VOV4.Jarai - Amăng rơwang hrơi tơjuh rơgao, Khoa dêh ]ar ta ơi Nguyễn Xuân Phúc, Khoa Grup apăn bruă bơwih [ong – mơnuih mơnam prăp lui mông Jơnum tal 13, mơng Ping gah git gai jơnum Khoa moa apăn bruă Kơnuk kơna, c\rông sai kơ sa, dua bruă mă mơng Grup.

Khoa dêh ]ar ta ơi Nguyễn Xuân Phúc pơtă kiăng kơđiăng hloh kơ hơdră c\ih pơkra gră pơ-ar c\i pơđ^ kyar bơwih [ong huă mơnuih mơnam klă hloh, [rô djơ\ hăng boh hră, [rô djơ\ hăng tơlơi hơmâo sit nik, laih dong kiăng bơkơtoai e\p hơdră pơđ^ kyar phrâo kơ lo\n ia.

Bruă yôm mơng Grup apăn bruă bơwih [ong – mơnuih mơnam le\ c\ih pơkra 2 pok hră: Hơdră pơđ^ kyar bơwih [ong huă – mơnuih mơnam 10 thun, 2021-2030 hăng Kơc\ăo bruă pơđ^ kyar bơwih [ong huă – mơnuih mơnam 5 thun, 2021-2025 c\i djru mông Jơnum Ping gah tal 13.

Tui anun, Khoa dêh ]ar ta kiăng mơnuih mă bruă amăng Grup pơsit hơdôm bruă kiăng ngă hăng hrơi mông rơđah rơđông. Kiăo tui tơlơi pơgop hiăp mơng khoa moa apăn bruă Kơnuk kơna, Khoa dêh ]ar ta git gai:

Mông jơnum hrơi anai, [ing ta blung a pơsit jơlan hơdră hăng hrơi mông ngă bruă, dong mơng blan 1/2019 truh blan 3/2021.

Amăng anun, kâo lăi gơ`ăm nao dua mơta bruă yôm hloh le\ pơdah thâo kơ mông Jơnum Kơnuk kơna tal 10 amăng blan 5/2019, bơkơtoai pơgôp hiăp c\i ngă pơgiong hră lăi pơthâo.

Tơlơi yôm tal dua le\ Jơnum Kơnuk kơna 11 amăng blan 10/2019 pơsit Hră pơ-ar lăi pơthâo kơ Jơnum Ping gah tal 13 c\i mơ-it kơ Ping gah djo\p gưl pơgop hiăp.

Ping gah lăi pơthâo bruă tui anun rơđah hă aka, phrâo hă aka, djơ\ hăng tơlơi hơmâo ră anai hă aka. Sa pran jua, sa tơlơi anăp nao, gir run mơng hră lăi pơthâo ngă tơhnal c\i bơkơtoai [ơi Ping gah tơring ]ar hăng Ping gah dêh ]ar, kiăng djuai ania ta hrưn đ^, pơđ^ kyar kơtang amăng rơnuk phrâo.

Khoa dêh ]ar ta lăi gơ`ăm nao bruă yôm le\ kiăng pơsit hro\m hơdră ngă bruă, kiăng c\râo rơđah jơlan hơyak nao, hơdră ngă bruă bơwih [ong huă, gru grua, mơnuih mơnam, anih anom, pơgang lo\n ia, rơnuk rơnua, pơtom hiăp, amăng anun kho\m him lăng hlâo hơdôm tơlơi pơplih sat amăng 5 thun [udah 10 thun pơ anăp anai lo\n ia ta amra bưp, kiăng hơmâo hơdră pơgăn glăi.

Khă mơng ngă tui hơdră pơpă tu\ mơn, ăt kho\m sem lăng tong ten, lăi pơthâo tơlơi thâo mơbruă djơ\ hăng boh hră laih anun tơlơi hơmâo sit nik; iâu pơ[ut tơlơi rơgơi mơbruă mơng hơdôm anom bruă, hơjăn pô, biă mă `u le\ hơdôm anom kơsem min, sang hră.

{ơi anăp, Khoa dêh ]ar ta git gai kơsem min mơtăm hơdôm mơta bruă yôm djru c\ih pơkra hơdră ngă bruă 10 thun hăng kơc\ăo bruă 5 thun kiăng pok pơhai c\ih pơkra hơdră ngă bruă hăng kơsem min dong mơng rơnuc\ thun anai.

