VOV4.Jarai-Hơdôm hrơi hăng anai, mơnuih [on sang djop plơi pla ala [on amăng kual Dap kơdư khă glăk amăng mông mơak ]ơkă thun phrâo Canh Tý 2020 samơ\ ăt [u wor rơbit lơi prăp lui kơ bruă pưk hmua thun phrâo hăng lu tơlơi ]ang rơmang yom.
Mơnuih ngă hmua amăng mơguah hrơi tal 3 thun phrâo nao pơ hmua laih, e\p lăng hăng pơphun bruă mă thun phrâo.
Hơdôm hrơi mơak ngă yang thun phrâo, lu sang ano\ pla kơphê [ơi Daklak prăp lui bruă nao bruih ia kơphê, trơ\i than, lah tơdu\ rơbêh. Ayong Y Niêl Niê, [on Ko\ Mleo, să Hòa Thắng, plơi prong {uôn Ma Thuôt, Daklak brơi thâo:
‘’Laih [ong tết ngă yang thun phrâo. Kâo hrom hăng [ing adơi ayong gơmơi prăp kơ bruă nao bruih ia kơphê, trơ\i than, lah tơdu\ laih anun pruai kmơ\k kơ bơyan thun phrâo yơh.
Kâo ]ang rơmang thun phrâo kơphê hơmâo nua [iă kiăng tơlơi hơdip mơda mơnuih [on sang ngă hmua gơmơi plai plăi [iă’’.
Hro\m hăng djop djuai phun pla juăt pơdjuai mơng đưm kah hăng pơdai, boh `ông, giăm anai neh met wa [ơi plơi Go, tơring kual Cát Tiên, tơring glông Cát Tiên, Lâm Đồng thâo pla thim hơdôm djuai phun dong kah hăng sầu riêng, phun [ơr, kơphê kiăng hơmâo prăk lu [iă.
Ayong Điểu K Ngâm, do\ [ơi plơi Go brơi thâo, hơdôm boh sang ano\ amăng plơi hơmâo prăk pơhrui glăi lu biă mơng phun boh troh, yua hnun gơ`u amuaih tuh pơ alin prăk ngă hmua biă mă amăng thun phrâo:
‘’Amăng thun phrâo anai, sang ano\ gơmơi amra gir hrăm tui arăng hơdră pơjing lon hiam hăng wai lăng đang boh `ông giăm 3 ektar.
Kâo amra pla plah nao phun sầu riêng, phun [ơr dong, laih anun [ơi hơdôm blah đang hơmâo ia pruih le\ kâo pla lăng kơphê c\i pơđ^ tui prăk pơhrui mơng hơdôm djuai phun anai. Kiăng pơđ^ tui tơlơi bơwih [ong mơng sang ano\, c\em rông ană bă hrăm hră’’.
Ơi Ha Yari, pơ plơi Păng Dung, să Dă K’Nang, tơring glông Dam Rông, Lâm Đồng brơi thâo, tơdơi kơ têt le\ bơyan phang adai không, krô kra` hloh amăng thun, anun yơh bruă bruih ia kơphê, pruai kmơ\k amăng mông anai tu\ yua kơ boh troh tơdơi anai:
‘’Tơdơi kơ 3 hrơi pơdơi ngă yang thun phrâo Tết Nguyên đán, mơnuih [on sang amăng plơi prăp lui măi mok, ia săng ia jâo nao bruih ia, pruai kmơ\k kơphê yơh.
}ang rơmang thun phrâo adai gêh gal djru kơ sa bơyan ngă hmua jai hrơi boh jor, ba glăi tơlơi hơdip mơda trơi pơđao kơ mơnuih [on sang’’.
Tơdơi kơ hrơi c\ơkă tê|t, tha plơi Điểu Nhong, khua plơi [on Bu Bâr, să Quảng Tín, tơring glông Dak Rlấp jak iâu neh met wa amăng plơi nao mă bruă.
Tha plơi Điểu Nhong brơi thâo, ră anai plơi `u hơmâo rơbêh 70 boh sang ano\, lêng ngă kơphê, pla phun `ông hăng hơdôm djuai phun sui thun.
Yua hnun yơh, thun rơgao nua gơnam trun, tơlơi hơdip neh met wa [ơi anai bưp lu tơlơi tơnap, yua hnun amăng thun phrâo anai abih bang plơi amra gir ngă bruă hloh kiăng tơlơi hơdip pơplih tui.
‘’Tơdơi hrơi tê|t thun 2020, neh met wa amăng plơi đa djă ac\ong jê|, đa djă ac\ong c\oh nao pơ hmua ngă kơphê, tiu, phun [ơr…abih bang phun pla mơtăm, kiăng amăng thun 2020 tơlơi hơdip pơplih klă tui, bơwih [ong đ^, plơi pla hơđong kjăp, bơyan pơdai kơtor hơmâo lu, đ^ kyar djop mơta tơlơi mơtăm’’.
{ơi tơring ]ar Kontum, rim wơ\t laih tơdơi kơ hrơi [ong Tê|t mơ-ak, gong gai [on lan [ơi 102 boh să, phường, tơring kual 10 boh tơring glông, plơi prong mơng tơring ]ar lêng kơ pơphun hyu pơ hmua amăng thun phrâo.
Anai le\ bruă pơphun amăng thun phrâo kiăng hơjan klă ngă hiam, pơkra pơjing gơnam tam bưp lu tơlơi gêh gal, klă hiam.
{ơi tơring glông Krông Pa], Daklak dưi lăng anih pla boh sầu riêng hmư\ hing hloh [ơi tơring ]ar, truh kơ 2000 hektar.
