hăng tơdơi 3 thun mă bruă, hăng tơlơi ara\ng đăo gơnang lu, `u dưi hmâo mông Jơnum gru\p Ping gah {uôn Đôn ruah ngă Khua git gai gru\p Ping gah. H’ Đa Nê lăi pơthâo pran jua gơgrong mơng pô:

“Hăng bruă mă mơng ping gah hlăk ai, Khua git gai gru\p Ping gah blung hlâo kâo khom ngă gru, bơwih brơi bruă lăi pơhing kơ hlăk ai, pơjing ako# bruă tui rim blan, bơhmutu `u blan anai gru\p ping gah ba tơbiă Tơlơi pơtrun pơsit hơget le\ kâo jao kơ hlăk ai bơwih brơi ako# pơphun, tum pơ[u\t hlăk ai agaih plơi pla, yua kơ agaih anih anom do# ăt jing bôh yôm pơdo\ng plơi pla phrâo, pơtô pơhra\m tơlơi pơmin hlăk ai, pơ phun hơdôm hrơi ngă lơphet, tết, lơ 1/6, tết blan pơrơmi kơ ]ơđai muai, pơgang djă pioh sang jơnum plơi pla, mơng bruă anet anun kiăng pơđ^ tui bruă gơgrong mơng hlăk ai pioh kơ plơi pla, yua kơ hlăk ai, mơnuih ping gah hlăk ai jing phun than pioh pơđ^ kyar bơwih [ong – mơnuih mơnam plơi pla, pơđ^ tui prong bruă bơwih [ong sang ano# yua kơ hlăk ai le\ do# pran mă bruă mơ\, pơhrua amăng hơdôm tal jơnum gru\p ping gah leng kơ hmâo bruă pơtô pơra\m tơlơi pơmin kơ hlăk ai, kâo git gai kơ khua git gai hlăk ai kiăng glăi ]râo ba kơ khul hlăk ai”.

{ing dra djuai ania Bơnông [ơi să Krông Na – {uôn Đôn hmư\ hing amăng băn ao mơ`ăm

Gru\p ping gah {uôn Đôn, să Krông Na, tơring glông {uôn Đôn ră anai hmâo 19 ]ô mơnuih ping gah, lu `u le\ djuai ania Bơnông.

Hăng sa ]ô Khua git gai ping gah, H’ Đa Nê Byă pơdah na nao pran jua ngă gru hlâo, ngă klă bruă git gai pok pơhai ngă tui hơdôm tơlơi ]râo ba, tơlơi pơtrun pơsit mơng gru\p ping gah mơng Ping gah gưl dlông.

Khă lu mơnuih ping gah amăng gru\p thun tha hai, samơ\ hăng pran jua pô, đăo gơnang mơng pô, H’ Đa Nê Byă hmâo mă tơlơi do\ng yua, tu\ ư hrom prong amăng bruă git gai, pơtô ba.

Ayong Bun Huêng (djuai ania Bơnông) ăt le\ sa ]ô mơnuih ping gah hlăk ai (tơkeng thun 1991), dưi hmâo neh wa đăo gơnang ngă Kơ-iăng Khua plơi, brơi thâo: Khua git gai gru\p ping gah plơi H’ Đa Nê Byă jing pô apăn bruă hlăk ai hur har pran jua mă bruă pơtô ba bruă mă mơng plơi pla hơde] hmar, adơi ayong hur har, do\ng yua klă.

“Gru\p wai lăng mă pô plơi pla [ing gơmơi leng kơ adơi ayong hlăk ai, hur har pran jua, hrưn đ^. Dưi hmâo neh wa đăo gơnang, pơsur pran jua, neh wa kiăng le\ [ing gơmơi hmâo mơtăm.

Hăng pran hlăk ai hăng hmâo bôh thâo, thâo thăi hră… anun djop bruă ăt ta` mơn, bruă gum hrom ta`.

Hrom hăng anun ăt hmâo mơn hơdôm tơlơi tơnap kah hăng [ing gơmơi do# [ia\ tơlơi găn rơgao, tơnap pơsur pơtrut, samơ\ anun kơnong kơ mrô [ia\ đo#].

{ing gơmơi ăt amra gir run pơsur neh wa thâo hluh anun le\ bruă hrom mơng plơi, kiăng plơi pla gum hrom pơđ^ kyar, tơlơi hơd^ mơda amra hơđong”.

Ling tơhan pơgang guai lo\n ia hăng Khul hlăk ai să Krông Na agaih plơi pla sang do#

Bruă git gai, pơtô brơi mơng Khua git gai gru\p ping gah H’ Đa Nê Byă [u djơ\ kơnong kơ mơnuih apăn bruă, mơnuih ping gah lăng [uh ôh mơ\ mơnuih [ôn sang [ơi plơi pla leng kơ lăng [uh soh.

Ơi Ma Ghi – Tha plơi {uôn Đôn brơi thâo, tơlơi hơd^p mơda neh wa amăng hơdôm thun je# hăng anai hmâo lu tơlơi pơplih klă, hơdôm bruă mă khul [ơi plơi pla dưi pơphun dik dak, pơjing rai tơlơi mơ-ak pran jua.

Tơlơi anun pơdah rơđah bruă git gai mơng Khua git gai gru\p ping gah hăng abih bang ping gah amăng gru\p {uôn Đôn.

“Khua git gai gru\p Ping gah hlăk ai hur har, ba gru hlâo, thâo thăi hră, hyu lăi pơhing hơdôm hơdră pơtrun, tơlơi pơtrun pơsit mơng Ping gah, hơdră bruă mơng Kơnuk kơna truh hăng neh wa hmao tlôn; laih anun thâo hluh lu tơlơi pơhiăp anun neh wa [uh juăt biă hăng amu` tu\ mă.

Ping gah djuai ania Bơnông hmâo bruă mă yôm phăn biă amăng bruă pôr pơhing bruă Ping gah, bruă lo\n ia, biă `u le\ [ôn {uôn Đôn lu `u le\ djuai ania Bơnông.

Ăt gơnang kơ hmâo tơlơi git gai mơng gru\p ping gah mơ\ [ôn ră anai pơplih phrâo, lu hơdră bruă gum djru, jơlan nao rai rơhaih, hmâo ia hơdjă yua, hmâo sang hră, sang ia jrao.

Neh wa thâo mă yua bôh thâo phrâo amăng bruă ngă đang hmua kiăng pơđ^ tui gơnam ngă rai, ană bă hrăm hră klă, neh wa mut hrom”.

Hăng pô git gai hlăk ai hur har, abih pran jua, hăng sa ]ô đah kơmơi Khua git gai gru\p ping gah thâo thăi hră hmâo bôh thâo, tu\ mă lu bôh thâo git gai, H’ Đa Nê Byă jing laih gru ba jơlan hlâo gah mơnuih apăn bruă ping gah hlăk ai djuai ania [ia\ [ơi kual guai lo\n ia pơ\ Krông Na, tơring hlông {uôn Đôn, tơring ]ar Daklak.

Mơng mơnuih apăn bruă khul hlăk ai rơgơi gưl tơring glông, lom dưi ruăh ngă Khua git gai gru\p Ping gah, `u hmâo djru lu laih, djă pioh kơja\p anăn păn gru\p ping gah klă hiam – kơja\p kơtang 5 thun to# tui tlôn./.

Siu H’Prăk: Pô c\ih pơblang