Tơdơi kơ hơmâo hră c\ih pơkra amra jao kơ ding jum, anom bruă tum pơ [ut pơsit brơi. Hloai tui hơdôm tơlơi lăi pơthâo, tơlơi pơgop hiăp mơng pô mă bruă, hră pơ-ar bơdjơ\ nao, Ding jum Kơc\ăo bruă hăng Tuh pơ alin, Grup dăp hơdră hro\m hăng hơdôm anom bruă bơdjơ\ nao dưm dăp hră lăi pơthâo hăng tơlơi hơmâo mơng hơdră ngă bruă 10 thun hăng kơc\ăo bruă 5 thun.

Lăi pơtong kơ [ing ngă bruă mơng Grup lêng kơ [ing khoa moa ding jum, anom bruă, Khoa dêh ]ar ta git gai jao bruă kơ mơnuih amăng grup c\ih pơkra hră pơ-ar, lăi pơhmư\ bruă mă mơng anom bruă gơ`u pô, biă mă `u le\ kho\m lăi nao hơdră pơplih phrâo, hơdră pơđ^ kyar mơng anom bruă [ing gơ`u wai lăng amăng 5 truh kơ 10 thun pơ anăp. Anai le\ tơlơi blung a ngă anih kjă yôm kiăng Grup kơsem min, dăp hơdră pơ-ar.

Kơ bruă pơsit rơđah bruă yôm phun, kiăng kơsem lăng, Khoa dêh ]ar ta git gai sa, dua mơta bruă kah hăng pơđ^ kyar ta` hăng hơđong, pơđ^ rơnoh bơwih [ong huă lu.

Khoa dêh ]ar ta lăi, kiăng pơtrut đ^ ta` hloh yua dah tơlơi bơ wih [ong huă dêh ]ar ta do\ tơdu, prăk pơhrui yap tui ako\ mơnuih lăng [u kơdrưh ôh yua dah kơnong hơmâo năng ai `u 2.500 đôlar amăng sa thun.

Rơngiao kơ anun, kiăng gleng nao yôm hloh tơlơi ngă hro\m kơplah wah Kơnuk kơna hăng anih s^ mdrô, pơhlôm tơlơi bơwih [ong huă đ^ kyar djơ\; anih s^ mdrô pơsit kah pơpha mơnuih mă bruă kiăng pơtrut đ^ tu\ yua hloh tơlơi bơwih [ong.

Tơlơi gơgrong bruă mơng Kơnuk kơna le\ pơtrut đ^ tơlơi đ^ kyar djơ\ hơdră, biă mă `u le\ pơtrut đ^ bruă pơkra, mă yua măi mok phrâo.

Pơmin kơ tơlơi đ^ kyar pơplih phrâo amăng plơi pla dêh ]ar ta kiăng đ^ kơtang hăng hrưn đ^ ataih hloh, Khoa dêh ]ar ta pơtô brơi jơlan ngă bruă plơi pla phrâo kho\m đ^ kyar jing plơi prong, biă mă `u le\ lơm plơi prong yơh atur kjă kiăng đ^ kyar.

Khoa dêh ]ar ta ăt lăi mơn, kiăng kơđiăng nao hơdôm mơta bruă kah hăng bơwih [ong huă hăng mrô, jơlan hơdră pơđ^ kyar boh thâo ia rơgơi, jơlan pơđ^ kyar mơng ro\ng lo\n tơnah kiăng hơmâo tơlơi anăp nao rơđah hloh amăng bruă pơđ^ kyar lo\n ia.

Kơ bruă pơsit tơlơi pơplih phrâo c\i pơđ^ kyar, rơngiao mơng 3 mơta bruă kiăng kơtưn đ^ ră anai, Khoa dêh ]ar ta lăi,  kiăng kơsem min tơlơi rơkâo đ^ hăng hơdră pơđ^ kyar phrâo, amăng anun c\râo brơi jơlan yak nao kho\m pơsit tơlơi yôm mơng boh thâo ia rơgơi amăng rơnuk mă yua măi mok, plang internet, kiăng dêh ]ar ta kiăo hmao arăng.