Tơdơi kơ hơdôm hrơi [ong tết, mơnuih [on sang pơ anai dik dăk hăng bruă mă wai lăng đang boh sầu riêng pô hăng tơlơi ]ang rơmang bơyan pơ anăp boh jor, đ^ nua hloh.
Ayong Y Dô] Niê do\ pơ [on Ea Yông, să Ea Yông, tơring glông Krông Pa], Daklak brơi thâo:
‘’Tết thun anai mơak biă mă. Hơmâo hơdră bưp nao rai adoh suang, ngui ngor mơak amăng plơi pla.
Abih hrơi tết laih, gơmơi pơwơ\t glăi bruă mă kah hăng r^m hrơi, nao e\p lăng đang boh sầu riêng, boh troh djru gơmơi hơmâo boh tơhnal s^ mơdrô bơwih [ong huă.
Bruă mă kah hăng trơ\i tơdu\, ]re than kiăng rơhaih. }ang rơmang thun anai pe\ boh jor hloh kơ thun hlâo’’.
{ơi să Đăk Trăm, tơring glông Đăk Tô, hrơi pơphun hyu pơ hmua hơmâo neh met wa [ơi djop plơi pla amăng să hla tui.
Mơng mơguah neh met wa jak iâu tơdruă djă ba thông, rơbok, ac\ong nao pơ hmua amăng ako\ thun phrâo yua Jơnum min mơnuih [on sang să pơphun, ngă bang hyu djo\p plơi pla hla tui gum ngă bruă kiăo tui ako\ bruă hơmâo c\ih pơkra hlâo kơ anun.
Thun anai, 137 boh sang ano\ amăng plơi Đăk Mong pơ[ut pơkra jơlan nao rai pơ hmua hăng hyu kor, bruăi ia mưng. Ayong A Hiếu, sa c\ô mơnuih amăng plơi hok mơ-ak brơi thâo:
‘’Rim thun tui anun soh yơh, [ong tê|t giong le\ gong gai să ruah anih pơphun nao pơkra jơlan. Mơnuih [on sang hur har pran jua gum ngă bruă.
Neh met wa amăng plơi nao pơkra jơlan nao rai amăng plơi. Hơmâo plơi le\ pơphun hyu kor bruăi amăng bưng pơđoh ia prăp lui kơ bơyan pơdai Đông Xuân.
Hlơi hlơi lêng kơ hok mơ-ak, abih pran jua ngă bruă. Djop mơnuih [uh soh yơh jơlan hơdră mơng Ping gah kiăng tơlơi hơdip ană plơi pơplih tui amăng [rư\.
Neh met wa nao mă bruă amăng hơdôm hrơi ako\ thun phrâo amra ngă kơjăp tơlơi pơmin hrăm tui boh thâo ia rơgơi amăng bruă ngă hmua pơkra gơnam, wai lăn ană bă hrăm hră, kiăng tơlơi hơdip jai hrơi trơi pơđao yâu mơ-ak hloh’’.
Hrơi mă bruă amăng ako\ thun man pơdong plơi pla phrâo hơmâo gong gai [on lan [ơi lu să c\i tơring ]ar Kontum djă pioh ngă na nao amăng thun anai.
Anai kah hăng bruă ngă blung a amăng bruă djă bong kơjăp hăng gir ngă giong 19 hơnong pơkă man pơdong plơi pla phrâo.
Yap truh abih thun 2019 phrâo rơgao, tơring ]ar Kontum hơmâo 19 boh să hơmâo mă anăn plơi pla phrâo hăng 3 boh să phrâo ngă giong 19 hơnong pơkă.
Tơring ]ar ăt hơmâo 6 boh să mơng 15 truh 18 hơnong pơkă; 29 boh să dưi ngă mơng 10 truh 14 hơnong pơkă; 31 boh să dưi ngă mơng 5 truh kơ 9 hơnong pơkă.
{ơi mông pơphun nao mă bruă man pơdong plơi pla phrâo, gong gai [on lan hơdôm boh să lăi pơthâo rơđah hơdôm hơnong pơkă kiăng ngă amăng thun 2020, laih dong c\râo lu hơdră kiăng dưi ngă giong bruă amăng thun 2020.
Tơdơi mông ngă lơphet, mơnuih [on sang gum ngă bruă, pơkra gơnam yua khua mua gong gai [on lan hăng khul grup pơphun. Ayong A Ngưng, do\ [ơi plơi Đăk Tiêng Klah, să Đăk La, tơring glông Đăk Hà brơi thâo:
‘’Hrơi anai să gơmơi pơphun nao mă bruă amăng ako\ thun phrâo, gir djă bong kơjăp hơdôm hơnong pơkă man pơdong plơi pla phrâo kah hăng Hră pơtrun mơng tơring glông jao.
Hrơi anai, ană plơi gơmơi hok mơ-ak biă mă, hur har pran jua nao kih rơmet jơlan nao rai amăng plơi pla kiăng agaih.
Pơkra war sang c\i rông hlô mơnong, pla boh troh. Nao mă bruă amăng hrơi thun phrâo le\ mơnuih [on sang gơmơi lêng đăo gơnang kơ tơlơi git gai mơng Ping gah hăng mơng gong gai [on lan.
Neh met wa ha pran jua, gum pran djă bong hơdôm hơnong pơkă man pơdong plơi pla phrâo amăng thun phrâo’’.
Nay Jek-Siu H’Mai: Pơblang hăng pôr
Viết bình luận