Amăng bruă pơplih phrâo tơlơi phiăn glăk ngă, ăt kiăng pơtrut kơtang hloh dong, sut lui tơlơi phiăn [u djơ\, [u gal đơi.

Khoa dêh ]ar ta ăt pơtă hlâo mơn, jơlan anăp nao le\ bruă djru tui tlôn amăng bruă bơwih [ong huă amra đ^ kyar hloh, biă mă `u le\ lơm prăk pơhrui glăi mơng mơnuih [on sang lu hloh, tơlơi kiăng bơwih brơi lu laih anun klă hloh.

Pơtrut đ^ anih s^ mdrô amăng mrô 100 klăk c\ô mơnuih ăt jing djru pơđ^ tui tơlơi gơgrong bruă, dưi đ^ kyar bơwih [ong huă mă pô.

Lăi nao tơlơi pơtrut bơwih [ong huă đ^ kyar, Khoa dêh ]ar ta ơi Nguyễn Xuân Phúc brơi thâo:

‘’{ing gih glăk lăi nao tơlơi gêh gal pơtrut đ^ kyar phrâo [ơi Việt <ns0:country-region>Nam</ns0:country-region>. Sa tơlơi tơ`a le\, [ing gih ju\ yap bruă mă laih samơ\ aka [u thâo rơđah ôh kơ tơlơi hơmâo amăng lăm, tal anai ba nao pơ Grup c\i bơkơtoai ming.

Amăng anun hơmâo bruă đ^ kyar plơi prong, bruă pơplih phrâo, thâo pơc\eh, anom bơwih [ong huă, anom bơwih [ong hơjăn păn, bruă đang hmua.

Yua hơget [u pơkă bruă 50 klăk c\ô tuai c\uă ngui mơng jar kmar: Kho\m pơkă hlâo tơlơi c\i kơtưn đ^ tui anun’’.

Kiăng ako\ pơdong hơdră đ^ kyar hăng kơc\ăo bruă djơ\ hăng tơlơi hơmâo, Khoa dêh ]ar ta kiăng c\râo rơđah hloh gru bơwih [ong amăng dêh ]ar ta ră anai kiăng hơmâo hơdră klă hloh, djơ\ lăp.

Amăng anun kho\m kơđiăng nao mrô mơnuih mă bruă gah đang hmua do\ lu hăng 42% laih anun pơhrui gơnam aset biă. Yua anun, kiăng pơđ^ kyar pơsir bruă mă kơ mơnuih mơnam.

Rơngiao kơ anun dong, kiăng kơđiăng nao hơdôm bruă kah hăng anih c\an prăk, lo\n tơnah do\ lu tơlơi aka [u djơ\; tơlơi tu\ yua mơng anom bơwih [ong huă kơnuk kơna aka [u tui hăng tơlơi kiăng, nua đ^ hăng tơlơi mă bruă tơdu; ngă pơhưc\ tuh pơ alin ruah mă djơ\, boh thâo măi mok djơ\ hăng ayuh hyiăng, nua đ^ lu hăng pơtrut pơke\ hro\m anom bơwih [ong huă amăng dêh ]ar ta hăng lo\n ia tac\ rơngiao.

Hro\m hăng anun kiăng pơsit glăi hrơi mông anai hăng tơlơi c\i anăp nao ră anai rơđah rơđông hloh kơ bơwih [ong huă, gru grua, pơđ^ kyar mơnuih mơnam amăng rơnuk mut hro\m jar kmar.

Hăng tơlơi pơmin thaao rơgơi amăng bruă pơđ^ kyar, Khoa dêh ]ar pơtô brơi, kiăng ngă rơđah hloh tơlơi pơlir hơbit kơplah wah bruă bơwih [ong huă mơnuih mơnam hăng ayuh hyiăng, tơlơi pơlir hơbit kơplah wah đ^ kyar ta` hăng hơđong kjăp, kơplah wah đ^ kyar abih bang hăng pơ[ut amăng bruă yôm; pơhlôm bơwih [ong gơgrong mă pô, hăng jơlan hơdră anăp nao pok jơlan bơwih [ong huă hăng dêh ]ar tac\ rơngiao.

Amăng anun kho\m pơsit rơđah rơnoh pơkă kiăo tui jơlan bơwih [ong dưi gơgrong mă pô.

                                                                       Siu H’Mai: Pô c\ih hăng pôr